Petrol talebinin, fiyat kadar ralli gücü yok!

Küresel petrol fiyatları nisanda yaşadığı çöküşün ardından mayısta iki katına yükselse de, uzmanlar talebin fiyatlardaki ralli kadar hızlı artmadığını ve rafinerilerin kâr marjlarındaki düşüşe işaret ederek fiyatların tekrar baskılanabileceğini söylüyor.

YAYINLAMA
GÜNCELLEME

Hilal SARI

Uzmanlar COVID-19 tecrit önlemlerinin gevşemesine bağlı küresel petrol talebindeki artışın mayısta petrol fiyatlarında yaşanan ralli kadar güçlü olmadığına dikkat çekiyor. Mart ayı ortasında petrolde negatif fiyatların geldiğini gören ve bu konuda uyaran ABD’li yatırım bankası Goldman Sachs petrolde görünümünü tekrar 'ayı'ya çevirdi. Banka Brent için kısa vadeli fiyat öngörüsünü 35 dolar/varile yükseltse de, bu öngörü mevcut fiyatlardan tekrar geri çekilme olacağına işaret ediyor. Banka 2020 yıl sonu fiyatlar öngörüsünü ise 6 dolar yükselterek 45 dolar/varil olarak revize etti.

Hafta başında OPEC+ 9,7 milyon varil/günlük arz kesintilerini bir ay daha uzatacağı beklentisiyle üç ayın zirvesine çıkan fiyatlar salı günü yönünü tekrar aşağı çevirdi. Brent dün yüzde 2’ye yakın düşüşle 40 doların da altına inerken, WTI TSİ 14:00 itibariyle yüzde 2’den fazla düşüşle 37 dolar civarında işlem gördü.

Rafineri marjları tarihi dipte

Uzmanlar ‘crack spread’ olarak da bilinen petrol ürünlerinin satış fiyatıyla ham petrol satış fiyatı arasındaki farkın giderek arttığına dikkat çekiyor. Refinitiv Eikon verilerine göre ABD’de rafine edilmiş petrol ürünleri için bu fark geçen hafta 9 dolarken, geçen yıl aynı dönemde 21 dolardı. Verilere göre Avrupa dizeli için de bu fark geçen hafta 2,90 dolar/ varil ile rekor düşük düzeyi gördü. Goldman Sachs da raporunda mayıs başında fiziksel petrol fiyatlarındaki güçlenişin petrol piyasasına ilişkin görünümü iyileştirdiğini belirterek “Ancak rafineri kâr marjlarının çok zayıf seyretmesi ve ABD petrol sahalarında görülen sert düşüş petrole ilişkin ‘ayı’ görünümümüzü destekliyor” değerlendirmesini yapıyor.


Yüksek stok düzeyi de hala sorun

Libya’nın Sharara petrol sahasındaki üretimine tekrar devam etmesi ve fiyatların OPEC arz kesintilerini ve Çin’in alımlarını yavaşlatacak seviyeye gelmesi de bankaya göre fiyatları geri çekecek dört dinamikten biri. Fiziksel petrol piyasasındaki depolama kapasitesinin de hala bir sorun olduğuna dikkat çeken Goldman Sachs stoklarda bekleyen petrol ve petrol ürünlerinin 1 milyar varil düzeyinde olduğunu tahmin ediyor. “OPEC’in son kesintisi zaten fazlasıyla fiyatlandı. Önümüzdeki haftalarda fiyatlarda geri çekilme olacağını tahmin ediyoruz” diyen banka küresel petrol stoklarının ise daha önceki tahminlerinden daha yavaş eriyeceğini öngördü. Banka Aralık 2021’e gelindiğinde stokların geçen yıla göre hala artıda olacağını tahmin ediyor. Banka 1 Mayıs ve 13 Mayıs tarihlerinde yayınladığı öngörülerinde stokların Mart 2021 ve Haziran 2021’de Aralık 2019 düzeylerine gerileyeceğini öngörmüştü.

ING Bank: Talep artışı ralli kadar hızlı değil

ING Bank emtia stratejileri direktörü Warren Patterson tüm bölgelerde rafinerilerin marjlarının düştüğüne dikkat çekiyor ve “Petrol fiyatlarındaki ralliye baktığımızda, bu süreç harika olsa da, dikkatli olunması gereken bir nokta da rafinerilerin marjına ilişkin büyük belirsizlik. Tüm bölgelerde çok zayıf marjlar görülüyor” değerlendirmesini yapıyor. ING de bu durumu talebin beklendiği kadar hızlı toparlanmamasına bağlıyor ve şöyle diyor “Rafineri marjlarındaki zayıflık petrol talebinin beklendiği kadar hızlı artmadığına veya en azında fiyatlardaki yükseliş kadar artmadığına işaret ediyor olabilir.”

Morgan Stanley: Ralli talep değil arz kaynaklı

ABD’li yatırım bankası Morgan Stanley de pazartesi günü yayınladığı notta petrol fiyatlarının kesintilere odaklanarak ‘çok hızlı ve çok erken’ yükselmiş olabileceği konusunda uyardı ve rallinin talep değil arz kaynaklı olduğuna dikkat çekti. Şu anda küresel petrol depolama kapasitesinin hala çok yüksek olduğuna dikkat çeken banka “Stoklardaki bu düzey 4. Çeyrekte ve gelecek yılın ilk çeyreğinde düşmeye başlayacak. “Küresel petrol talebi 2021’in sonuna kadar COVID-19 öncesi düzeye dönmeyebilir” diye uyardı.