Çocuklarımıza erken yaşta kitap okumayı öğretmek zorundayız. 

Fatoş KARAHASAN
Fatoş KARAHASAN Markalar & İçgörüler fkarahasan@gmail.com

Türkiye’de nüfusun %11,5’ini (8,8 milyon) 0-6 yaş grubu çocuklar oluşturuyor. En yoksul %20’lik hanelerde 2,7 milyon 0-6 yaş grubu çocuk yaşıyor. 

Bilimsel araştırmalar yüksek sosyo-ekonomik düzeye sahip ailelerde yetişen çocukların 4 yaşına geldiklerinde 45 milyon kelime duyduklarını, oysa düşük sosyo-ekonomik seviyede yetişen çocukların sadece 13 milyon kelime duyduklarını gösteriyor. 

Erken yaşlardaki dil gelişimi sonucunda ortaya çıkan okuma yazma becerisi, çocukların gelecek yıllardaki akademik başarılarını ve özgüvenlerini olumlu yönde etkiliyor. 32 milyon kelimelik farkı kapatabilmek için çocukları gündelik hayatlarının sınırlarından çıkartıp kitaplar aracılığıyla yeni kelimeler ve kavramlarla tanıştırmak gerekiyor.

Çocuk gelişiminin kitaplarla desteklenmesi yalnızca çocukların değil toplumların da kaderini değiştiriyor. Temel okuryazarlık becerileri gelişen çocuk nüfusundaki yüzde 10’luk bir artış, o ülkenin yıllık büyüme oranında yüzde 0,3’lük bir artışa denk geliyor. 

Anne Çocuk Eğitim Vakfı Genel Müdürü Senem Başyurt’un verdiği bilgiye göre, ülkemizde 0-5 yaşlarındaki çocukların yüzde 71’inin evinde ya hiç çocuk kitabı bulunmuyor ya da 3’ten az çocuk kitabı bulunuyor.

Ailelerin çoğunlukla akşam yemeklerinde ve hafta sonları birlikte zaman geçirdikleri görülüyor ancak beraberce yapılan faaliyetlerde 1. sırayı TV izlemek alıyor. Türkiye genelinde hiç kitap okumadıklarını söyleyenlerin oranı %44. Günde ortalama 5 saat TV izlenirken, yılda yalnızca 6 saat kitap okunuyor. Düşük refah seviyeli ailelerin %67’sinde çocuklara hiç kitap okunmuyor. Yüksek refah seviyeli ailelerde bile her gün kitap okuma oranı sadece %13. 

Okuyan Bir Gelecek projesi 100 bin çocuğa ulaşmayı hedefliyor

Sosyo-ekonomik düzeyi düşük ve risk altında yaşayan 2-7 yaş arası çocuklara yönelik tasarlanan Okuyan Bir Gelecek Projesi, çocukların dil becerilerini geliştirirken, okuma sevgisi ve alışkanlığı edindirmeyi ve ebeveynlere okumanın önemi konusunda farkındalık kazandırmayı hedefliyor.

2016 yılından bu yana uygulanan projenin yüz yüze eğitim programları ile 12.000’den fazla çocuğa ve ebeveyne ulaşıldı.

Okuyan Bir Gelecek projesi daha büyük bir toplumsal etki yaratmak için 23 Nisan 2021’de dijital platforma taşındı. Fazıl Say proje için kendi bestelerini ve klasik eserleri seslendirdi. Beren Saat, Cem Yılmaz, Demet Evgar, Genco Erkal, Selçuk Yöntem, Mert Fırat, Tilbe Saran, Songül Öden ve Yekta Kopan gibi sanatçılar, Ayfer Gürdal Ünal, Bahar Eriş, Sevda Mustafaoğlu gibi yazar ve uzman isimler kitapları seslendirerek projeye destek oldu. 

Ebeveynlerin ve çocukların diledikleri zaman kitapları okuyabilme amacıyla hayata geçirilen dijital platformda, okunan her kitapla birlikte çocuklar yeni kelimeler öğreniyor. Her kitaba özel hazırlanan oyun ve etkinlik önerileriyle kitap okuma bittikten sonra da ebeveyn çocuk etkileşimini artırmak hedeflendi. Platform videoları 170 bin kez izlendi.

