2.44 trilyon dolar eridi

Geçen hafta tarihi rekorlar kıran küresel piyasalar salgın endişeleriyle bir haftada 2.44 trilyon dolar eridi. Petrol küresel ekonomiye ilişkin endişeler ve OPEC kesintilerine rağmen düşüşteyken, altın yedi yılın zirvesinden uzaklaşmıyor.

YAYINLAMA
GÜNCELLEME

Hilal SARI

Küresel hisse piyasalarından koronavirüsün küresel bir ‘pandemik’ haline gelebileceği endişesiyle sadece pazartesi günü 1.73 trilyon dolar silindi. Vaka sayısının Çin dışında Güney Kore ve İtalya’da da ciddi şekilde artması yatırımcıları hisse satıp güvenli varlıklara geçmeye itti. Dow Jones ve rilerine göre bu kaybın 900 milyar doları Wall Street endeksi S&P 500’den. Geçen çarşamba S&P 500 endeksi tarihi rekor düzeye ulaşmıştı. Fakat rekor günü kapanıştan bu yana küresel piyasaların kaybı 2.44 trilyon doları buldu. Alphabet ve Amazon’un piyasa değeri tekrar 1 trilyon doların altına indi.

Salgın endişeleriyle başlayan haftanın ilk gününde kapalı olan Japonya borsaları hariç tüm Asya piyasaları sert düşüşler kaydetti. ABD’de Dow Jones yüzde 3,56, S&P 500 yüzde 3,35 ve Nasdaq yüzde 3,71 düşüşle kapandı. Dow Jones’un bin puanlık düşüşü endeksin son iki yıllık tarihindeki en sert düşüş olarak kayda geçti. S&P 500’de yaşanan yüzde 3,35’lik kayıp da endeksin son iki yılda gördüğü en sert düşüş oldu. İki endeks salgın satışlarıyla birlikte yıl başından bu yana sağladığı tüm getirisini silmiş oldu.

Güney Kore 215 bin kilise üyesine test yapacak

Asya’da pazartesi tatilinin ardıdan açılan Nikkei de yüzde 3’ün üzerinde düştü. Japonya Sağlık Bakanı 24 Temmuz’da gerçekleşecek Tokyo Olimpiyatlarına ilişkin “Henüz birşey söylemek için çok erken” derken, ülkede Diamond Princess gemisiyle birlikte 800’ün üzerinde vaka bulunuyor. Güney Kore’de KOSPI salı işlem gününde yüzde 4’ün üzerindeki kayıplar sonrası tepki alımlarıyla yükselse de, endeks vaka sayısının bine yaklaşmasına paralel olarak yıl başından bu yana yüzde 5’e yakın düşüşte. Hayatını kaybeden kişi sayısının 10 olduğu ülkede yetkililer süper bulaştırıcı vakanın bulunduğu kilisenin 215 bin müridine koronavirüs testi yapılacağını açıkladı. Salı yüzde 0.60 düşen Şangay kompozit endeksi de yıl başından bu yana yüzde 1 ekside. Çin’de vaka sayısındaki artışın hız kesmesiyle birlikte endeksler karışık seyrediyor.

30 yıllık ABD tahvili tarihi dibi gördü

Küresel yatırımcıların güvenli liman varlıklara yönelmesiyle 30 yıllık ABD tahvil getirisi tarihinin en düşük düzeyini görürken, Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü ve müttefiklerinin (OPEC+) arz kesintilerine rağmen petrol de koronavirüsün kaybedenlerinden. Salgının Çin dışında yayıldığı endişeleriyle pazartesi Brent petrol yüzde 3,8’lik, Batı Teksas Petrolü (WTI) yüzde 3,7’lik kayıplar yaşadı. Brent de WTI da salı günü düşüşünü sürdürdü. Brentin varili 56,19 dolara, WTI varili 51,24 dolara geriledi. Altın ise pazartesi günü yedi yılın zirvesine gördükten sonra hafif düşüşte olsa da yıl başından bu yana güvenli limana kaçış eğilimiyle yüzde 8’e yakın değerlendi. Altının ons fiyatı yüzde 1.20’nin üzerinde düşüşle 1.654 dolardan işlem gördü. Virüs endişelerinin devam etmesi uzmanlarca altındaki kayıpları sınırlandırıyor. İran Sağlık Bakanı Said Nemeki, virüs görülen 11 eyalette karantina uygulamak zorunda kalmamak için halka sokağa çıkmama çağrısı yaptı.

