Artan enerji maliyetleri Japonya'yı ek bütçeye zorluyor
Japonya ek bütçe hazırlıkları kapsamında enerji maliyetlerini düşürmeyi hedefliyor. Japonya Merkez Bankası faiz artışı sinyalleriyle piyasalarda hareketlilik yaşanıyor. Kamu maliyesi ve tahvil getirileri üzerindeki baskı artıyor.
Japonya hükümetinin, artan yakıt faturalarının hanehalkı üzerindeki yükünü hafifletmek amacıyla bir ek bütçe oluşturmayı planladığı bildirildi. İki hükümet kaynağı tarafından Perşembe günü yapılan açıklamaya göre, söz konusu adımın ülkenin kamu maliyesi üzerindeki baskıyı artırması bekleniyor. Başbakan Takaichi, 2026 yılı Haziran ayı ortasında Fransa'da düzenlenecek G7 liderler zirvesinde Japonya ek bütçe kararına dair nihai değerlendirmesini yapacak.
Söz konusu ek bütçe, Mart 2027'de sona erecek mali yıl için halihazırda ayrılmış olan 1 trilyon yen tutarındaki yedek ödeneklerin üzerine eklenecek bir rezerv fonu şeklinde tasarlanacak. Hükümet, yaz aylarında yüksek seyretmesi beklenen benzin ve elektrik fiyatlarının tüketici üzerindeki etkisini sınırlamayı hedefliyor. Kaynaklar, bütçenin toplam büyüklüğü hakkında henüz kesin bir rakam telaffuz etmedi.
Japonya halihazırda benzin fiyatlarını sübvansiyonlar yoluyla kontrol altında tutuyor. Ancak İran ile ABD-İsrail arasındaki savaşın petrol arzında yarattığı aksaklıklar, iktidar ve muhalefet kanadından yeni bir destek paketi talebini gündeme getirmişti. Hükümetin elektrik ve doğal gaz sübvansiyonlarını yeniden canlandırmak için mevcut fonları kullanmayı da ajandasına aldığı belirtiliyor.
Japonya ek bütçe planı tahvil piyasalarında getirileri yükseltti
Piyasalar, ek bütçenin finansmanı için borçlanma gereksiniminin artacağı beklentisiyle hareketlendi. Japonya hükümet tahvili getirileri, özellikle 30 ve 40 yıllık vadelerde yükseliş kaydetti. Yatırımcılar, nisan ayında yürürlüğe giren 122 trilyon yen tutarındaki rekor bütçenin üzerine gelecek yeni harcamaların mali disiplini bozabileceği endişesini taşıyor.
Mizuho Araştırma Enstitüsü kıdemli ekonomisti Saisuke Sakai, harcamaların hedeflenmiş olması durumunda bütçenin birkaç trilyon yen ile sınırlı kalabileceğini ifade etti. Sakai, bütçenin 10 trilyon yen seviyesine ulaşması durumunda ise piyasa algısının değişeceğini ve uzun vadeli tahvil getirilerinde sert yükselişlerin yaşanabileceğini vurguladı. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ise Japonya'ya ek bütçe kullanımını sadece büyük şoklarla sınırlama çağrısında bulundu.
Japonya Merkez Bankası üyelerinden erken faiz artışı sinyali
Hükümet harcama planlarını genişletirken, Japonya Merkez Bankası (BOJ) içinden de sıkılaşma mesajları gelmeye devam ediyor. BOJ Yönetim Kurulu Üyesi Kazuyuki Masu, Perşembe günü yaptığı açıklamada, ekonomide belirgin bir yavaşlama olmaması durumunda faiz oranlarının en kısa sürede artırılmasının arzu edildiğini belirtti. Masu, nisan ayındaki toplantıda faizin %0,75'te sabit kalması yönünde oy kullanmıştı.
Buna karşın, kurulun dokuz üyesinden üçü faizlerin doğrudan %1,0 seviyesine çıkarılması gerektiğini savunarak muhalefet şerhi düşmüştü. Masu, İran savaşı kaynaklı enerji şokunun geçici olabileceğini ancak dağıtım maliyetlerini yukarı çekerek kalıcı fiyat baskısı oluşturabileceğini ifade etti. Japonya'nın net bir şekilde enflasyonist bir faza girdiğini belirten Masu, zamanlı politika hamlelerinin önemine değindi.
Japonya ekonomisi, mali genişleme ve para politikasındaki sıkılaşma döngüsü arasında kalırken, artan enerji maliyetlerinin enflasyon ve kamu borç yükü üzerindeki birleşik etkisi 2026 yılı genel trendini belirlemeye devam ediyor.
