Gelin şu istihdam ve işsizliğe daha yakından bakalım

Alaattin AKTAŞ
Alaattin AKTAŞ EKO ANALİZ ala.aktas@gmail.com

✔ Ekonomik zorluklar iş aramayı hızlandırdı. Çalışabilecekken iş aramayanlar 292 bin, eğitimde olduğu için iş aramayanlar ise 369 bin azaldı.

✔ 15-24 yaş arasındaki her 100 gencin 26'sı ne okuyor, ne çalışıyor.

✔ 3.9 milyon işsizin 1.2 milyonu 1 yıldan uzun süredir iş arıyor. 3 yıldan daha fazla zamandır işsiz olanların sayısı ise 145 bin.

✔ İş aramada en gözde kanal hala eşten dosttan ricada bulunmak, yardım istemek.

Üçüncü çeyreğe ilişkin işgücü istatistikleri dün açıklandı. Önceki yıllarda her ay görebildiğimiz bazı detayları bu yıldan itibaren ancak çeyreklik verilerde izleme şansımız var. Yani bazı detayları yılda ancak dört kez görebiliyoruz.

Her ay açıklanman veri seti kapsamında nelerin bulunduğunu, örneğin işsizlik oranının ne olduğunu, nasıl seyrettiğini zaten biliyoruz. Dolayısıyla aylık açıklanan verilere bugünkü yazımızda yer vermeye gerek görmüyoruz.

O yüzden bugün istihdam ve işsizlikle ilgili detaylara daha yakından bakmak istedik. TÜİK'in dün açıkladığı üçüncü çeyrek işgücü istatistikleri bize neler mi söylüyor, özetlemeye çalıştık, buyurun...

Ekonomik zorluklar işgücüne katılımı artırıyor

Hep vurguluyoruz; bizde işgücüne katılma oranı, yani çalışmak isteyenlerin oranı düşük. Bu oran ilk iki çeyrekte yüzde 50’nin küsuratla üstündeyken, üçüncü çeyrekte yüzde 52.6’ya çıktı. Zaten bu ekonomik koşullarda insanların çalışmak istemiyor olması çok tuhaf.

İşgücüne katılma oranının yükselmesi, çalışmak istemeyenlerde azalma olduğu anlamına geliyor. İşgücüne dahil olmayan nüfus üçüncü çeyrekte ikinci çeyreğe göre 1.1 milyon azaldı. Azalma hangi gruplardan mı kaynaklandı, detaylar şöyle:

“İş bulma umudu olmayanlar 108 bin, işbaşı yapabilecek durumdayken iş aramayanlar 292 bin, iş arayıp işbaşı yapamayacak olanlar 13 bin, ev işleriyle meşgul olanlar 45 bin, eğitim öğretimde olanlar 369 bin, çalışamaz halde olanlar 65 bin, diğer başlığında toplananlar 239 bin.”

Emekli olduğu için işgücü dışında kalanların sayısında ise 69 bin artış oldu.

Öyle görünüyor ki insanlar ekonomik zorluklar yüzünden adeta “Yandım Allah” diye iş peşinde koşmaya başlamış. İşbaşı yapabilecek durumdayken iş aramayanlardaki ve eğitimine devam etmekte olanlardaki 292 bin ve 369 bin kişilik azalışlara dikkat!

Gençlerin dörtte biri boşta geziyor

Genç nüfus, yaş grubu 15-24... Bu yaş grubundaki gençler için oluşturulan çok değerli bir istatistik var.

Bu gruptaki nüfus üçüncü çeyrek itibarıyla 12 milyon. Bu gençlerin tam yüzde 26 oranında 3.1 milyonu ne eğitimde, ne istihdamda, yani kısaca NENİ!

21’inci yüzyılda Türkiye’de yaşı 15-24 arasında olan ve okuma yazma bilmeyen tam 177 bin genç var. Bunların 85 bini erkek, 92 bini kadın. Bu 177 bin genç tabii ki eğitimde değil, istihdamda olmayanların sayısı da 140 bin düzeyinde.

Eğitim düzeyine göre 15-24 yaş arasındaki nüfus ve ne eğitimde ne istihdamda olanların sayısı şöyle:

Toplam 12 milyon-3.1 milyon, okur yazar olmayan 177 bin-140 bin, lise altı eğitimliler 5.7 milyon-1.1 milyon, lise 2.6 milyon-683 bin, mesleki veya teknik lise 2 milyon-570 bin, yüksek öğretim 1.5 milyon-590 bin.

1.2 milyon 1 yıldan uzun süredir işsiz

Bir başka veri seti iş arama sürelerine göre işsizlerin durumunu ortaya koyuyor.

Yaklaşık 3.9 milyon işsizin 2.6 milyonu bir yıldan az, 1.2 milyonu ise bir yıldan daha uzun süredir iş arıyor.

1.5 milyon kişi 1-2 aydır, 673 bin kişi 3-5 aydır, 336 bin kişi 6-8 aydır, 146 bin kişi 9-11 aydır iş bulmaya çalışıyor.

1-2 yıl arasında iş arayanların sayısı 846 bin. 249 bin kişi 2-3 yıl arası, 145 bin kişi ise 3 yıldan uzun süredir iş arıyor.

Çalışanların yüzde 69'u ücretli

Üçüncü çeyrek itibarıyla istihdam edilenlerin sayısı 29.7 milyon. İstihdamın yüzde 69 oranında 20.5 milyonu ücretli veya yevmiyeli. 4.7 milyon kendi hesabına, 1.3 milyon işveren olarak, 3 milyon da ücretsiz aile işçisi olarak çalışıyor.

Ücretsiz aile işçiliği ağırlıkla tarımda. 3 milyon ücretsiz aile işçisinin 2.5 milyonu tarımda istihdam edilenlerden oluşuyor.

Tarım dışı sektörlerdeki istihdamın durumuna gelince... Toplam istihdam 24.2 milyon ve bu istihdamın yüzde 82 oranında 19.8 milyonu ücretli veya yevmiyeli. 2.6 milyon kişi kendi hesabına çalışıyor, 1.3 milyon kişi de işveren konumunda. Ücretsiz aile işçilerinin sayısı ise 567 bin düzeyinde.

En gözde iş arama kanalı eş-dost!

Üçüncü çeyrekteki işsiz sayısı 3.9 milyon kişi. İşsizler, bir iş sahibi olabilmek için tüm kanalları zorluyor. Her bir işsiz, ortalamaya vurunca üç kanalda girişimde bulunmuş ya da girişiminin sonucunu bekliyor.

İşte en fazla başvurulan, en gözde kanal eş-dost! 3.4 milyon işsiz, iş için eşe dosta ricada bulunmuş.

İkinci sırayı 2.6 milyonla doğrudan işverene yapılan başvurular alıyor.

1.4 milyon işsizin başvuru adresi Türkiye İş Kurumu.

Gazete, dergi ya da internetteki iş ilanlarına bakanların sayısı 1.2 milyon.

1.1 milyon kişi de özel istihdam bürolarına başvurmak suretiyle iş bulmaya çalışmış.

1.7 milyon kişi ise iş bulmak için bir girişimde bulunmuş ve o girişimin sonuçlanmasını bekliyor.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar