2026 beklentileri, “Mutsuzluğun nedeni” mi? Ekonomik aktivitenin gereği/temeli mi?
En basit anlatımıyla:
Sınırsız kabul edilen maddi ihtiyaçların, kıt kaynaklar ile nasıl karşılayabileceğini araştırır ekonomi bilimi…
Beklentiler ve buna göre öncelikler belirlemek bu nedenle ekonominin temeli…
***
(NOT: “Sıfır beklenti, sonsuz mutluluk”;
Paulo Coelho’nun, “İşte hayat böyle: Ne fazla şikayetçi ol, ne de fazla beklentili...”;
Can Yücel’in, “Her şeyin kadar değil, değeri kadar seveceksin. Çünkü beklentin ne kadar çok olursa, o kadar kırılırsın” gibi onlarca tespit ise farklı bir bilim dalının meyveleri…)
***
Ekonomik aktivite/canlılık için, beklentileri yüksek/olumlu tutmak önemli…
Beklentileri olumluya çevirebilmek için ise “güven” gerekli…
***
Korku, çekinme ve kuşku duymadan inanma ve bağlanma duygusu:
Yatırım yapabilmenin de, araştırabilmenin de, geliştirebilmenin de, verimli çalışabilmenin de, ilişkiler/imece/kooperatifçilik gelişiminin de temeli…
***
Dün de ayrıntılarıyla anlattım:
Güven endeksleri, 2025 yılını yükselişle kapattı…
Ama…
Yılbaşına göre daha yüksek olan bu değerlerin de, “güvensizliği/karamsarlığı/ kötümserliği gösterdiği” unutulmamalı…
***
Petrol fiyatlarındaki gerileme, doların uluslararası piyasalarda değer kaybetmesi, gelişmiş ülkelerde başlayan faiz indirim süreci, TCMB’nin de faiz indirimlerine başlaması, döviz riskinin görece olarak ortadan kalkması, tahvillere alım gelmesi güven endekslerimizi 100’e yaklaştırdı…
***
Değerin 100’den büyük olup, 200’e yaklaşması, ekonomik iyimserliğin arttığını;
100’den küçük olması ise, güvenin azaldığını, kötümserliğin arttığını gösterip, karar alıcıları uyarıyor…
200’e yaklaşmak için ne gerekli?
VELHASIL
2025’in “güvene dair” son resmi verilerine göre:
2026 beklentilerinde ve dolayısıyla ekonomik aktivitesinde, 2025’e göre bir iyileşme beklenebilir mi?
***
TÜİK ile Merkez Bankası iş birliğiyle gerçekleştirilen Tüketici Eğilim Anketi’nin aralık ayı sonuçları, bu merakımıza ışık tutuyor…
Örneğin:
Gelecek 12 aydaki işsiz sayısına ilişkin endeks değeri…
Aralık aylarına baz alındığında yüzde 3.7 düşmüş…
Yani işsizlik için 2026 beklentilerinin 2025’e kıyasla daha kötü olduğu, resmi bir veri…
***
(İşsizlikte artış beklentisi, güvensizliği ve daha fazlasını anlatıyor. Ama, durumu terse çevirebilecek, güvene dair, veriler/beklentiler de var. Pazartesi anlatalım..)
