54 milyar liralık “mısır ithalatı” ne anlatıyor?
Planlama/eğitim eksiği; Aşırı serbest piyasa(!); Kayıtdışı, haksız rekabet; Yanlış veri, envanter eksiği gibi nedenlerle:
Birçok üründe arz eksiğimiz varken, bazı ürünlerde arz/kapasite fazlamız dikkat çekiyor…
★★★
Getirisi:
Verimsizlik ve “düşük teknolojili/katma değerli yatırımlar” artıyor;
Tasarruf azalıyor, “yüksek katma değer yaratabilecek” yatırımlar gecikiyor…
Sonuçta:
Yüksek enflasyon/faiz/işsizlik/borçlanma gibi ekonominin dengesini bozan onlarca sorun yeşilleniyor…
Örneğin “doğru veri”:
Birçok sorunun oluşmasını engelleme gücüne sahip olduğu gibi; Üreticinin yol haritasını belirlemesi, yanlış yapmaması için “uyarıcı” görevi de üstlenebiliyor…
★★★
Örneğin: Mısır…
Yıl 2022…
Bu köşede, “mısır ithalatımızdaki anormal yükselişi” yazmıştık…
Ve 3.3 milyon tona çıktığını vurgulamıştık…
★★★
Bu veriye göre planlama yapılmadığı taktirde:
3-5 yıl içinde, mısır ithalatında 5 milyon tonu yakalayabileceğimizi de eklemiştik…
VELHASIL
2025 yılı mısır ithalatımız:
4.8 milyon ton ile yeni rekorunu kırdı…
Önlem almamamız, üretimi planlayamamamız, üreticinin çoğunluğunu eğitemememiz/yönlendiremememiz ve neticesinde verimliliği yakalayamamamız, yabancı üreticiye 54 milyar lira kazandırdı…
★★★
Üstüne, yerlinin kazancı/ alım gücü/tasarrufu azaldı, borcu arttı…
Ve maalesef, işini çok iyi yapıp yabancı ile rekabet edebilen ve ekonominin umudu olan üretenlerimiz de, bu olumsuzluklardan pay aldı…
★★★
“Doğru veri” uyardı;
O uyarıyı dikkate almamak, sorun artırdı…
(Kayıt dışı, haksız rekabet, eğitim eksiği gibi parametreler de yıllar önce uyarmıştı…)
