“Hallederiz abi!” kültürüyle, “armağan”/”emanet” denizlerimizi de kaybedersek…
Antalya ve ilçelerinde de sahillerimiz (Emanet, armağan…):
“tekne”, “otel” ve halkın atıklarıyla mücadele ediyor…
Yalnız kaldığı bu mücadeleyi kaybedeceğe de benziyor…
***
Bu sorunu da, diğer sorunlarımız gibi, kendi ellerimizle/kültürümüzle oluşturup/ büyütsek de; Denizlerin temizliğinden ve denetiminden sorumlu kurum ve kuruluşlar olsa da; 100 değil, 100 bin denetmenle “oluşturup, büyüttüğümüz bu sorunla mücadele ediyor görünsek” de:
“Hallederiz abi!” kültüründeki yoğun gelişim sayesinde “olumluya gidiş” de mümkün görünmüyor… Kirlilik, “her yıl” üstüne koyarak artıyor…
***
Yine “kültürel kazanım” nedeniyle:
“Denizyolu” da, örneğin gıdada maliyetleri düşürmek için kullanılamıyor…
“Deniz tarlası” da, örneğin gıda/protein/sağlıklı ürün arzını artırmak için kullanılamıyor…
***
Kısacası:
Değerlendiremediğimiz “değerlerimiz” artıyor…
Kısmen değerlendirmeye çalışıp, çoğunu atıl bıraktığımız değerlerimiz de:
Gençlerimiz, toprak, yaylalarımız, meralarımız, güneş, rüzgar, stratejik konum (vs) gibi, denizlerimiz gibi…
***
Oysa denizlerimiz: Lojistikten turizme, gıdadan enerjiye kadar, sahip çıkmamız gereken, belki de en önemli değerimiz…
VELHASIL
Denizleri “milli servet”, “insanlığa armağan”, “emanet” diye nitelendirip, “gözü gibi bakan” ülke örnekleri var:
Mısır/Madagaskar gibi “şaşırtan” onlarca örnek gibi;
Japonya gibi, Norveç gibi, Yunanistan/İtalya/Fransa/ İspanya gibi, kültürel olarak da şaşırtmayacak onlarca ülkede, bu armağan ve emaneti korumaya/kullanmaya/geliştirmeye yönelik uygulanan modeller var…
***
Denizde enerji üretirken, su sporlarını geliştirenler de var;
Su ürünleri üretimini artırırken, yük/yolcu taşımacılığını geliştirerek maliyet sıfırlayan modeller de var;
Temizliğiyle (Mısır, Madagaskar…) su altını akvaryuma çevirirken, hobi sahibi/zengin turistlere spesifik alanlar yaratanlar da var;
Su ürünleri üretimiyle, halkın alımgücünü ve sağlığını koruyan model ülkeler de var…
***
Maalesef;
Birkaç denize sahip olmanın sağladığı rahatlıkla, sahip olduğu bu bulunmaz nimetin, büyük bölümünü atıl bırakan; hatta sadece atıl bırakmayıp, bu değerine zarar veren modeller de var…