27 °C

Ekonomistler Nisan enflasyonu için ne dedi?

Nisan enflasyonu beklentilerden iyi geldi. Ancak uzmanlar sigara zammı ve dayanıklı tüketim mallarındaki kur etkisinin Mayıs verisine yansıyabileceği uyarısında bulundu. Diğer taraftan Haziran'la birlikte baz etkisi enflasyonu aşağı çekmeye başlayacak.

Ekonomistler Nisan enflasyonu için ne dedi?

Nisan enflasyon verisi ekonomistler için sürpriz oldu.

Gıda fiyatlarındaki artışın beklentilerinin altında kaldığına dikkati çeken bankacılar, "iyi" sonuçları buna bağladı. Diğer taraftan sigara zammının gecikmeli etkilerinin Mayıs ayında görülebileceğini belirttiler.

TCMB duruşunda değişiklik olmaz

Ekonomist Gizem Öztok Altınsaç tüketici enflasyonunun beklentilerin altında kalmasında "gıda fiyatlarının yüzde 1.40 beklentilerden düşük gelmesi etkili oldu" dedi. Altınsaç mevsimsel etkilerle giyim kaleminin geçmiş yıllarda Nisan'da yüzde 10'a yakın artış yaşandığını ancak bu yıl artışın yüzde 5.4'te kaldığına da dikkat çekti.

İş Yatırım Ekonomisti Muammer Kömürcüoğlu, "Nisan'da gıda fiyatlarındaki yükselişin öngörümüzün altında olması nedeniyle enflasyon beklentimizin önemli oranda altında geldi. İç talepteki yavaşlamanın devam etmesiyle çekirdek enflasyondaki düşüş de devam etti" dedi ve ekledi:

"Enflasyondaki olumlu sürpriz sonrasında piyasalar tekrar Merkez Bankası kararına odaklanacaktır. Nisan enflasyonu bu hafta açıklanan enflasyon raporunda öngörülen patikayla uyumlu gerçekleşti. Bu bağlamda bugünkü verinin Merkez Bankası sıkı duruşunda bir değişikliğe neden olmayacağını düşünüyoruz."

BlueBay Asset Management'da kıdemli gelişmekte olan piyasa stratejisti Tim Ash verinin beklentilerin altında kaldığına dikkat çekerek bunun yavaşlayan iç talep koşullarının ne kadar etkili olduğunu gösterdiğine dikkat çekti ve bazılarının enflasyon verisinin "doğruluğuna ve gerçekçiliğine" odaklanabileceğini de belirtti.

Baz etkisi devreye girmeye başladı

Halk Yatırım'dan Başekonomist Banu Kıvcı Tokalı ise şu değerlendirmeyi yaptı:

"Aylık oranın düşük kalması, enflasyon görünümündeki kalıcı iyileşmeden ziyade, sigara ve giyim fiyatlarındaki düzenleme ve mevsimsel hareketin sınırlı kalması ile ilgili görünürken söz konusu fiyat ayarlamalarının Mayıs ayında gecikmeli etkilerinin gerçekleşebileceği hususuna dikkat çekmek isteriz. İç talepteki yavaşlık, giyim, haberleşme, eğlence-kültür hizmetleri gibi sektörlerde fiyat artışlarının dizginlenmesine destek olurken mobilya, ev aletleri, otomotiv başta olmak üzere dayanıklı tüketim malları ve konaklama sektöründe yukarı yönlü kur ayarlamalarının yapıldığı görülüyor. Bu noktada, önümüzdeki dönemde kur etkisinin ne kadar yaygın bir hal alacağı kritik olacaktır."

Öte yandan baz etkisinin devreye girmeye başladığını söyleyen Tokalı, "Mayıs ayında, gecikmeli fiyat ayarlamalarının etkisi hissedilebileceğinden yıllık enflasyondaki gerileme sınırlı kalabilir. Ancak, Haziran ayından itibaren baz etkisi etkin bir şekilde gözlenebileceğinden, yıllık enflasyon oranının ilk etapta yüzde 15-17 Eylül-Ekim döneminde de yüzde 10'lu seviyelere inmesi mümkün. Ancak, baz etkisi Kasım-Aralık döneminde terse işleyeceğinden, yıl sonuna ait yüzde 14,5'lik tahminimizi koruyoruz" görüşünü dile getirdi.

Telefondaki ÖTV zammı yukarı risk

Akbank tarafından hazırlanan analizde; gıda fiyatları, kur gelişmeleri, petrol fiyatlarındaki yüksek seyir ve cep telefonlarına getirilen ÖTV zammı enflasyon üzerinde yukarı yönlü riskler olarak sıralandı.

Ayrıca sigarada yılbaşında sıfırlanan asgari maktu vergi oranının yeniden artırılmasının da sigara fiyatları üzerinde etkili olacağı kaydedildi. Diğer taraftan iç talepteki zayıf seyrin bu yükselişleri sınırlayabileceği not düşüldü.

Analizde ayrıca, çekirdek enflasyonun aylık bazda arttığına dikkat çekilerek, "İç talepteki zayıf seyirle, son dört aydır durağan seyreden aylık çekirdek enflasyon Nisan'da tekrar yükseldi: Yüzde 1,56. Burada kur artışının etkili olduğunu değerlendiriyoruz" görüşü yer aldı.

ÜFE-TÜFE arasındaki farka dikkat

GCM Yatırım Ekonomisti Enver Erkan değerlendirmesinde, "Nisan ayında yıllık anlamda birikimli arz şoklarının ve kur kaynaklı maliyet artışlarının etkisine ek olarak enerji fiyatlarında artış, gıda fiyatlarında artışın devam etmesi ve sigara/tütün zammı gibi etkenlere rağmen zayıf talep faktörlerinin enflasyonu aşağı çektiği görülmektedir" tespitine yer verdi.

MB politikasında değişiklik beklemeyen Erkan, "Enflasyondaki düşüşün yavaş hızda olmasının ve TL'deki oynaklık oluşturabilecek faktörlerin Merkez Bankası'nın halen ikinci yarıdan önce faiz indirim döngüsü başlatmaması konusunda etkili olabileceğini düşünüyoruz" dedi.

Enflasyonda yukarı yönlü risklere içinse şu hususlara dikkati çekti:

"Son dönemde petrol fiyatındaki artışın etkisi ile enerji tarafında görülebilecek maliyet artışları ve TL'de değer kaybının etkisiyle önümüzdeki dönemde oluşabilecek kur geçişkenliği riski halen enflasyon tarafında yukarı yönlü riskleri canlı tutmaktadır.

Üretici maliyetleri tarafındaki artış baskısı da devam etmektedir, ÜFE ile TÜFE makası yüzde 11'e yaklaşmıştır. ÜFE ile TÜFE arasındaki makasın artması demek üretici maliyetlerinden tüketiciye yansımamış olan oranın artması demek olduğundan ilerleyen aylarda TÜFE için yukarı yönlü risk oluşturması muhtemeldir."