Albaksan’ın bakır plakaları Avrupa’nın dev füzyon reaktörü F4E’de kullanılacak

Handan Sema CEYLAN
Handan Sema CEYLAN YERELDEN KÜRESELE handan.ceylan@dunya.com

Özel bakır ve bronz alaşımları konusunda 40 yıldır üretim yapan Albaksan, şimdi de Fransa’daki füzyon reaktörüne koruma plakaları sağlamak için tedarikçiler listesine girdi. Avrupa’nın enerji politikalarında fark sağlamak için kurduğu ve tıpkı güneşin ürettiği gibi bir kimyasal reaksiyonla üretim yapmayı hedefleyen Fusion For Energy (F4E) organizasyonunun ön testlerinden geçen Albaksan, en sıcak odanın soğutmasında kullanılacak ‘bakır krom zirkonyum IG’ plakaları üretebileceğini garantiledi. Avrupa Nükleer Fizik Araştırma Kuruluşu CERN'in düzenlediği 5 ihaleyi kazanarak, bu kuruma ürün veren iki Türk firmasından biri olan Albaksan, F4E için son ihaleyi bekliyor.

DÜNYA, Türkiye ihracatında fark yaratan firmaları gündeme taşımaya devam ediyor. 1980 yılında bakır alaşım konusunda faaliyet göstermek üzere kurulan Albaksan Alaşımlı Bakır Sanayi ve Ticaret AŞ, Hadımköy, Beylikdüzü ve Bursa’daki üç üretim tesisi ve 3 yıl önce ABD’de kurulan satış ofisi ile 60 ülkeye ihracat yapıyor. Üretiminin yüzde 85’ini ihraç eden firma, dünyanın dev elektrik ve enerji şirketlerine ürün tedarik ediyor. Albaksan ileri fizik uygulamalarının yanı sıra, elektromekanik, havacılık, gemi inşa, kalıp uygulamalar, petrol ve doğal gaz endüstrisi, gıda ve ağır makine sanayii için de çeşitli üretimler yapıyor.

Albaksan Genel Müdürü Can Uzel, ileri fizik uygulamalarında Avrupa’nın sayılı firmaları arasına girdiklerinin altını çiziyor ve “İlk ihracatımızı 1990’larda yaptık. Almanya, İsviçre, Fransa gibi alanının önemli merkezlerine ürün vermeye başladık. ABD’de satış ofisi kurduk. Şimdi 60 kadar ülkeye üretimimizin yüzde 85’ini ihraç ediyoruz” diyor. Uzel, alaşımların ve komponentlerin geleceğin endüstri alanı olduğunu kaydederek, şunları söylüyor: “Teknoloji ilerledikçe bir üretimin standardı çok daha önemli hale geldi. Biz uluslararası firmalarla çalışmaya başladıkça bu bizim yönetim ve üretim kültürümüzü de geliştirdi. 2000’li yılların başında dünya devleriyle çalışmaya başlamamız bize şevk verdi. Uzun denetimler sonrasında onların tedarikçi listesine girdik. Bu bizi CERN’e kadar üretim yapmaya taşıdı. CERN’den Proton-Sinkontron Hızlandırıcısı'nın (ön hızlandırıcı) bakır soğutma diskleri ihalesini aldık. Daha sonra onlar için 5-6 proje tamamladık. Bizim için gurur kaynağı oldu.”

‘Güneş’ kadar sıcak odanın soğuması için ürün!

Uzel, çok uluslu bir araştırma için Fransa’da kurulan bir füzyon reaktörüne tedarikçi olarak kabul edildiklerini belirtiyor ve “Tıpkı güneşin enerji üretmesi gibi bir sistem düşünün. Bu sistem bir füzyon reaktörü. Biz onun en sıcak odasının korunması bölümü için soğutma sisteminde kullanılacak plakaları üreteceğiz. Bakır krom zirkonyum IG adı verilen bu ürünü geliştirdik. Teklif organizasyonun kendisinden geldi. Testleri geçtik tedarikçi listesine girdik. Dolayısıyla teklifimizi vermiş olduk. Yıl sonunda bu 7-8 yıllık proje için hayırlı haber bekliyoruz” diyor.

FÜZYONDA EN BÜYÜK BİLİMSEL ÇALIŞMA

CAN UZEL, F4E’nin geniş birçok uluslu yapıdan oluştuğunu kaydediyor. Fusion for Energy (F4E), füzyon enerjisine giden yoldaki en büyük bilimsel deney olan Avrupa'nın ITER'e katkısını yöneten Avrupa Birliği kuruluşu. AB’nin 27 üye ülkesi, Avrupa komisyonu tarafından temsil edilen Euratom (Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu) ve İsviçre’den oluşan F4E’yi denetleyen yönetim kurulunda İngiltere de bulunuyor. Dünya çapında Barselona (İspanya), Cadarache (Fransa), Garching (Almanya) ve Rokkasho’da (Japonya) ofisleri bulunan yapı, füzyon enerjisi üretme hedefinde. Proje, güneşin merkezinde inanılmaz hızla hareket eden hidrojen atomlarının helyum atomlarına benzer bir şekilde çıkardığı enerjiyi taklit ederek, enerji üretecek. Fransa’da kurulan reaktörün en sıcak odasını soğutacak bakır plakalar için Albaksan da üretim yapma yolunda.

DÖKÜM KAPASİTESİ 2 MİLYON $'LIK EK YATIRIM

Can Uzel, geleceğin tüm sektörlerine üretim gerçekleştirmek için sürekli Ar-Ge yaptıklarını ve dev enerji şirketlerinin Ar-Ge departmanları ile birlikte çalıştıklarını da kaydediyor. Uzel, “Elektromekanik çok önemli bir alan. Yeşil ekonomi bu üretimin üzerinde büyüyor” diyerek, “Rüzgâr santrallerinin motorlarının parçalarına üretim yapıyoruz. Komponentler üretiyoruz. Pazarda 1-2 Çinli firma ile kapışıyorsak, rakiplerimizin 4-5’i Avrupalı. Biz hızlı teslimat ve esnek çalışma ile rakiplerimize fark atıyoruz” şeklinde konuşuyor. Pandemiye rağmen döküm kapasitelerini artırmak için 2 milyon dolarlık bir yatıma imza attıklarını belirtiyor Uzel ve “KOSGEB’ten teşvik aldık. 3 TÜBİTAK çalışmasını da tamamladık ve teslim ettik” diyor.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar