Biden’ın Amerikası, Trump’ın çapulcuları…

Osman AROLAT
Osman AROLAT AROLAT'tan osman.arolat@dunya.com

46. Başkan Biden göreve başladı ama ABD’de renklere dayalı “meydan savaşı” sürüyor, hukukun ise bu konuda eli kolu bağlı… 6 Ocak’taki beyaz egemen “Saray Darbesi’’ hazırlığı, ABD‘de demokratik yaşamın içten içe kuşatılabileceğini gösterdi.

46. ABD Başkanı olan Biden’ın konuşmasını dinliyorum. Edebi olmasa da akıcı, içten ifadeler sıralanıyor ağzından. Ama söyledikleri “Bugün Demokrasinin Günüdür-Amerika’yı Yeniden Yaratabiliriz- Herkesin Başkanı Olacağım” tümceleri arasında gidip-geliyor. Demokrat bir ABD Başkanı’nın, herhangi bir yemin töreninde yapacağı bir konuşma...

Oysa, 6 Ocak’ta bir “Saray Darbesi” girişimi yaşanmış. Hukukun güçlendirilmesi konusunu beklersin... Seçim kampanyasında 10’a yakın kara derili öldürülmüş. Hınç/intikam/ tarihi inkar konusunda hukuk hükümleri umarsın... Koronadan ölen insan sayısı tüm savaş kayıplarını aşmış. Herkese sağlık hakkı konusunda bir deklarasyon dilersin... Ama Biden’ın bir engeli var: F. Braudel isimli namlı tarihçinin dediği üzere “ABD için anahtar kelime fırsattır. Kapitalizm bu ilerlemenin örgütleyicisi olmuştur.” Bu yüzden geçmişe hep bir sünger çekilir. Alkışlanan “Self Made Man” ya da “Gemisini Kurtaran Kaptan”dır.

İlk hali 7 maddeden oluşan ve 4. Başkan olan J. Madison’un yazdığı 1787 ABD Anayasası ve Haklar Bildirgesi, temelde ve salt fırsat eşitliğine dayalı yurttaş haklarını ifade eder. 1861-1865 arasındaki iç savaş bir “iktidar kavgasıdır” ve el‘an sonuçlanmamıştır. Bu yüzden yine Braudel deyimiyle zenci hakları “beyhude çıkmıştır.”

Renklere dayalı “meydan savaşı” sürmektedir, hukuk ise bu konuda eli- bağlıdır.

6 Ocak’taki beyaz egemen “Saray Darbesi’’ hazırlığı, ABD‘de demokratik yaşamın içten içe kuşatılabileceğini gösterdi.

Soru “Hukukun mu , çapulcuların mı üstünlüğü” dür. 74 milyon oy almış Trump‘ı bu haliyle çapulcuların başı olarak anmamız gerekiyor. Ve bu Trumpizm kapının dışında bekliyor. Project Syndicate’in 22 Ocak’taki açık oturumunda Daron Acemoğlu‘nun şu sözleri beni çok etkiledi:

-ABD’deki demokratik kurumların zaafiyetine acil bir reform gerekiyor...

1835’de AB üstüne yazdığı eserle çok anılan bir isim olan A.deTocqueville’in bir önermesi, hepimize küpe olmalı: Seçimle gelen devletin despotizminden korkmak gerek...

GÜNÜN NOTU:
Ford, Brezilya’daki üretimini durdurdu. Gerekçesi, Brezilya Tipi Maliyet’in (Brazil Cost) çok artması ve bürokrasi oldu. Anlaşılan hukukun üstünlüğü ilkesi dünyanın her yerinde geçerli…

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar