15 °C

Zeytinyağında 'stok' için düğmeye basıldı

Zeytinyağında 'stok' için düğmeye basıldı

Zeytinyağında 'stok' için düğmeye basıldı

İZMİR - Zeytin sektöründe tüm taraflar, stok müessesesinin oluşturulması için girişimlerin başlamasını istiyor. Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nca geçtiğimiz hafta düzenlenen "Zeytinyağı Değerlendirme Toplantısı"na, TÜGEM, DTM, Ulusal Zeytin ve Zeytinyağı Konseyi (UZZK), İzmir Ticaret Borsası, Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği, Marmarabirlik ve EBSO temsilcileri katıldı. Sektör temsilcileri ve bürokratları, birlik, kooperatif veya özel işletmelerin stok müessesesi kurmasına olanak tanınması ve bu müesseselerin desteklenmesi gerektiği konusunda hemfikir. Yetkililer, mevcut stokların tespit edilerek envanter çalışması yapılmasına karar verdiler. Toplantıda var ve yok yılları arasındaki üretim farklılığının sektör üzerindeki olumsuz etkilerinin ortadan kaldırılabilmesi, üretici fiyatlarının belirli bir seviyenin altına düşmeyecek şekilde korunması, iç ve dış piyasaya düzenli mal arzının sağlanabilmesi, piyasa istikrarı için neler yapılması gerektiği konuları tartışıldı. Tan: Kamu ile özel sektöre yetki verilmeli Toplantıda konuşan UZZK Başkanı Dr. Mustafa Tan, stok müesseselerini gündeme getirdi. Tan, geçen yıl çıkarılan 5488 sayılı Tarım Kanunu'na, UZZK'nın da önerisiyle stoklama yardımı yapılacağına ilişkin madde konulduğunu hatırlatarak, hazırlanacak yönetmeliklerle bu konunun düzenlenebileceğini bildirdi. AB'ye uyum sürecinin bir fırsat olarak algılanması gerektiğinin altını çizen Tan, "Üyelik beklenmeden karşılaştırma yapılarak bizim için iyi olan örnekler derhal benimsenmelidir. Bunların en önemlilerinden birisi de, özel veya kamusal stok müesseselerinin oluşturulması ve bunlara stoklama yardımı verilmesidir. AB'de bu uygulama üretici fiyatlarında düşüklük olduğu veya ihracat olanaklarının kısıtlı olduğu yıllarda, sektörü korumak üzere 1 ton zeytinyağı için günde 1.22 Euro olarak stok müessesesine verilerek gerçekleştiriliyor. Bu uygulama birlikler, kooperatifler ve özel işletmeler için hemen gerçekleştirilebilir" dedi. Heyet çalışmalarını sürdürecek Toplantıda öncelikle mevcut stok durumunun tespiti ile ilgili envanter çalışması yapılmasına ve buna göre mevcut depoların AB standartlarına uygun hale getirilmesi için geliştirilecek projelerin desteklenmesine karar verildiğini belirten Tan, şu bilgileri verdi: "Stoklama için bütçeye ek ödenek konulması, kooperatif veya birliklerin atıl kapasitelerinin stoklama yardımı yapılarak en kısa sürede sektörün kullanımına açılması, bunun için 5300 Sayılı Lisanslı Depoculuk Kanunu'nun uygulanabileceği konularında görüş birliğine varıldı. İlk aşamada birlik ve kooperatifler, sektörün sorununu çözebilir. Stoklama ile birlikte iç ve dış piyasaya uzun süreli, aynı fiyattan ve kaliteli zeytinyağı şeklinde mal tedariki sağlanabilir. İlk toplantısını gerçekleştiren heyet, bu yönde çalışmalarını önümüzdeki günlerde de sürdürecek." Şarman: Lisanslı depoculuğun maliyeti yüksek Toplantıya katılan isimlerden Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği Genel Müdürü Güngör Şarman, toplantıda stok yardımı için gündeme gelen konulardan birinin de lisanslı depoculuk olduğunu ifade ederek, "Fakat bu konudaki sorunlar çözülebilmiş değil. En başta lisanslı deponun maliyeti çok yüksek. Sadece fiziki mekan için bin tonluk deponun maliyeti 1 milyon dolar. Bunun laboratuvarı, yazılımı, donanımı gibi yatırımlar da cabası. Biz 21 bin ton için proje hazırlattık, 21 milyon dolarlık maliyet çıktı. Üstelik şu an karar verseniz bu projenin yapımı birkaç yıl sürecektir. Bize göre bu sistem kısa vadede çözüm olmaz" görüşünü savundu. Rakamlar netleşmeden depoculuk yapmak yanlış Tariş Zeytin ve Zeytinyağı Birliği Genel Müdürü Güngör Şarman, toplantıda öncelikle Türkiye'nin stoklama kapasitesinin ne olduğunun tartışıldığını belirterek, şunları söyledi: "Ne yazık ki bu konuda elimizde kesin rakamlar yok. 55 bin tonu Tariş Zeytinyağı Birliği'ne ait olmak üzere Marmarabirlik ve Güneydoğubirlik'le beraber birliklere ait toplam 65-70 bin tonluk depolama kapasitesi söz konusu. Bunlar depolama için son derece elverişli krom, paslanmaz tanklardan oluşuyor. Bizim dışımızda özel sektörün ve aile işletmelerinin depolama kapasitesi ve kalitesini de bilmiyoruz. Sektörde depolama kapasitesi bilinmediğinden hesaplamalar el yordamıyla yapılıyor. Oysa, 'benim stoklayabileceğim miktar şu kadardır, bu kadar için stok yardımı istiyorum' diyecek pozisyonda olabilmeliyiz. Bunları bilmeden depoculuk faaliyeti yapmak doğru değil."