BBC’de deprem! BBC’de neler oluyor?

Dünyanın en önemli medya şirketle­rinden biri olan İngiliz yayın kuru­luşu BBC, önceki gün büyük bir medya skandalıyla sarsıldı.

Skandal, İngiliz Telegraph gazete­sinin sızdırdığı iç yazışmalarla orta­ya çıktı. BBC’nin en kaliteli ve en çok ses getiren belgesellerini yapan “Pa­norama” ekibi tarafından hazırlanan, ABD Başkanı Donald Trump’la ilgili bir belgeselde, Trump’ın 2021’de 6 Ocak Kongre baskınından önceki bir konuş­ması bağlamından çıkarılarak montaj­lanmış ve ortaya tamamen bir anlam kayması çıkmıştı.

Skandalın ardından BBC Genel Mü­dürü Tim Davie ve BBC Haber Direktö­rü Deborah Turness istifa etti.

BBC Genel Müdürü Davie, istifasını açıkladığı mesajında, 20 yılın ardından BBC’den ayrılmaya karar verdiğini, bu­nun tamamen kendi kararı olduğunu di­le getirerek, “Bazı hatalar yapıldı ve Ge­nel Müdür olarak tüm sorumluluğu al­mam gerekli” dedi.

BBC News direktörü Turness ise Pa­norama programıyla ilgili tartışmala­rın “BBC’ye zarar verir noktaya geldi­ğini” söyleyerek, “Hatalar yapılmış olsa da BBC News kurumunun taraflı olduğu suçlamalarının yanlış olduğu konusun­da net olmak istiyorum” dedi.

6 Ocak 2021’de Washington DC’de Trump taraftarlarının ABD Kongresi’ne düzenledikleri baskını anlatan ve geçen yıl BBC’nin Panorama programında ya­yınlanan belgeselde, Trump’ın sözleri şu şekilde bağlamından koparılıyor:

Trump, eylemlerden önce taraftar­larına seslenirken yaptığı açıklamada, “Kongre binasına gideceğiz, cesur sena­törlerimize ve kongre üyelerimize ses­leneceğiz” diyor.

Panorama’daki belgeselde ise Trump’ın konuşmasından farklı bölüm­ler birleştirilerek, Trump’ın “Kongre bi­nasına gideceğiz, sizinle olacağım ve sa­vaşacağız. Tüm gücümüzle...” Şeklinde yansıtılıyor.

BBC, pazar gününden bu yana dünya­ya açılan “BBC World” kanalında dahi kendi skandal haberini yapıyor. İngilte­re’de okuduğum dönemde BBC’nin Pa­norama programının hazırlandığı de­partmanda staj yapmış ve orada çekilen belgesellere hayran kalmış bir gazeteci olarak bu olay olduğundan beri kafamda büyük soru işaretleri dolaşıyor:

BBC nasıl böyle bir hata yaptı?

1 Dünyanın en iyi haber ekiplerinden birine sahip olan BBC böyle büyük bir hatayı nasıl yaptı?

2 Söz konusu mağdur ABD Başkanı Donald Trump değil de bir başkası - örneğin Rusya lideri Putin olsaydı BBC Genel Müdürü ve Haber Direktörü yine de istifa eder miydi?

Birinci sorunun cevabını verirken, BBC’nin kendi iç yapılanmasına bak­manın çok büyük önem taşıdığını düşü­nüyorum. Kurumda son yıllarda ne gibi değişiklikler yaşandı? Son yıllarda ya­şanan büyük sayıda işten çıkarmalarla BBC deneyimli kadrolarını kayıp mı et­ti? Editoryal bakış açısı neden ve nasıl değişti? Yani gazetecilikte deneyimin ve editoryal kontrolün ne kadar önemli ol­duğu bu olayda bir kez daha ortaya çıktı.

İkinci sorunun cevabına gelince, bildi­ğiniz üzere her şeyin içinde siyaset var­dır. Ve ABD Başkanı Donald Trump’ın öznesi olduğu bu olay, aynı şekilde İn­giltere’nin en büyük müttefiki ABD’nin değil de, en büyük hasmı olan Rusya’nın devlet başkanının başına gelseydi, değil BBC’nin genel müdürünün, haberi ya­pan muhabir ya da editörün bile kolay kolay istifa edeceğini sanmıyorum.

Öte yandan insanın olduğu her yerde hata olur, bu normaldir. BBC’de yapılan hatanın gazetecilik açısından neresin­den tutsanız elinizde kalıyor, etik kod­ların hiç birine uymuyor. Ancak şunu unutmamak lazım aynı tür hatalar başka medya kuruluşlarında da yapılıyor. Pe­ki neden BBC’nin bu hatası bu kadar bü­yüdü? Birincisi, çünkü BBC’nin editor­yal kadrolarının yıllar içinde uğradığı erozyonla bela geliyorum dedi, ikincisi ise, çünkü söz konusu olan ABD Başka­nı Trump olunca yer yerinden oynuyor.