30 °C
Yasemin SALİH
Yasemin SALİH İYİLİK FABRİKASI yasemin.salih@dunya.com

Dijital paletlerle gıda israfını önlemeyi hedefliyorlar

Kimilerine göre paletler, ticaret hayatında tekerleğin icadı kadar belirleyici bir role sahip. Bunu, “Paletler, dökme taşımacılığı bitirerek daha büyük malların daha hızlı ve az insanla taşınmasını kolaylaştırdı” sözleriyle açıklıyorlar. Hatta paletleri, Sanayi Devrimi’nin gizli kahramanları olarak görenler de var. Avustralya merkezli palet şirketi CHEP’in ajandasında ise bir elleçleme aracı olan paletleri, sürdürülebilir dünyanın parçası haline getirmek gibi bir hedef görüyoruz. Yaklaşık 13 yıl önce Türkiye pazarına giren CHEP, kiralama yaparak bir paletin yaklaşık 10 kez kullanılmasını, paylaşım ekonomisi temelli bir modelle faaliyet gösteriyor. Şirketin Türkiye Kıdemli Saha Operasyonları Müdürü Serhat Enyüce’ye göre bu, bir yandan sürdürülebilirlik bir yandan da operasyonel verimlilik açısından avantajlı bir model. Pandemi döneminde tedarik zincirinin kopmamasında palet şirketlerinin önemli rol üstlendiklerini vurgulayan Enyüce, talebin ise yüzde 25 arttığını ifade ediyor. Diyor ki, “Paletler olmadan tedarik zinciri sekteye uğrar. Biz kapalı havuz sistemi kiralama yapıyoruz. Plastik palet, daha hijyenik bir malzeme. CHEP, rakiplerinden farklı olarak çeyrek paleti piyasaya sundu. Bu sayede üretim bandından rafa el değmeden ürünleri aktarmak mümkün. Ürün fabrikadan çıktıktan sonra ona ilk dokunan son kullanıcı oluyor. Bu hem sağlık hem de operasyonel verimlilik açısından avantaj yaratıyor. Araştırmalara göre yüzde 80 oranında verimlilik sağlıyor. Korona sürecinde de talep artışlarıyla karşılaştık.”

Gıdanın %25’i sofraya gelmeden çöp oluyor

Serhat Enyüce’nin pandemi dönemindeki global trendleri takip ederek edindiği gözlemlere göre, “yeni normal”de palet kullanımı artacak. Tedarik zincirinde yarattığı avantajların yanında artış beklentisinin iki nedeni olduğunu söylüyor Enyüce. Bunlardan biri hijyen, diğeri de gıda güvenliği konularının eskisinden daha da önemli hale gelecek olması. Virüslerin yayılma riskini azaltan “temassız taşıma” modeli paletlerin yıldızını parlatacak etkenlerden biri sayılıyor. Gıda güvenliği meselesinin ise çok daha güçlü bir altyapı gerektirdiğinin altını çiziyor Enyüce: “Gıda ürünlerinin taşındığı paletlerin ısıl işlem görmeleri gerekiyor ki bakteri gibi sağlığa zararlı oluşumlar engellensin. Çünkü palette bakteri, kurtçuk oluştuğunda bu, gıdaya da zarar veriyor. Artık işin içine dijital teknoloji girdi. Bizim de Slikon Vadisi’nde bir teknoloji şirketimiz var. Burada geliştirilen çözümle, paletlerin içine çipler yerleştiriyoruz. Gıda fabrikadan rafa gelene kadar soğuk zinciri korunduğunu takip ediyor.” Paletlere yerleştirilen çiplerin aynı zamanda sürdürülebilir gıda kavramını desteklediğini anlatıyor Enyüce. Türkiye’de gıda ürünlerinin yüzde 25’inin sofralara gelmeden çöp olduğuna dikkat çeken Enyüce, bunun tarla ile raf arasındaki fiyat farkını da açıkladığını söylüyor. Diyor ki, “Fabrikada palete yüklenen gıda ürünü, raftan direkt tüketiciye ulaşıyor. Bu palete yerleştirdiğimiz çip ile ürünün rafta ne kadar beklediği, hangi bölgelerde ne kadarının satıldığı gibi bilgiler anında ekranlara yansıyor. Bu tedarik zincirinin verimli yönetilmesini sağladığı gibi ürünün yolda bozulmasını, rafta kullanım süresini aşmasını da engelleyerek israfı önlüyor. Ayrıca karbon emisyonu açısından da avantajlar yaratıyor.”

Bursa’da hub açacağız

Türkiye’de 20 bin noktaya palet dağıtan CHEP’in, ekonomik küçülme beklenen 2020 için planlarını değiştirmek gibi bir kararı yok. “Otomasyon sistemimizi güçlendiriyoruz. Pandemide birçok ülkede tedarik zinciri koparken Türkiye’de zincirin tüm halkaları tıkır tıkır çalıştı. Türkiye için yatırımlarımızda bir kısıtlamaya gitmeyi düşünmüyoruz” diyen Serhat Enyüce, Bursa’da bir hub açma planları olduğundan bahsediyor. Amaçları, Bursa’daki hub aracılığıyla Anadolu’da daha kontrollü bir operasyon yürütmek. Şirketin ajandasında kiralama sistemindeki yüzde 10’luk kaybı önlemek de var. Kiralanan paletlerin bir şekilde kaybolduğunu, bunların daha sonra üzerlerindeki logolar kazınarak piyasaya satıldığını tespit eden CHEP ekibi, gizli işaretler koymuş. Enyüce, “Paletlerde kullanılan çivilere logomuzu kazıdık. Bu şekilde, çiplerin de yardımıyla takip yapıyoruz” diyor.

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapınız.
Giriş Yap