Bütçe, Nisan’da 50,2 milyar TL açık verdi

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan verilere göre, Merkezi Yönetim bütçe dengesi nisanda 50,2 milyar TL açık verdi. Faiz dışı açık ise 31 milyar TL oldu.

YAYINLAMA
GÜNCELLEME

ANKARA (DÜNYA)

Bütçede, Mart ayındaki 68 milyar 972 milyon TL’lik açığın ardından, Nisan ayında da 50 milyar 167 milyon TLaçık oluştu. Ocak ve şubat aylarında bütçe fazla vermiş ve böylece ilk çeyrek, 30.8 milyar TL fazlayla kapatılmıştı. Ancak Mart ve Nisan aylarındaki açıkla, dönemsel olarak Ocak-Nisan bütçe açığa dönüştü ve 19 milyar 358 milyon TL açık oluştu. Nisan ayında bütçe gelirleri 164 milyar 114 milyon TL, giderler ise 214 milyar 281 milyon TL oldu.  Nisan ayı bütçe gerçekleşmeleriyle birlikte, gelirlerin bütçe tahminlerinin üzerinde bir hızla arttığı dikkati çekerken, bütçedeki harcamaların da daha yüksek hızda artması dikkat çekti.

Harcamalar hızlandı, gelir bütçe tahminini üzerinde seyrediyor

Nisan ayında bütçe harcamalarının hızlanması dikkat çekti. Faiz hariç giderlerde, bir önceki yıl aynı aya göre yüzde 111,8 artış oldu. En yüksek oranlı artış yüzde 597,7 ile borç verme kaleminde olurken, bunu yüzde 138,2 ile mal ve hizmet alım giderleri, yüzde 136 ile sermaye transferleri ve yüzde 127,9 ile cari transferler izledi. Faiz dışı giderlerin başlangıç ödeneğinin yüzde 12,9’u Nisan ayı içinde kullanıldı.

İlk dört ayda bütçe ödeneklerinin yarıya yakını Ocak-Nisan döneminde kullanıldı

Harcama hızlanışı Ocak-Nisan döneminde daha belirgin hale geldi. Faiz dışı giderlerde Ocak-Nisan dönemi harcaması başlangıç ödeneğinin yüzde 45,1’ine ulaştı. Diğer yandan, dönemsel olarak gelirler de bütçe tahminlerinin üzerinde oluştu. Bütçe gelirleri, başlangıç tahmininin yüzde 52,1’ine ilk 4 ayda erişmiş oldu. Vergi gelirleri ise yüzde 47 seviyesine ulaştı.

Nisan ayı bütçe gerçekleşmeleri

Bütçede Nisan ayında giderler 214 milyar 281 milyon TL, giderler içinde faiz dışı giderler ise 195 milyar 146 milyon TL oldu. Giderler içinde faiz giderleri bir önceki yıl aynı aya göre yüzde 3 artarak 19 milyar 135 milyon TL’ye ulaştı, başlangıç ödeneğinin yüzde 8’i Nisan ayında gerçekleşti. Nisan ayında yatırım ödeneklerinin de hızlanması dikkat çekti. Sadece Nisan ayında, sermaye giderleri kaleminde başlangıç ödeneklerinin yüzde 14,4’ünü oluşturan 19.7 milyar TL’lik harcama yapıldı. Bu kalemde önceki aylarda harcama düzeyleri düşük seviyelerdeydi.

Cari transferlerde yıl başından bu yana devam eden KİT, SGK ve Bankalara yapılan transferlerin ağırlığıyla yüksek düzeyli harcama sürdü. Sadece Nisan ayında cari transferler kaleminde başlangıç ödeneklerinin yüzde 14,4’üne karşılık gelen 94.8 milyar TL harcama yapıldı. Aylık bazda yüzde 579,7 oranında artan borç verme kaleminde de KİT’lere verilen borçlar dikkati çekti. Önceki aylarda da bu kalemde yüksek giderler olmuştu. Borç verme kaleminde Nisan ayında TCDD, sübvansiyonlu elektrik satışı nedeniyle EÜAŞ, ve yine sübvansiyonlu satış nedeniyle BOTAŞ’a verilen borçlar ağırlıklı kalemi oluşturdu. Nisan ayında TCDD’ye 1.3, EÜAŞ’a 1.9, BOTAŞ’a 5.7 milyar TL borç verildi. Yıl başından bu yana BOTAŞ’a verilen borç tutarı 58.2 milyar TL’ye ulaştı.

Gelirlerdeki gelişmeler

Nisan ayında gelirlerde artış yüzde 75, vergi gelirlerinde artış yüzde 78,6 oldu. En yüksek artışlar, yüzde 131,3 ile ithalde alınan KDV, yüzde 107,1 ile harçlar, yüzde 85 ile ÖTV, yüzde 70,6 ile BSMV’de gerçekleşti. Ocak-Nisan döneminde de gelirlerde benzer bir görünüm ortaya çıktı. Ocak-Nisan döneminde kurumlar vergisi yüzde 150,9, ithalde alınan KDV yüzde 121 oranında arttı.

 

Nisan

Ocak-Nisan

2022 Bütçe Tahmini*

Toplam/  BütçeTahmin (%)

Harcamalar

214.280.973

785.996.174

1.750.957.322

44,9

1-Faiz Hariç Harcama

195.146.317

682.022.653

1.510.573.660

45,1

    Personel Giderleri

45.054.169

175.473.865

424.781.285

41,3

    Sosyal Güv.Kur. Devlet Primi

6.870.830

28.146.627

69.146.843

40,7

    Mal ve Hizmet Alımları

15.635.762

46.099.287

128.150.109

36,0

    Cari Transferler

94.969.653

318.968.811

657.273.246

48,5

    Sermaye Giderleri

19.689.769

36.044.403

132.254.435

27,3

    Sermaye Transferleri

1.010.334

1.916.479

10.047.692

19,1

    Borç Verme

11.915.800

75.373.181

61.598.930

122,4

    Yedek Ödenekler

0

0

27.321.120

0,0

2-Faiz Harcamaları

19.134.656

103.973.521

240.383.662

43,3

Gelirler

164.113.701

766.637.817

1.472.583.134

52,1

1-Genel Bütçe Gelirleri

159.287.803

746.790.457

1.442.897.188

51,8

 Vergi Gelirleri

136.281.259

591.438.199

1.258.278.815

47,0

 Teşebbüs ve Mülkiyet Gelirleri

3.362.086

63.542.318

47.272.977

134,4

 Alınan Bağış ve Yardımlar ile Özel Gelirler

876.048

12.914.898

14.220.208

90,8

 Faizler, Paylar ve Cezalar

17.370.257

75.009.891

109.014.873

68,8

 Sermaye Gelirleri

1.242.384

3.371.578

12.306.917

27,4

Alacaklardan Tahsilat

155.769

513.573

1.803.398

28,5

2-Özel Bütçeli İdarelerin Öz  Gelirleri

3.976.804

13.938.616

19.623.651

71,0

3-Düzen. ve Denet. Kurumların Gelirleri

849.094

5.908.744

10.062.295

58,7

Bütçe Dengesi

-50.167.272

-19.358.357

-278.374.188

7,0

Faiz Dışı Denge

-31.032.616

84.615.164

-37.990.526

-222,7