13 °C

Ekonomik büyüme için faiz silahı çekiliyor

Türkiye'de de faiz indiriminin tartışıldığı bir dönemde birçok ülke ekonomisine ivme kazandırmak için art arda faiz oranlarını aşağı çekti.

Ekonomik büyüme için faiz silahı çekiliyor


Evrim KÜÇÜK

İSTANBUL - ABD ve Japonya'nın parasal genişleme hamleleri ve Avrupa Merkez Bankası'nın faiz indirimi diğer ülkelerin de faiz indirmesine ortam hazırladı. Türkiye'nin faizleri daha da aşağı çekmesi beklenirken, dünyada son bir hafta içinde birçok ülke ekonomisine ivme kazandırmak için faiz oranlarını bir bir düşürdü. Avrupa'daki faiz indiriminin hemen ardından Hindistan ve sürpriz bir şekilde Avustralya faiz hadlerini geri çekerken, bu ülkeleri Polonya takip etti. Faiz indirenler kervanına son olarak dün Güney Kore katıldı. Analistler, faizlerde gevşemenin gelecek aylarda devam edebileceğini söylüyor.
Güney Kore merkez bankası, piyasayı şaşırtarak yedi aydan bu yana ilk faiz indirimi yaptı. Politika faizini 25 baz puan düşürerek yüzde 2.5'e çeken merkez bankasının bu kararı hükümetin ekonomiyi destekleme planının etkisini de artıracak. Başka ülkelerin merkez bankalarının aldıkları kararların para politikalarını etkilediğini ifade eden merkez bankası başkanı Kim Choong-soo, faiz indirim kararının bire karşı altı oyla alındığını ifade etti. Kim, "Hükümetin ek bütçesinin azami etkiyi sağlayabileceği bir temel yaratmak için para politikasını gevşettik" dedi. Üç aydan kısa bir süre önce göreve başlayan Güney  Kore hükümeti, ekonomik büyümeye yönelik tahminlerini sert şekilde aşağı çekmiş ve ekonomiyi ayağa kaldırmak için yaklaşık 5 milyar dolar tutarında yeni kamu harcaması için bütçe ayırmıştı. Güney Kore'nin faiz indirim kararı öncesinde Japonya para politikasında agresif genişlemeye giderek yenin değerinin sert biçimde düşmesini sağlamış, yendeki düşüş Güney Kore gibi ihracata dayalı ekonomileri etkilemişti.

Avustralya sürpriz yaptı

Güney Kore'ye uygun ortamı Avustralya ve ECB'nin faiz indirimleri hazırladı. Avustralya Merkez Bankası (RBA), istihdamdaki düşüş ve aşırı değerli Avustralya dolarının imalat ve turizm gibi sektörlere zarar vermesiyle politika faizini birkaç gün önce 50 yılın en düşük seviyesine indirdi. Banka politika faizini 25 baz puan indirerek rekor düşük seviye olan yüzde 2.75'e çekti ve ekonomiye destek sağlanması için politikasını daha da gevşetebileceği konusunda kapıyı açık bıraktı. RBA Başkanı Glenn Stevens, açıklamasında, düşük ihracat fiyatları ve zayıf küresel büyüme görünümü göz önünde bulundurulduğunda yerel paranın tahmin edilenden daha yukarıda seyrettiğini
belirtti. Stevens'ın gelişmiş dünyanın en yüksek faizini indirme kararı, Avustralya'nın ücret baskısını, beklenenin altında seyreden maden harcamalarını ve 2.5 yılın en yüksek seviyesinde seyreden işsizlik oranını yansıtıyor. RBA ekonomiye destek sağlanması için politikasını daha da gevşetebileceği konusunda kapıyı açık bıraktı. RBA en son 4 Aralık'taki toplantısında politika faizini 25 baz puan indirerek yüzde 3'e düşürmüştü. Hindistan % 7'de kalabilir Hindistan Merkez Bankası geçtiğimiz hafta politika faizini beklentiler doğrultusunda 25 baz puan indirerek yüzde 7'ye çekti fakat bundan sonrası için faiz indirimi imkanının daraldığını söyleyerek piyasaları hayal kırıklığına uğrattı. Merkez bankası repo oranını ocak ayından bu yana üçüncü defa indirerek yüzde 7.25'e çekerken, bankalar için nakit rezerv oranını da beklentiler doğrultusunda yüzde 4'te tuttu. Bankadan yapılan açıklamada, toptan fiyat endeksinde görülen sert düşüşe rağmen enflasyon riskinin devam ettiğine dair uyarı yer alırken, yüksek cari açığın da ülke ekonomisi için "başlıca" risk olduğuna dikkat çekildi. Hindistan'da manşet enflasyon mart ayında yüzde 5.96'ya inerek üç yılın en düşük seviyesini görmüş olsa da, tüketici fiyat endeksi yüzde 10.39 gibi yüksek bir düzeyde bulunuyor. Hindistan'ın cari açığı ise aralık ayında sona eren çeyrek dönemde gayrisafi yurtiçi hasılanın yüzde 6.7'sine yükselerek tarihi bir zirveye yükseldi.

