Bir kazanın anatomisi

Antalya'da beş yıldızlı bir otelde; ikisi İsrailli, birisi Türk üç kişinin ölmesine neden olan ve kamuoyuna "köpük faciası" olarak yansıyan olayla ilgili bilirkişi raporu tamamlandı. Birçok hatanın tespit edildiği rapora göre, kazanın tetikleyici nedeni olarak sadece 15 YTL'lik bir cihazın alınmamış olması belirlendi. SEÇ (Sağlık, Emniyet ve Çevre) birimlerinin önemli bir parçası olan "İş Emniyeti Uzman"ları bu tür kazaların meydana gelmemesi için, işyerinde daha çalışma başlamadan önce, risk analiz yaparlar. İnsanların hayatını kaybettiği kazaların oluşmaması için, muhtemel tehlikeler ile risk skorlarını tespit ederler. Daha sonra da, gereken tedbirlerin alınmasını sağlarlar. Bu konuda ilgili personele ve işyerindeki yöneticilere, bilinçlendirme eğitimleri verirler. Bütün bu tedbirlere rağmen kaza oluşur ise, kazanın tekrarını engellemek amacı ile "kaza kök neden analizi" yaparlar.

Kök neden analizi...

Kaza sonrası yapılan kaza "kök neden analizi"nin temel amacı suçluyu bulmak değildir. Zira suçluyu bulup gerekli cezai işlemi yapabilirsiniz. Ancak, benzer kazaların tekrar etmesini tam olarak engelleyemezsiniz. Kazanın tekrarının engellenebilmesi için, kazayı hazırlayan ve tetikleyen bütün nedenleri tek tek gözden geçirip, gerekli önlemleri alması gerekir.

Antalya Kundu'daki beş yıldızlı otelde üç kişinin canına mal olan bu facianın, meydana gelmesinde etkili olan nedenleri alt alta yazalım;

- Kazaya neden olan bu tip makineler çoğunlukla denetimsiz merdivenaltı imalaşanelerde üretilip, satılıyormuş,

- Olaya neden olan ve elektrik kaçağı tespit edilen makine ile bağlı olduğu panoda, hayat kurtaran kaçak akım rölesi yokmuş,

- Köpük makinesini kullanan operatör, kontrolünü kaybederek cihazı köpük ortamı içerisinde yere devirmiş,

- Yüzlerce kişinin çalıştığı ve tatil yaptığı otelde, saat 18:00'dan sonra doktor bulunmuyor,

- Elektriğe kapılanlara ilk müdahale on beş dakika, yaralıların hastaneye sevki ise otuz dakikadan uzun sürmüş,

Gazete haberlerinden derlediğimiz bu liste, daha da uzun olabilir. Ancak bu kısa liste bile, yaşanan kaza hakkında bizlere yeterince fikir verecek durumda. 

Suçlu bulundu mu?

Ülkemizde makine ve cihaz imalatlarının yapıldığı, binlerce merdivenaltı işletme olduğu tahmin ediliyor. Bu işletmelerde çalışan işçilerin çoğunun sigorta kayıtları ve mesleki teknik yeterlilik belgeleri yok. Sadece makine ve cihazların imalatının değil, ürünlerini kullanacak kişilerin de belli standartlarda olması gerekir.

Milyonlarca dolar para harcanarak inşa edilen, otel, iş ve alışveriş merkezlerinde olması gereken temel emniyet standartları ihmal edilebilmektedir. Tıpkı ölümlü elektrik kazalarını engelleyen kaçak akım rölesi, merdivenlerde kaymayı engelleyen emniyet bantları veya yüksek binalarda cam silenleri koruyan bel kemerleri gibi.

Meydana gelen iş kazaları sonrasında yaralanan kişilere yapılması gereken acil ilk yardım müdahaleleri ise, içler acısı durumda. Şüphesiz ki, her işletmede 24 saat doktor bulundurmak veya kapısının önünde ambulans bekletmek mümkün değildir. Ancak, işletme sahiplerinin hem yaralanmalar hem de yangın, deprem gibi hızlı ve doğru hareketlerin yapılması gereken "acil durum"lar için, bir hazırlığının olması gerekir. Bu hazırlıklar hem insanların hayatını kurtarmakta, hem de işletmelerin sağlıklı ve uzun ömürlü olmasını sağlamaktadır.

Bu üzücü kaza sonrasında olanlara kısa bir bakış yaparak yazıma son veriyorum;

- Üç insan hayatını kaybetti,

- Ülkemizin turizm sektörü ile ilgili olumsuz haberler listesine, bir olay daha eklendi,

- Cihazı kullanan Tuncay D. ve otelin sahibi M.Y. adliyeye sevk edildi.

- Mahkemeye çıkarılan zanlılardan Tuncay D., 'tedbirsizlik ve dikkatsizlik sonucu ölüme sebebiyet verme' suçundan tutuklandı.

- Diğer zanlılar tutuksuz yargılanmak üzere serbest bırakıldı.