ABD ve Çin’den aşı müjdesi

Gelişmelere paralel Çin’in Rus büyükelçisi ülkenin Covid-19 için aşı bulduğunu iddia etti. Fakat aşı mevcut hastaların tedavisinde değil, hastalığın bulaşmasının önlenmesi amacıyla kullanılıyor. Şu ana kadar bilim insanları farklı tedavi yöntemleri denese de koronavirüsün kesin tedavisi için fikir birliğine varılan bir yöntem henüz bulunamadı. Çin’in Rusya Büyükelçisi Zhang Hanhui, Rus basınına yaptığı açıklamada koronavirüs için gereken aşının bulunduğunu, aşı için son testlerin yapılmasını beklediklerini duyurdu. Büyükelçi Hanhui’nin açıklamasına göre aşının virüs üzerindeki etkisi kanıtlandı ve aşı üzerinde şu ana kadar yapılan testler başarılı. Daha önce Zika, MERS ve Ebola için de aşı geliştiren ABD’li ilaç şirketi Inovio da Çin’in 9 Ocak’ta virüsün genetik dizilimini paylaşmasının ardından ‘üç saat içinde’ bir aşı bulduklarını açıklamış ve aşıyı piyasaya sürülecek hale getirmek için çalıştığını duyurmuştu.

Rapor: 5 milyon şirket risk altında

Küresel Veri Analitiği ve Danışmanlık Şirketi Dun & Bradstreet’in yayınladığı ve koronavirüs salgınının küresel ekonomiye etkilerinin analiz edildiği yeni bir rapora göre, aralarında 938 Fortune 1000 şirketinin de yer aldığı 5 milyon şirket risk altında. Dünya Sağlık Örgütü’nün uluslararası acil durum ilan ettiği virüsün, yayılma riskinin yanı sıra arz zincirini ve küresel ekonomiyi nasıl etkileyeceğinin incelendiği rapora göre, salgın satış gelirleri 2 trilyon doları bulan 17 bin şirketi doğrudan ilgilendiriyor. Virüsünün etkisini yoğun bir şekilde hissettirdiği bölgede 17 bin şirketin merkezi bulunuyor. Hong Kong, ABD, İspanya, Almanya ve İngiltere menşeli bu şirketlerin toplam çalışan sayısı en az 1 milyon düzeyinde. Dünya üzerinde 51 bin şirketin bu bölgede bir ya da daha fazla birinci dereceden tedarikçisi bulunuyor. Virüsün etkili olduğu bölgede birinci derecede tedarikçisi olan şirketlerin yüzde 92’si Amerikan şirketleri. Amerika’nın yanı sıra Kanada, İngiltere, Rusya ve İsveç merkezli şirketlerin virüsün etkilediği bölgede birinci derecede tedarikçisi bulunuyor.

En büyük risk dayanıklı mallar sektörüne

Dun & Bradstreet’in verilerine göre, Çin’de virüsün etkilediği bölgede birinci derecede tedarikçisi olan sektörlerin başında ise dayanıklı mallara ilişkin toptan ticaret sektörü geliyor. Virüsün etkilediği bölgede tedarikçisi olan şirketlerin yüzde 17,8’i dayanıklı malların toptan ticareti sektöründe yer alıyor. Bunların yüzde 10,6’sını dayanıklı olmayan malların toptan ticareti, yüzde 4,8’ini perakende ile sınai-ticari makineler ve bilgisayarlar oluşturuyor.

İran Sağlık Bakan Yardımcısı virüsten karantinaya alındı

İran’ın yarı resmi haber ajansı IRNA’ya göre İran’da Sağlık Bakan Yardımcısı İraj Harirçi’de virüs tespit edildi ve karantina altına alındı. 16 kişinin koronavirüsten hayatını kaybettiği ülkede 95 kişide virüs tespit edildiği belirtilirken, Türkiye’nin de aralarında olduğu dört ülke İran sınırını geçici olarak kapatmıştı. İran Sağlık Bakanı Said Nemeki 11 eyalet için 'sokağa çıkmayın' uyarısında bulundu. Çin’de başlayan ve 25’ten fazla ülkeye yayılan koronavirüste hayatını kaybedenlerin sayısı 2 bin 700’ü, vaka sayısı ise 80 bini aştı.