Ağustos Enflasyon Raporu

Yılın üçüncü enflasyon raporu toplan­tısı gerçekleştirildi. Toplantıdan ön­ce merak edilen konuların başında yıl sonu enflasyon tahmininin hangi rakama gün­celleneceği vardı. Diğer bir konu da fonla­ma maliyeti ve politika faizine dair yapıla­cak yönlendirmeydi.

Yurt içi ve yurt dışı gelişmeler

Başkan Fatih Karahan yaptığı sunumda öncelikle yurt dışı koşulları özetledi. Pet­rol fiyatlarının son dönemde tekrar art­mış olması, küresel enflasyon beklentile­rindeki artışlar ve büyüme beklentileri­nin aşağı yönlü güncellenmesi bu bölümün önemli iletişimiydi. İhracat ağırlıklı büyü­me endeksinin ilk enflasyon raporundaki %2.3’lük seviyesinden %1.6’ya gerilemesi ihracatımız açısında işlerin ne kadar zor­laştığını net bir şekilde gösteriyor. Geliş­miş ülkelerde faizin %2.7’den %3.1’e yük­selmiş olması da yine Türkiye ekonomisi aleyhine olan bir gelişme.

Sonraki bölümde Başkan yurt içi ekono­mik gelişmelerden bahsetti. İç talebin za­yıfladığını, hizmetler sektöründe 2020 yı­lından beri yaşanan hızlı büyümenin artık yataylaşmaya başladığını vurguladı. Sanayi üretiminde ise 2026 yılında büyüme eğili­minin arttığını göstermekle birlikte bu bü­yümenin sektörlerin geneline yayılmadığı­nı vurgulayan bir yansı kullandı.

Kapasite kullanımında 2024 yılından beri gözlenen aşağı yönlü eğilimin sürdüğünü, bu duru­mun sıkı para politikası koşulları yanında zayıf dış talepten kaynaklandığını belirtti. Soru – cevap bölümünde de konuşulduğu üzere, Başkan sanayi üretimindeki zayıf ar­tışın daha ziyade kapasite kullanımındaki düşüşten kaynaklandığını, üretim kapasi­tesinde bozulma olmadığını söyledi. Bu du­rum bir süredir konuştuğumuz ve üzerinde daha fazla durulması gereken bir konu.

Sunumdaki diğer bir önemli yansı ise çıktığı açığı üzerineydi. Çıktı açığı bilin­diği gibi mevcut ekonomik aktivitenin po­tansiyel büyümeye göre durumunu göste­riyor. Sunumdan görüldüğü gibi çıktığı açı­ğı belirgin bir şekilde ancak 2026 yılının ilk çeyreğinde negatif oluyor. Bir başka de­yişle, tüm çabalara ragmen ekonomi 2026 yılının ilk yarısına kadar belirgin bie şekil­de yavaşlamadı.

Dolayısıyla, sektör bazın­da enflasyonist baskılar güçlü kaldı. İran- ABD savaşının büyüme üzerindeki etki­lerine ek olarak hem banka kredilerinde büyümesi sınırlarının düşürülmesi, hem de kredi kartları limitlerine dair alınan ka­rarlar iç talebin belirgin şekilde yavaşla­masına neden oldu. Bu dönemde uygula­nan ücret politikalarının da neticesi olarak reel alım gücü yıl içerisinde geriliyor.

Ayrı­ca, altın fiyatlarındaki gerilemenin yarattı­ğı iç talebi baskılayıcı etkiyi Başkan Kara­han soru-cevap bölümünde tekrar vurgu­ladı. Sonuç olarak, sıkı para politikasının yaratmasını beklediğimiz etkileri 2026 yı­lının ilk yarısından itibaren görmeye baş­ladık diyebiliriz.

TCMB’nin enflasyon tahminleri nasıl değişti?

Başkan Karahan enflasyon tahmini ya­parken kullanılan varsayımları şöyle açık­ladı: Petrol fiyatları varsayımı 89.4 dolar­dan 87.8 dolara güncellendi. İthal fiyatla­rı enflasyonu %6.3’ten %6.9’a güncellendi. Yıllık gıda fiyatları artışı %26.3’ten %28.5’e yükseltildi. Bu çerçevede, yıl sonu enflas­yon tahmini %26’dan %28’e yükseltildi. 2027 tahmini %15 olarak korunurken 2028 yılı için %9 tahmini yapıldı. Başkan Kara­han tahminleri özetledikten sonra dezenf­lasyon politikasının bileşenlerini tekrarla­dı ve sıkı para politikasının süreceğini söy­ledi.

Toplantıda yapılan iletişimden, mevcut yerel ve küresel koşullar altında, TCM­B’nin fonlamada normalleşmeye gidebile­ceğini anlıyoruz. Biz ağırlıklı ortalama fon­lama maliyetinde (AOFM) kademeli düşüş için yakın zamanda uygulamaya geçilebi­leceği tahminimizi sürdürüyoruz. Eylül ayı sonunda, uygun koşullara bağlı olarak, AOFM %37’ye gerileyebilir.

Geriye kalan iki PPK toplantısında, yine uygun koşulla­ra bağlı olarak, politika faizinde toplamda 100 ila 200 baz puanlık indirim yapılabi­lir. TCMB’nin %28 olan yıl sonu enflasyon tahmini ile %35 politika faizi beklentisi uyumlu görünürken, bizim %29.5 olan yıl sonu enflasyon tahminimize göre %36 po­litika faizi tutarlı duruyor.