Okuyan Bir Gelecek’in en önemli adımlarından birisi kitap seti gönderdikten sonra ebeveynlerle kurulan iletişim. Gönüllü eğitimciler set gönderilen her haneyi arayarak ebeveynlere setin içinde bulunan malzemeleri tanıtıyor, bu malzemeleri nasıl kullanabileceklerini açıklıyor. Kitap setleri bugüne kadar 7 bin haneye ulaştı. Hedef, 100 bin çocuğu kitap setleri ile buluşturmak.

TEV 55 yılda yurt içinde 269.076 burs desteği verdi

55 yıldır eğitimde fırsat eşitliği için çalışan Türk Eğitim Vakfı, yeni eğitim-öğretim döneminde Üstün Başarı Bursu almaya hak kazanan yeni bursiyerlerini düzenlediği basın toplantısında tanıttı. 8 Nisan Cuma günü gerçekleştirilen toplantıya TEV Mütevelliler Heyeti Başkanı Ömer M. Koç, TEV Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mehmet Şükrü Tekbaş ve TEV Genel Müdürü Banu Taşkın’ın yanı sıra yeni bursiyerler de katıldı. 

Hâlihazırda 245 öğrencinin faydalandığı Üstün Başarı Bursu’ndan bu yıl Lisans Yerleştirme Sınavında ilk 5000'e giren 80 öğrenci daha yararlanacak. Seçilen 80 genç, kariyer yolculuklarında hayallerini Türk Eğitim Vakfı desteği ile gerçekleştirmeye çalışacak.

55 yıldır Türkiye’nin aydınlık yarınları olan gençler için çalıştıklarını belirten TEV Mütevelliler Heyeti Başkanı Ömer M. Koç; konuşmasında şu yorumu yaptı: “Kurulduğumuz günden bugüne yurt içinde 269.076 burs desteği verirken, 2.124 gencimizin ise yurt dışı yüksek lisans ve doktora eğitimlerinde yanında olduk. Sadece 2021-2022 öğretim yılında yurt içinde 9.370, yurt dışında ise 207 gencimiz Türk Eğitim Vakfı’nın yüksek lisans ve doktora bursları ile eğitimlerine devam ediyor. Vakfımızın 40. kuruluş yılı vesilesiyle oluşturduğumuz ve 2007 yılından bu yana sürdürdüğümüz TEV Üstün Başarı Bursu projemizle, geleceğin liderleri olarak gördüğümüz üstün başarılı gençlerimizi destekliyoruz. 

Türk Eğitim Vakfı olarak; Üstün Başarı Bursu alan gençlerimize yalnızca maddi destek vermekle kalmayıp; onları üstün başarılarından dolayı onurlandırmayı ve ülkemizin geleceğinde söz sahibi olma konusunda cesaretlendirmeyi amaçlıyoruz. 55 yıldır olduğu gibi Türkiye Eğitim Vakfı olarak fikri hür, vicdanı hür nesiller yetiştirmeye gelecek yıllarda da devam edeceğiz.”

Geleceğin liderleri

50 yıl önce TEV bursuyla eğitimini yurt dışında tamamlayan TEV mezun bursiyeri, Türk Eğitim Vakfı’nın yeni Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mehmet Şükrü Tekbaş ise şöyle konuştu: “Bu anlamlı günde sevgili bursiyerlerimizin yanında yer almak benim için çok gurur verici. Çünkü ben de TEV mezun bursiyeri idim. TEV bursu sayesinde 1972-74 yılları arasında ABD’de yüksek lisans yaptım.

Vakfımıza olan gönül borcumu ödemem imkânsız. Ancak bunun bir bayrak yarışı olduğuna inanıyorum. Bayrağı büyüklerimizden aldık, sizlere devrediyoruz. Sizler de Üstün Başarı Bursu ile eğitiminize devam edecek, hayallerinizi gerçekleştirecek ve önemli görevler alarak ülkemize en iyi şekilde hizmet edeceksiniz. Hepinizle ayrı ayrı gurur duyuyor ve sizi canı gönülden tebrik ediyorum”.

