BM Masada duyarlı, peki ya adada?

Bugün dünyada 2,2 milyar çocuk yaşı­yor. Dünya nüfusunun neredeyse üçte biri. 400 milyondan fazla çocuk, çok bo­yutlu yoksulluk içinde. Yani mesele yalnız­ca para değil. Aynı çocuk hem aç hem eği­timsiz hem sağlıksız hem güvencesiz. Bu grubun 118 milyonu, üçten fazla temel ih­tiyacını hiç karşılayamıyor.

Hayata baş­larken eşit değiller; baştan dışarıdalar. Oy­sa Birleşmiş Milletler çocuk hakları ko­nusunda çok iddialı. En yüksek perdeden beyanları vermiş, en kapsamlı sözleşme­leri imzalamış. Ama çelişki tam da burada başlıyor. Eski bir BM Genel Kurul Başka­nı’nın, çocuklara yönelik ağır suçların iş­lendiği Epstein ağıyla doğrudan e-posta te­masları olduğu görülüyor. Çocuklara karşı masada hassasiyet var, peki ya adada?

Açlık, şiddet, yoksulluk

Birleşmiş Milletlere göre Dünya gene­linde çocukların üçte biri ya yetersiz bes­leniyor ya da sağlıksız biçimde besleniyor. Verileri ortaya koyan da hassasiyeti göste­ren de Birleşmiş Milletler. BM diyor ki: 5 yaş altındaki milyonlarca çocuk, doğru be­sine ulaşamadığı için hayati risk altında. Yine aynı BM, durumun şiddet tarafının da son derece vahim olduğunu söylüyor.

Bugün dünyada yaklaşık 1 milyar çocu­ğun; fiziksel, duygusal ya da cinsel şiddet­le karşılaştığını belirtiyor. 400 milyon kü­çük çocuğun ise, ev içinde sert disiplin ve fiziksel cezaya maruz kaldığını… Yani ço­cuklar, en güvende olmaları gereken yerde en çok zarar görüyor. Cinsel istismar ra­kamları ise ne yazık ki bu tabloyu daha da perçinliyor. 370 milyondan fazla kız çocu­ğu ve kadın, 18 yaşından önce cinsel saldı­rı ya da istismara uğradığını bildiriyor.

Fail, meşru düzenin kendisi

Ekonomik sömürü de farklı bir yüzü değil aynı düzenin devamı. Dünyada 138 ila 160 milyon çocuk, çalışmak zorunda. Bunların 54 milyonu, sağlığına ve haya­tına doğrudan zarar veren işlerde. Çocuk işçiliğinin yaklaşık yüzde 60’ı tarımda. En “doğal”, en “zararsız” görünen alanlarda.

Göç ve yerinden edilme çocuklar için ayrı bir kırılma. Milyonlarca çocuk sa­vaş, yoksulluk ve şiddet nedeniyle yaşadı­ğı yerden koparıldı. Yüz binlercesi mülteci kamplarında doğdu. Savaşlarda öldürülen çocuklar ise yine BM tarafından soğuk ra­kamlarla anılıyor. BM kayıtlarına göre son yıllarda çatışma bölgelerinde on binlerce çocuk öldürüldü ya da sakatlandı. Bu tablo­ya rağmen dünya, Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerinden söz etmeye devam ediyor.

Çocukları kimlere emanet ettik

Bakın BM başka ne diyor: Dünya gene­linde tespit edilen insan ticareti mağdur­larının yaklaşık yüzde 38’i çocuk; yani her dört mağdurdan neredeyse biri çocuk. Yak­laşık 2 milyon çocuk, küresel ticarette ticari cinsel sömürü için sömürülüyor veya fuhuş amaçlı çalıştırılıyor. Sürdürülebilir Kalkın­ma Hedefleri, çocukları korumaktan söz ediyor ama dünyanın gerçek gündemi bu ra­kamlarla örtüşmüyor. Barış ve adalet iddia­sı, çatışma bölgelerinde on binlerce çocu­ğun öldüğü bir tabloda havada asılı duruyor.

Ve tam bu noktada, son günlerde yeniden açılan Epstein dosyaları, bu çelişkinin ne­den bu kadar kalıcı olduğunu gözler önüne seriyor. Bu dosyalar yalnızca bireysel suç­ların değil, çocuk meselesinin küresel güç ilişkileri içinde nasıl görünmez hale geldi­ğinin de kaydı aslında. Bir yandan Çocuk hakları üzerine evrensel metinler imzala­nırken, diğer yandan da Epstein dosyaları; dünyanın en güçlü ağlarının çocuk mesele­sini nasıl örttüğünün, ertelediğinin ve sis­temin merkezine oturttuğunun aynası nite­liğinde.

Ve Epstein dosyaları açılmaya de­vam ettikçe şu gerçek çarpıcı bir şekilde insanlığın karşısına çıkıyor: çocuk hak­ları konusunda küresel hassasiyet beyan eden bu düzenin suskunluğu, çocukları koruyamadığı için değil, bizzat düzenin kendisi olduğu içinmiş. Ve bu durum ne yazık ki şu gerçeği gözler önüne seriyor: imzalara bakınca Birleşmiş Milletler, ma­sada oldukça duyarlı. Adaya bakınca du­rum pek de öyle görünmüyor.