7582 sayılı kanun: Teknoloji, yazılım ve oyun endüstrisi okuması
İş dünyası, yatırımcılar, vergi uzmanları ve teknoloji çevrelerinin gündeminde olan bu düzenlemeyi yalnızca mali bir başlık olarak değil, teknoloji, yazılım ve oyun endüstrisi açısından stratejik bir fırsat olarak da okumak gerekiyor.
Acaba bu düzenlemeyle üretim ülkesi kimliğimizin ötesine geçip, “yüksek katma değerli hizmet merkezi” vizyonunu güçlendirecek yeni bir aşamaya geçebilir miyiz?
Güçlü bir üretim, sanayi, lojistik ve ticaret ülkesiyiz. Ancak yeni küresel ekonomide ülkeler artık yalnızca üretim kapasiteleriyle değil; yazılım geliştirme, veri analitiği, yapay zekâ, siber güvenlik, bulut hizmetleri, oyun teknolojileri, Ar-Ge, teknik destek ve dijital operasyon kabiliyetleriyle de rekabet ediyor.
Yazılım olmadan dijital dönüşüm olmaz.
Kanunda yazılım doğrudan “stratejik sektör” olarak isimlendirilmiş değil. Ancak dijital dönüşüm, teknoloji danışmanlığı, veri analizi, Ar-Ge, teknik destek, ürün testi ve nitelikli hizmet merkezi gibi başlıkların tamamı yazılım sektörüyle doğrudan bağlantılı.
Çünkü yazılım olmadan dijital dönüşüm olmaz. Yapay zekâ, siber güvenlik, bulut hizmetleri, veri analitiği, oyun ekonomisi ve küresel teknoloji operasyonları sürdürülebilir hale gelemez.
Bu nedenle yazılım, genel hizmetler başlığı altında kaybolmamalı; bağımsız bir stratejik politika alanı olarak görülmelidir. Türkiye’nin yazılım için ayrı bir ihracat yaklaşımına, insan kaynağı planına, yatırım modeline, vergi perspektifine ve küresel markalaşma programına ihtiyacı var.
Kamu ve düzenleyici kurumlardan ne bekliyoruz?
Uygulama yönetmelikleri ve ikincil düzenlemelerde teknoloji, oyun ve yazılım endüstrisinin gerçek yapısı dikkate alınmalıdır.
“Nitelikli Yazılım ve Dijital Hizmet Merkezi” modeli hem yabancı teknoloji merkezlerini çekebilir hem de yerli yazılım şirketlerinin küresel pazarlara açılmasını hızlandırabilir.
Bu nedenle yazılım geliştirme, SaaS, oyun teknolojileri, yapay zekâ, siber güvenlik, bulut, veri analitiği, test ve kalite güvence, teknik destek ve dijital dönüşüm hizmetleri açık biçimde bu modele dahil edilmelidir.
Yazılım da üretim faaliyeti olarak tanınmalıdır. Yazılımda üretim; kod, algoritma, veri modeli, ürün mimarisi, test, güvenlik, güncelleme ve fikri mülkiyet üretimiyle gerçekleşir. Fiziksel ürün çıkmaması, üretim yapılmadığı anlamına gelmez.
Yatırımcılar ve finans kuruluşları neyi görmeli?
Bu düzenlemenin gerçek ekonomik etkisi, sermayenin nereye yönlendirileceğiyle yakından ilgilidir. Türkiye’ye gelen veya Türkiye’den harekete geçecek sermaye yazılım, oyun, yapay zekâ, siber güvenlik, bulut, veri merkezi ve dijital hizmet ihracatı alanlarına yönlendirilmelidir. Finans dünyası yeni değerleme mantığını daha iyi anlamalı. Fikri mülkiyet, ekip kalitesi, müşteri portföyü, abonelik geliri, teknoloji mimarisi ve ölçeklenme potansiyeli dikkate alınmalı.
Teknoparklar, TEKMER’ler, kuluçka merkezleri ne yapmalı?
Teknogirişim rozeti, dijital şirket tanımı, paya dönüştürülebilir borç, yatırım süreçleri ve erken aşama finansman mekanizmaları girişimcilere sade bir dille anlatılmalı. Yazılım ve oyun girişimlerinin yatırım almaya uygun hale gelmesi için hukuki, mali ve kurumsal hazırlık programları oluşturulmalı. Yatırım alabilir, ihracat yapabilir, fikri mülkiyetini koruyabilir, global müşteriye ulaşabilir ve ölçeklenebilir şirketlere dönüşmesine odaklanmalı.
Yazılım, oyun ve teknoloji şirketleri nasıl okumalı?
Yurt dışı gelir modellerini daha düzenli, belgelenebilir ve ölçeklenebilir hale getirmeli. Yazılım lisans gelirleri, SaaS abonelikleri, teknik destek, bakım, güncelleme, oyun içi gelirler, platform gelirleri, veri hizmetleri ve dijital danışmanlık gelirleri daha kurumsal biçimde yönetilmeli. Kalite standardı, bilgi güvenliği, fikri mülkiyet yönetimi, uluslararası sözleşme kabiliyeti, yabancı dilde satış, global müşteri desteği, finansal raporlama ve ölçeklenebilir operasyon yapısı rekabetin belirleyici unsurları.
Oyun sektörü nasıl konumlanmalı?
Oyun, yazılımın en yaratıcı, en hızlı ölçeklenebilen ve en küresel alanlarından biri ve bu alanda güçlü bir potansiyele ve dikkat çeken örneklere sahibiz. Yazılım, tasarım, yapay zekâ, veri analitiği, kullanıcı deneyimi, ödeme sistemleri, global pazarlama, platform yönetimi ve fikri mülkiyet var.
Oyun firmaları yazılım ihracatı ve dijital hizmet ekonomisi içinde de değerlendirilmelidir. Oyun geliştirme, testi, canlı operasyon, kullanıcı desteği, lokalizasyon, veri analitiği ve global yayıncılık destek hizmetleri yüksek katma değerli hizmetlerdir.
Türkiye ne kazanır?
Doğru sahiplenme, uygulama ve doğru stratejiye bağlayarak “yazılım geliştiren, oyun ihraç eden, veri işleyen, yapay zekâ üreten, siber güvenlik sağlayan, bulut hizmetleri sunan ve küresel teknoloji operasyonlarını yöneten yüksek katma değerli bir bölgesel teknoloji hizmet merkezi” haline gelebiliriz.
Son söz: Dijital kalkınma, teknoloji ihracatı ve stratejik özerklik hedefleriyle bütünleşmiş somut bir eylem programı.