TEV Üstün Başarı Bursu 

Türk Eğitim Vakfı’nın geleceğin liderlerinin desteklenmesi için 2007 yılından bu yana verdiği Üstün Başarı Bursu’nun üstün başarı gösteren gençlere ışık olduğunu söyleyen TEV Genel Müdürü Banu Taşkın ise şunları söyledi: “YKS’de ilk 5000’e giren öğrencilerin başvuru yapabildiği bu burs ile Mühendislik-Mimarlık, Sağlık Bilimleri, İdari Bilimler, Temel Bilimler, Sosyal Bilimler ve Hukuk alanında her yıl ortalama 50-55 öğrencimize burs desteği veriyoruz. Bu yıl ise ortalamanın üstüne çıkıyoruz. 80 yeni arkadaşımız bu yıl bu burstan faydalanabilecek. Devam eden diğer bursiyerlerimizle birlikte Üstün Başarı Bursu’nda toplam bursiyer sayımız 325’e çıktı. Bursiyerlerimizden aldığımız güç ve ilham ile kendisi, ailesi, toplumu ve en nihayetinde ülkesi için değer yaratmayı amaçlayan her bir gencimiz için çalışmaya devam edeceğiz. Bu vesileyle bize bu gururu yaşatan değerli bağışçılarımıza, imkânlarını eğitim yolunda seferber ettikleri için teşekkürlerimi sunuyorum.”

İlk 5000’e giren gençler başvuru yapabiliyor

TEV Üstün Başarı Bursu’na, Lisans Yerleştirme Sınavında ilk 5000'e giren; Genel Yetenek Testi, Genç Liderler Yetkinlik Testi, kompozisyon, video sınavı ve öğretim üyeleri mülakatlarında başarılı olan gençler başvuru yapabiliyor. Ayrıca, aynı koşulları sağlayan ve hazırlık sınıfından 1. sınıfa ve 2. sınıfa geçen öğrenciler de bursa başvurabiliyor. Bu öğrencilerin başvuruda bulunabilmesi için hazırlık sınıfını başarıyla geçmesi, 1. sınıfı da en az 3,50 not ortalaması ile tamamlamış olması gerekiyor.

Sanat alanında ise piyano, arp, gitar, yaylı çalgılar, üflemeli ve vurmalı çalgılar ile plastik sanatlar alanlarından; 2. sınıfa geçmiş, en az 3,20 ortalamaya sahip öğrenciler burs için başvuru yapabiliyor. Sanat bursiyerleri, Devlet Konservatuvarı ve Güzel Sanatlar öğretim üyeleri ile konunun uzmanı ressamlar huzurunda gerçekleşen değerlendirme sonucunda seçiliyor.

Türk Eğitim Vakfı 

Türk Eğitim Vakfı, 4 Mayıs 1967 tarihinde merhum Vehbi Koç'un önderliğinde eğitime gönül vermiş 205 Türk aydını tarafından kuruldu. Başarılı ve maddi olanakları sınırlı olan öğrencilere burs desteği vererek Türkiye’ye ve insanlığa katkı sağlayacak öncü gençleri ve onların yetişecekleri eğitim sistemini destekleyen TEV, kuruluşundan günümüze yaklaşık 260 bin yurt içi ve 2 bin yurt dışı bursu sağladı. Eğitime katkılarını 31 adet eğitim tesisi yaptırarak destekleyen Türk Eğitim Vakfı ayrıca Türkiye’de üstün başarılı ve yüksek potansiyelli öğrencilere ihtiyaç duydukları eğitimi lise düzeyinde sağlamak amacıyla kurulan İnanç Lisesi’ni 2001 yılında devraldı; okul halen Türk Eğitim Vakfı İnanç Türkeş Özel Lisesi (TEVİTÖL) adıyla eğitim faaliyetlerini sürdürmektedir. Türk Eğitim Vakfı ayrıca, İzmir’de, Trabzon’da ve Ankara’da kız öğrenci yurdu açarak Türk Eğitim Vakfı Öğrenci Yurtları İktisadi İşletmesi bünyesinde faaliyet alanını genişletti.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar