21 °C

‘Petrolde risk, altında fırsat’

Son 70 yılın en büyük ekonomik krizinde, uzmanlar petrolde risk, altında fırsat görüyor. Brent petrolün ancak 2021’de 50 doları görebileceği belirtilirken, WTI için iyileşmenin daha da zor olması bekleniyor. Altında ise kısa vadede düşüşler 2,000 dolar zirvesi için alım fırsatı olarak görülüyor.

‘Petrolde risk, altında fırsat’

Hilal SARI

Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü ve Rusya’nın da aralarında olduğu müttefikleri (OPEC+) tarihte benzeri görülmemiş 9,7 milyon varil/günlük arz kesintisine gitse de, dünyanın en büyük petrol üreticisi ABD’de stoklar tüm zamanların zirvesinde. ABD, Latin Amerika ve Hindistan gibi ekonomilerde vakaların yeniden artması ve nisan zirvelerini de geçmesi petrole ilişkin görünümü kötüleştiriyor. Yıl başından bu yana yüzde 50’ye yakın düşmüş olan Brent ve WTI, karantinaların gevşemesiyle 40 dolar düzeyine yaklaşsa da, bu iyileşmenin önemli bir kısmı ekonomilerin açılmasına paralel dolardaki zayıflamadan kaynaklanıyor ve yatırım bankaları petrolde 2021’den önce kaydadeğer iyileşme öngörmüyor.

WTI 60 doları ancak 2022’de görecek

JP Morgan Emtia Araştırmaları Direktörü Natasha Kaneva “WTI ve Brent’in 2020 yıl sonuna doğru birbirine yakın düzeylerde ve 34 dolar/varil seviyesinde olacağını öngörüyoruz” diyor. Banka küresel petrol talebinin 2019’a göre 9,4 milyon varil/gün düşüşle bu yıl ortalama 90,4 milyon varil/gün olmasını öngörüyor. JP Morgan’ın en muhtemel senaryosuna göre Brent ancak 2022’de 60 doları tekrar görebilecek. Öte yandan banka arzın 2022’ye kadar talepten fazla olacağını öngörse de, 2025 yılında arz açığının 6,8 milyon varil/gün olabileceğini ve bu açıkla birlikte Brent’in 190 dolar/varil düzeyine kadar gelebileceğini öngörüyor.

Brent 50 dolara ancak seneye döner

Bank of America ise Brent’in tarihinde ikinci kez 50 doların altında bir ortalama ile yılı kapatacağını öngörerek şöyle diyor: “Brent ortalaması son 15 yılda sadece bir kez 50 doların altındaydı - 2016’da. Muhtemelen bu yıl da öyle olacak ve 50 dolara ancak 2021’de dönecek.” Öte yandan gümrük verilerine göre Çin’in Suudi petrolü alımları mayısta 2,16 milyon varil/ gün ile tüm zamanların en yüksek düzeyine yükseldi. Bu geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 95’lik bir artış ve nisana göre yüzde 71’lik bir artışa işaret ediyor. Kpler verilerine göre bu alımlar Çin’de stokları 782 milyon varille rekor düzeye yükseltiyor ve doluluk kapasitesini yüzde 61’e yükseltiyor.

Rystad Energy: 40 dolar yeni normal

Rystad Energy Petrol Piyasaları Direktörü Bjornar Tonhaugen WTI için 40 doların yeni normal olduğunu söylüyor ve “Hem arz fazlası hem de talep tarafındaki endişeler göz önüne alındığında 45-50 dolar düzeylerine gelmesi şu aşamada zor” diyor. Tonhaugen “Enfeksiyon sayısı en önemli pazarlarda artmaya devam ediyor ve dünyanın bu pandeminin sonuçlarıyla çok daha uzun bir süre boğuşması gerektiğine yönelik geçerli endişeler var” değerlendirmesini yapıyor.

Üretim artışı da fiyatı baskılıyor

Singapur merkezli OCBC ekonomisti Howie Lee “İkinci dalga bulaşma riski hayli canlı ve ayakta” diyor ve bu riskin son altı ila sekiz haftada görülen iyimser hareketi sınırlandırdığını söylüyor. Lee’ye göre düşük kar marjları, yüksek stok seviyeleri ve ABD’de üretimin yeniden başlaması da fiyatları düşürebilecek diğer etkenler. Ayrıca gelecek haftalarda ABD’deki kuyu sayısında bir artış görülebilir. ANZ analistleri ise fiyatlarda son iki aydır yaşanan iyileşmenin üretimin tekrar artmasına yol açabileceğini ve bunun da tekrar fiyatları baskılayabileceğini öngörüyor.

