Gayrimenkulde veriyi ararken, aslında kendimizi arıyoruz

Gayrimenkul Yatırımcıları Derneği’nin Mayıs 2026’daki 20nci Gayrimenkul Zirvesi için başlattığı Zihin Atölyeleri seri­si geçtiğimiz günlerde ilk toplantısını yap­tı. “Veriyi Anlamak, Veriyi Doğru Anlam­landırmak” başlığıyla İstanbul’da düzenle­nen bu buluşmada, kamu ve özel sektörün içinden gelen çok sayıda isim aynı masaya oturdu. Sektörde uzun süredir dile getirilen veri tartışması bu kez daha farklı bir derin­likte ele alındı; konuşmalar ilerledikçe hem mevcut fotoğrafın hem de eksiklerin daha net göründüğü bir çerçeve oluştu.

Dünya 2000’lerden itibaren bambaşka bir ivmeye girdi. Dijitalleşme, otomasyon, akıllı şehirler derken her gün, dünkü top­lamdan daha fazla veri üretmeye başladık. Bu hız, kendi başına bile sektörleri geride bırakabilecek kadar büyük. Gayrimenkul de bu dalganın dışında değil tabi ki. Uzun süredir herkes veriden söz ediyor; fakat masaya oturup detaylara indiğinizde konu veri bolluğu olmuyor, verinin kendi içinde nasıl anlam kazandığı oluyor.

GYODER’in çalıştayında bu tablo daha görünür hale geldi diye düşünüyorum. Sohbet ilerledik­çe, “çok veri”nin tek başına bir şey ifade et­mediğini; aynı bilgiye bakan insanların bile farklı manzaralar gördüğünü fark ettik. So­run verinin azlığı değil, verinin tutarlı bir dil kuramaması sanki.

Aslında, Türkiye’de veriye ulaşmak kolay. TÜİK’ten Tapu Kadastro’ya, değerleme ra­porlarından belediye kayıtlarına, hatta ulu­sal coğrafi bilgi platformuna kadar geniş bir alan var. Ama bunların çoğu aynı cüm­lenin içinde yan yana duramıyor. Bir kısmı geç geliyor, bir kısmı eksik kalıyor, bir kıs­mı başka bir kategoriye göre sınıflandırıl­mış. Böyle olunca, sektörü takip eden her­kes başka bir harita üzerinden okuma yap­mak zorunda kalıyor.

Değişen dünya bakışı…

Dünyadaki eğilim daha farklı. Veri mer­kezleri, akıllı şehir yaklaşımları, ener­ji performansı yüksek yapılar… Bunların hepsi bilgiyi taşıyan varlıklar artık. Gayri­menkulde “taşın değeri” yıllardır konuşu­lur; fakat bugünün dünyasında değeri be­lirleyen şey daha çok bilgi akışı. Bu tabloyu en iyi, GYO’ların değişen yapısında gör­mek mümkün. Beş–altı yıl önce dünyanın en büyük piyasa değerine sahip GYO’su alışveriş merkezleri yatırımıyla bilinen Simon Property Group’tu. Bugün ilk beşin içinde ise ağırlıklı olarak veri aktarımı ve veri depolaması üzerine çalışan GYO’lar (WellTower, American Tower, Equinix) yer alıyor.

Dünyadaki kaymanın en çar­pıcı tarafı, gayrimenkulün değerini belir­leyen unsurların sessizce değişmesi. Bir dönem alışveriş merkezleri ölçeği belirli­yordu; şimdi veri akışı ve dijital altyapı ya­tırımları merkeze yerleşti. İlk beş büyük GYO’nun bu alana yönelmiş olması boşuna değil. Yatırımcı, fiziksel büyüklükten çok, o yapının ne kadar veriye, ne kadar tekno­lojiye hizmet ettiğine bakıyor. Bu dönüşü­mün gerisinde kaldığınız anda, piyasanın ritmini de kaçırmaya başlıyorsunuz. İşte bu yüzden doğru veri önemli, veriyi anlam­landırmak önemli, veriye yatırım önemli, veriyi aktarmak önemli…

GYODER’in DataLab kararı…

Çalıştayda gündeme gelen bir diğer önemli başlık ise GYODER’in DataLab’i ha­yata geçirme kararıydı. Zira, bu alan sadece kamunun omuzlayacağı bir alan değil. Aka­deminin, araştırma şirketlerinin, teknoloji firmalarının ve kamunun bir arada olma­sı gerekiyor. DataLab, bu parçalı yapıyı bir araya getirebilir; en azından konuşulan ve­rilerin aynı dile sahip olmasını sağlayabilir. Veriyi değere dönüştürmede kıymetli bir adım bence.

Özetle, çalıştay katılımcılar özelinde ve dışarıya yarattığı etki anlamında önem­liydi; yıllardır ayrı ayrı konuşulan konular aynı masada buluşabilme ihtimali kazan­dı. Bu ihtimal bile başlı başına yeni bir kapı açıyor. Veriyi düzenlemek teknik bir iş gibi görünse de, değişim için ortak bir bakış ya­ratabilmemiz, bunu da veri odaklı şekilde kurgulamamız gerekiyor. Bunu da hep bir­likte başarabiliriz diye düşünüyorum…