Polonya açık kapı bıraktı

Polonya Merkez Bankası da bu  hafta içinde politika faizini 50 baz puan indirerek yüzde 3.25'e çekti. Bankanın politika faizinde 25 baz puanlık  indirim kararı alması bekleniyordu. Bankanın açıklamasında, hem enflasyonun sert bir şekilde gerilemesi hem de ekonomik büyümenin yavaşlaması nedeniyle faizlerin daha da düşürülebileceği sinyali verildi. Bankanın başkanı Marek Belka, faizlerde manevra alanlarının bulunduğunu ifade etti.
Geçtiğimiz hafta Avrupa Merkez Bankası (ECB) politika faizini beklendiği gibi 25 baz puan indirerek yüzde 0.75'ten yüzde 0.50'ye düşürmüştü. ECB, mevduat faizini değiştirmeyerek, bulunduğu sıfır seviyesinde bıraktı. Faiz indirim kararı, Euro Bölgesi'nde enflasyonun ECB hedefinin epey altına inmesini ve zayıf ekonomik verilerin toparlanma endişelerini artırmasını izledi. ECB Başkanı Mario Draghi, Euro Bölgesi ekonomisinde faaliyetlerde devam eden zayıflık ve kontrol altında görünen enflasyon sonucu merkez bankasının faiz indirim kararı aldığını söyledi.

Çin'de ikilem yaşanıyor

Bu arada, Çin'de enflasyon nisanda yıllık bazda beklentilerin üzerinde açıklanırken, bu durum merkez bankasının, ekonomiye destek ile fiyat artışı riski arasında oluşan politika ikilemine de dikkat çekti. Çin'de Ulusal İstatistik Bürosu tarafından dün açıklanan veriye göre, nisanda enflasyon gıda fiyatlarındaki artışın etkisiyle yüzde 2.4'e yükselerek beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Çin'e enflasyon martta yüzde 2.1 seviyesinde yer almıştı. Çin'in, bu hafta faiz indirimine giden Güney Kore ve Avustralya'dan farklı olarak, fazla geniş bir hareket alanı bulunmuyor. Herhangi bir gevşeme emlak piyasasındaki riskleri tetikleyebileceği gibi, sıkılaştırma da toparlanmaya zarar verebilir.

Türkiye'nin politika faizi mayısta düşebilir

Türkiye'de büyümenin öncü göstergesi olan sanayi üretimindeki artışın beklentilerin altında kalması ve nisan ayında enflasyonun düşük gelmesi, 16 Mayıs'ta yapılacak PPK toplantısında faizlerin indirilmesini gündeme getirebilir. Analistler, son gelen verilerle birlikte Merkez Bankası'nın yüzde 5.0 olan politika faizinde indirime gidebileceğini belirtiliyorlar. EMEA Bölgesi'nde gevşeme sürüyor Bu arada parasal gevşeme, içinde Türkiye'nin bulunduğu EMEA Bölgesi'nde devam ediyor. Geçtiğimiz ay Macaristan ekonomisine ivme kazandırmak amacıyla faiz oranlarını 25 baz puan düşürdü ve yüzde 4.75'e indirdi. Çek Cumhuriyeti, yüzde 0.05 ile ultra düşük faiz oranları uyguluyor. Rusya merkez bankasının, enflasyon oranlarının yüzde 7'nin altına gelmesiyle birlikte faizi şu anki yüzde 8.25 düzeyinin altına indirmesi bekleniyor. UBS analistleri, Rusya'nın en az 50 baz puanlık faiz indirimine gideceği görüşünde. Nijerya, faiz oranlarında ayar yapması bir diğer ülke. Şu an yüzde 12 olan faiz oranlarının birkaç ay içinde düşürülmesi bekleniyor. Romanya, Ukrayna, Kazakistan ve Güney Afrika ise faiz oranlarını koruması beklenin ülkeler. Latin Amerika'da da faizler gevşiyor. Mart ayında da Latin Amerika'da Meksika, faizleri 50 baz puan aşağı çekerek yüzde 4.0 ve Kolombiya da yine 50 baz puanlık indirimle yüzde 3.35 seviyesine getirmişti.

Türkiye'nin politika faizi mayısta düşebilir

Türkiye'de büyümenin öncü göstergesi olan sanayi üretimindeki artışın beklentilerin altında kalması ve nisan ayında enflasyonun düşük gelmesi, 16 Mayıs'ta yapılacak PPK toplantısında faizlerin indirilmesini gündeme getirebilir. Analistler, son gelen verilerle birlikte Merkez Bankası'nın yüzde 5.0 olan politika faizinde indirime gidebileceğini belirtiliyorlar.

EMEA Bölgesi'nde gevşeme sürüyor

Bu arada parasal gevşeme, içinde Türkiye'nin bulunduğu EMEA Bölgesi'nde devam ediyor. Geçtiğimiz ay Macaristan ekonomisine ivme kazandırmak amacıyla faiz oranlarını 25 baz puan düşürdü ve yüzde 4.75'e indirdi. Çek Cumhuriyeti, yüzde 0.05 ile ultra düşük faiz oranları uyguluyor. Rusya merkez bankasının, enflasyon oranlarının yüzde 7'nin altına gelmesiyle birlikte faizi şu anki yüzde 8.25 düzeyinin altına indirmesi bekleniyor. UBS analistleri, Rusya'nın en az 50 baz puanlık faiz indirimine gideceği görüşünde. Nijerya, faiz oranlarında ayar yapması bir diğer ülke. Şu an yüzde 12 olan faiz oranlarının birkaç ay içinde düşürülmesi bekleniyor. Romanya, Ukrayna, Kazakistan ve Güney Afrika ise faiz oranlarını koruması beklenin ülkeler. Latin Amerika'da da faizler gevşiyor. Mart ayında da Latin Amerika'da Meksika, faizleri 50 baz puan aşağı çekerek yüzde 4.0 ve Kolombiya da yine 50 baz puanlık indirimle yüzde 3.35 seviyesine getirmişti.

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapınız.
Giriş Yap