NATO hakkında daha önce duymadığınız 7 ilginç detay
Üye ülkelerin özgürlük ve güvenliklerini siyasi ve askeri yollarla garanti altına almak için 4 Nisan 1949 tarihinde Washington'da kurulan NATO yeni güvenlik stratejisini Ankara'da şekillendirecek. 32 devlet ve hükümet başkanının katılacağı 36. NATO Zirvesi dünya tarafından yakından takip edilirken NATO'nun bilinmeyenleri bir kez daha gündem oldu. İşte NATO hakkında az bilinen 7 ilginç detay.
Ordusu olmayan kurucu üye: İzlanda
NATO üyesi ülkeler arasında yer alıp daimi bir orduya sahip olmayan tek üye İzlanda'dır. Ülkedenin tek silahlı gücü İzlanda Kıyı Emniyeti (Kafkaslar ve deniz güvenliği için) ve özel polis timleridir.
İzlanda'nın kendine ait savaş uçakları olmadığı için, hava sahasının güvenliği de NATO üyesi diğer ülkeler tarafından dönüşümlü olarak sağlanır. Ancak İzlanda coğrafi konumu ve tesisleri ile NATO için hayati bir "Kuzey Atlantik kalesi" görevi görür.
5. madde sadece bir kez kullanıldı
"Bir üyeye yapılan saldırı tüm üyelere yapılmış sayılır" ilkesini taşıyan ünlü 5. Madde, NATO'nun tarihi boyunca sadece bir kez, ABD'deki 11 Eylül 2001 terör saldırılarından sonra yürürlüğe konmuştur. Saldırıların hemen ertesi günü, 12 Eylül 2001'de NATO müttefikleri, saldırının dışarıdan yönlendirildiğinin tespit edilmesi halinde 5. Maddeyi işleteceklerini duyurdu.
Son dönemde 5. Maddenin kapsamını genişleten NATO artık üye ülkelere yapılacak büyük siber saldırılar veya uzaydaki altyapılara yönelik tehditlerde de 5. Maddeyi işletecek.
İttifakın en büyük ikinci insan gücü: Türkiye
Türkiye, asker sayısı ile ABD'den sonra NATO'nun en büyük ikinci askeri gücünü sağlamaktadır.
Ayrıca Türk Silahlı Kuvvetleri genel güç sıralamasında NATO'nun en güçlü 4. ordusu konumundadır.
Brüksel'deki dev "NATO pusulası" heykeli
Belçika'daki NATO Karargahı'nın önünde bulunan devasa metal heykel, ittifakın resmi amblemi olan pusulayı simgeler. Bu heykel, müttefiklerin farklı yönlerden gelse de ortak bir amaçta birleştiğini temsil eder.
Oy birliği zorunluluğu (veto gücü)
NATO'nun en üst organı olan Kuzey Atlantik Konseyi'nde kararlar çoğunluk oyuyla değil, oy birliğiyle (konsensüs) alınır. Yani nükleer güce sahip bir dev ile ordusu olmayan İzlanda'nın eşit oy hakkı vardır; tek bir ülke bile tüm ittifakın kararını durdurabilir.
Sovyetler Birliği NATO'ya katılmak istemişti
1954 yılında Sovyetler Birliği (SSCB), NATO'nun aslında anti-Sovyet bir ittifak olmadığını kanıtlaması amacıyla örgüte katılma talebinde bulunmuştu. Bu talep Batılı müttefikler tarafından reddedilince, SSCB buna karşılık olarak ünlü Varşova Paktı'nı kurdu.
Captain NATO
1950'lerin başında, NATO'nun halk tarafından daha iyi anlaşılması ve özellikle genç nesillere sevdirilmesi için özel bir çizgi roman serisi yayımlanmıştır.
Captain NATO Tıpkı Kaptan Amerika gibi, NATO'nun da o dönem halkla ilişkiler kampanyalarında kullandığı bir nevi süper kahramandı.