Bir yılın ardından; 2025

Avrupa Birliği kurulduğundan beri bütün kararlarda “oybirliği şartı” aradı. Tür­kiye’nin AB sürecinde neredeyse her aşama­sında bazen Fransa’nın, bazen Almanya’nın, bazen İsveç’in, bazen Yunanistan’ın ve çoğu zaman da Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin “vetosu” ile hep ertelendi, engellendi.

AB liderlerini bir araya getiren son Brük­sel Zirvesi’nde Ukrayna’ya destek vermek is­teyen AB, ilk kez “oybirliği şartı” yerine “is­tekliler koalisyonu” yönetimi ile aştı. AB üye ülkeleri arasında “oybirliği şartı”nı devre dışı bırakarak, Ukrayna’ya 90 milyar euro destek kredisi verdi. Anlaşmaya karşı çıkan Maca­ristan, Slovakya ve Çekya borçlanmanın dı­şında tutularak yeni bir anlaşma zemininin de yolunu açtı. Yeni yıl ile birlikte aşılması zor konularda “oybirliği şartı” yerine “istek­liler koalisyonu” devreye girecek.

AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, bir sü­re önce “oybirliği şartı”nın kaldırılmasını önermişti. Ancak bu değişiklikte de “oybirli­ği” gerektiği için Macaristan’ın “veto etmesi” ile kabul edilmemişti.

Küçük AB üye ülkeleri için büyük üyelere karşı bir denge unsuru olarak görülen “oybir­liği” ve “voto hakkı” artık “istekliler koalis­yonu” çözümü ile ortadan kaldırılacak olma­sı yeni yılda yeni tartışmaları da beraberinde getirecek.

Bir yıl biterken AB, 2025 yılını savaşlarla, seçimlerle, yolsuzluklarla, gensorularla, aşırı sağ partilerin tehditleriyle ve AB dışından ge­len düzensiz göçle mücadele ile geçirdi.

AB geçen yılın neredeyse her günü mutla­ka ama mutlaka bir Ukrayna meselesi ile ge­çirdi. Ukrayna’yı ayrı tutarsak, dönüp 2025 yılına baktığımızda hafızalarımızda kalan, en azından benim aklımda kalan AB fotoğrafını sizlerle de paylaşmak istedim…

Avrupa Birliği, 2025 yılı Avrupa Parlamen­tosu’nda yürütülen büyük bir yolsuzluk so­ruşturmasıyla başladı. Belçikalı savcılar, AP milletvekilleri ve yardımcıları ile Çinli tek­noloji şirketi Huawei arasındaki iddia edilen bir yolsuzluk ilişkisini soruşturduğunu açık­ladı. Sekiz kişi hakkında yolsuzluk, kara para aklama ve suç örgütüne katılım dahil çeşitli suçlamalar yöneltildi.

Belçikalı Savcılar, iki Hıristiyan demok­rat EPP İtalya milletvekilleri, bir Malta sos­yal demokrat S&D milletvekili ve bir Bulga­ristan liberal Renew Europe milletvekili ol­mak üzere toplam dört Avrupa Parlamentosu üyesinin dokunulmazlıklarının kaldırılması­nı talep etti.

Huawei lobicilerinin Brüksel, Strazburg ve Lüksemburg’daki parlamento binalarına gi­rişini yasaklayan AP’nin Sivil Özgürlükler, Adalet ve İçişleri Komitesi, dört dosyayı hâ­len görüşüyor. Dokunulmazlıkların kaldırılıp kaldırılmayacağına ilişkin kararın yeni yılın ilk aylarında verilmesi bekleniyor.

Von der Leyen’e güvensizlik oylamaları

Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, üç kez “gensoru önergesi”yle düşürülmek istendi. AP milletvekilleri tara­fından verilen önergelerle daha önce benzeri görülmemiş bir şekilde AB Komisyon Başka­nı için güvensizlik oylamaları yapıldı.

AP’de toplam milletvekili sayısının üç­te ikisinin “evet” oyunu almak zorunda olan gensoru her defasında “ret” ile karşılaştı. Ancak, aşırı sağ ve aşırı sol partilerin verdi­ği gensoru önergelerine Başkan von der Le­yen’in mensubu olduğu muhafazakâr Hıris­tiyan demokrat milletvekillerinden bazıla­rının da “evet” oyu vermesi “siyasi mesaj” olarak yorumlandı.

Avrupa siyasetinin aşırı sağa kaymasıması

AP’de muhafazakâr Hıristiyan demokrat EPP, sosyal demokrat S&D ve liberal Re­new Europe’tan oluşan Avrupa yanlısı ve hukukun üstünlüğünü savunan geleneksel çoğunluğa alternatif yeni oluşum kendini hissettirdi.

Bazı kritik oylamalarda Avrupa Halk Par­tisi (EPP), geleneksel müttefiklerinin aksine sağcı Avrupa Muhafazakârlar ve Reformist­ler (ECR), aşırı sağcı Avrupa için Vatansever­ler (PfE) ve Egemen Uluslar Avrupası (ESN) gruplarına mensup milletvekilleriyle aynı yönde oy kullanmaları dikkat çekti.

Bir de AB’nin Türkiye’ye en çok ihtiyaç duyduğu “düzensiz göçle mücadele” 2025 yı­lının en çok konuşulan konusu oldu.

Bütün bu şartlar altında ve hatta şartlara rağmen yarın yeni bir yıla giriyoruz; her şeye rağmen yine de (u)mutlu yıllar…