Ülkelerden yaratıcı işbaşı kararları

Covid-19’la mücadelenin devam ettiği bir dünyada ekonomiler kademeli olarak açılsa da sosyal mesafe, maske, dezenfektan, ateş ölçer ve test gibi unsurlar aşı bulunana kadar kalıcı olmaya devam edecek.

YAYINLAMA
GÜNCELLEME

Hilal SARI

Covid-19 sonrası normalleşme yolculuğunda, hükümetler ‘yeniden açılma kılavuzları’ yayınlarken, birçok şirket şimdiden çok yaratıcı çözümlerle çalışanlarının, müşterilerinin ve değer zincirlerinin güvenliğini sağlamaya başladı. AVM’lerden restoranlara, fabrikalardan, tekstil mağazalarına yeni Covid-19 uygulamaları bundan sonraki sürecin nasıl olacağına bir nebze ışık tutuyor.

Açık ofisin modası geçebilir

Biliminsanları virüsün nasıl yayıldığı üzerinde hala çalışıyor ancak genel tavsiyeleri iki kişinin arasında 1,8 metre mesafe olması. Netflix ve Uber gibi şirketlerin ofislerini yöneten Knotel’in CEO’su Amol Sarva, Bloomberg’e verdiği demeçte “İş yeri tasarımı değişmek zorunda” diyor ve havalandırmadan, ateş izlemeye, video görüntülemeden hijyen protokollerine birçok unsurun değişmek zorunda kalacağını belirtiyor ve “Daha fazla alana ihtiyaç olacak” diyor. Facebook CEO’su Zuckerberg geçen 50’nin üzerinde katılım olan tüm şirket etkinliklerini 2021 Haziran’a kadar iptal etti. Çalışanların çoğu yaz bitimine kadar evden çalışacak. İngiliz bir şirket ise sosyal mesafeyi vardiyalı sisteme geçerek %50 artırıyor.

Ateş ölçümü, maske ve test

Unilever Şangay ofisi çalışanlarının servislerde dört koltuğa bir kişi oturacak şekilde taşıyor. Maske zorunlu. Ofise gelmeden tüm çalışanlar bir QR kod okutup günlük sağlık raporunu bilgilerini dolduruyor. Girişte ateşleri ölçülüyor ve dezenfektan kullanmak zorundalar. Bu gelişmeler sadece Çin’e özel değil. Birleşik Krallık telekom şirketi BT Group, çağrı merkezi çalışanlarının arasına 2 metre mesafe koydu ve ofis içinde koridorlar gidiş ve geliş olarak ayrıldı. Rusya’da Sistema Holding iki saatlik bir Covid-19 testi geliştirdi. Son birkaç haftadır şirket ofise gelen tüm çalışanlara test yapıyor.

Otomotivde iş modeli değişiyor

Aralarında Fiat, Suzuki, Alfa Romeo ve Jeep gibi markaların olduğu otomotiv devleri online bayicilik kanalıyla müşterilerine ulaşmaya başladı. Üretim tarafında ise önlemler hayli sıkı. Wuhan’daki Winly Automotive devlete elinde çalışanlarına yetecek bir aylık maske ve dezenfektan olduğunu göstermek zorunda. Çin’de test yapılmadan fabrikalara dönülemiyor. Dönüşler ise sıkı denetimlere tabi ve çalışanların hem sosyal mesafesi hem de koruyucu ekipmanı şirket tarafından sağlanmak zorunda.

Titreşimle ‘sosyal mesafe’ uyarısı

Airbus tüm ekibini kırmızı ve mavi olmak üzere ikiye ayırmış. Birbirlerini görmeden çalışabilen bu iki grup binaya farklı noktalardan giriş çıkış yapıyor. Volkswagen vardiyalar arasındaki süreyi uzatıyor. Ford Motor, çalışanlar sosyal mesafeye uymadığında titreyerek uyarı verecek giyilebilir bir teknolojiyi denemeye başladı. Boeing üretim hatlarında çalışanların birbirinden daha uzak çalışabileceği revizyonlar üzerinde çalışıyor. Bloomberg haberine göre Fiat Chrysler’in ABD farikalarında günlük sağlık durumu anketi doldurmadan fabrikaya giriş yasak.

Hizmet sektörü ‘mesafeli’ başladı

Karantinaların ilk kalktığı yer olan Wuhan’da restoranlar hala zorlanıyor. Hükümet yönlendirmeleriyle Çin dışında Hong Kong, Güney Kore, Singapur gibi birçok ülkede restoran ve kafeler oturma alanlarının bir kısmını (fotoğrafta) iptal ediyor ve tüketicilere uyarı niteliğinde yönlendirmeler yaparak sosyal mesafeyi hatırlatıyor. AVM’lerin food-court katlarında restoranlar siparişleri müşterilerine masa yerine fuaye alanına kurulmuş kiosklardan veriyor. Ödemeler kart ve nakitten ziyade temassız yapılıyor. Bazı ülkelerde arabayla teslim alma çözümleri de perakendenin uyguladığı yöntemlerden biri.

Arabalı açık hava sineması geri döndü

Kalabalık etkinlikler dünyanın birçok yerinde bir süre daha yasak olmaya devam edebilir. Bu nedenle sinema sektörü açık havada yapılan nostaljik arabalı sinemaları tekrar getiriyor. Almanya, Güney Kore, ABD, İrlanda ve birçok ülkede şimdiden bu uygulama başladı. Sinema severler fiilmlerin sesini arabalarının radyo frekanslarından dinliyor. Spor müsabakalarının tekrar başlaması halinde bir süre seyircisiz oynanmaya devam edeceği öngörülüyor. Makao’da kumarhaneler sıkı önlemlerle açıldı, Las Vegas üçte bir kapasiteyle başlamak istiyor. Sadece ABD’de büyüklüğü 19,3 milyar dolar olan tema parklarda ise kapıların ne zaman açılacağı henüz belirsiz.