Kaya petrolünde iflas eşiği 35 dolar

ABD’de petrol sektöründen iflas haberleri de gelmeye başladı. CNN’de yayınlanan bir Deloitte analizine göre fiyatlar kaydadeğer oranda artmazsa ABD’deki kaya petrolü üreticilerinin yüzde 30’u iflas edebilir. Deloitte bu yüzde 30 için teknik iflas eşiğinin 35 dolar/varil olduğunu belirtiyor. Kaya petrolü öncülerinden Chesapeake Energy Corp’un haftasonu iflas başvurusu yaptığı belirtilirken, Goldman Sachs ABD’li Murphy Oil ve Marathon Oil şirketlerine yönelik tavsiyelerini aşağı yönlü revize etti.

Altında beklenen ralli üç kez fren yaptı

Altın fiyatlarında ise uzmanlar 1.800 doların altına geri çekilmeler görülse de, ikinci dalga endişeleri ve ABD Merkez Bankası (Fed) gibi büyük merkez bankalarının en az üç yıl kriz modundan çıkmayacağını ilan etmesi pandeminin başından bu yana altın fiyatlarını destekliyor. Dünya genelinde vaka sayısının 10 milyonu ve can kaybının 500 bini aşması sonrası dün gün içinde 1.790 dolar/ons düzeyine kadar çıkan altın için uzun bir süredir yeni zirve öngörüleri yapılıyor. Kısa vadede aşağı yönlü hareket beklense de Goldman Sachs ve TD Securities altının orta vadede 2.000 dolar düzeyine geleceğini öngörüyor. Goldman Sachs geçen hafta 12 aylık altın fiyat öngörüsünü 2,000 dolar/ ons düzeyine çıkarttı. Banka üç aylık altın öngörüsünü 1,800 dolara, altı aylık altın fiyatı öngörüsünü ise 1,900 dolara revize etti.

Almanya merkezli Deutsche Bank da altında 2021 hedefini 2,000 dolar/ons koydu. Bankanın notunda “Büyüme emtialarının (petrol & bakır) yükselmesi, S&P 500’ün yükselmesi, doların düşmesi ve küresel daralma 2021 hedefimiz 2,000 dolar/ons’un erişilebilir olduğuna işaret ediyor” ifadelerini kullandı.

Credit Suisse: 1,921 doları aşacak

Credit Suisse de altında yükseliş öngörenlerden. Banka geçen hafta yayınladığı notta “10 yıllık ABD tahvillerindeki düşüş sürdükçe altının 1,765 düzeyini kırarak boğa trendine devam etmesini öngörüyor, 1,796/1,803 düzeylerinin direnç noktaları olarak görüyoruz” diyor. Notta bu kırılmanın ardından 1,921 doların üzerinde yeni düzeyler görüleceğini, bir sonraki dirençlerin ise 2,000 dolar sonrasında da 2,075/2,080 dolar düzeyleri olduğu ifade ediliyor. Kısa vadeli aşağı yönlü inişlerde ise 1,660 dolar düzeyinin kırılmaması gerektiği ifade ediliyor.

‘Virüs 1,800 üzerini üç kez tıkadı’

TD Securities Küresel Strateji Direktörü Bart Melek ise altının 1,800 doları aşma girişimlerinin üçüncü kez virüs nedeniyle engellendiğini belirterek “Risk altın için iyi ancak nihayetinde herşey enflasyon beklentilerine bağlı olduğundan, vaka sayısındaki artış ralliyi bozabilir” diyor. Altın için en büyük endişe ise TD Securities’e göre “Reel faiz oranlarının düşmeyebileceği ihtimali. Çünkü ABD’de vakalar tekrar artıyor ve enflasyonun iyileşmesi zaman alabilir.” Banka kısa vadede gelecek iyi makroekonomik verilerin altına da iyi geleceğini söylüyor.

Goldman: Yenilenebilir fosili geçecek

ABD’de petrol kuyularının sayısı son 10 haftadır düşüşte ve dörtte üç oranında azalarak 189’a geriledi. BoFa küresel petrol sektörü sermaye harcamalarının 2019’daki 322 milyar dolar düzeyinden 2020’de 240 milyar dolara düşeceğini öngörüyor. Banka yatırımlarda 2021’de de ciddi bir iyileşme beklemediğini belirtiyor. Goldman Sachs ise yenilenebilir enerji harcamalarının 2021 yılında ilk kez petrol ve doğalgaz yatırımlarını geçeceğini belirterek “Gelecek on yılda yenilenebilire 16 trilyon dolar yatırım yapılabilir” diyor.

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapınız.
Giriş Yap