İhracat AŞ.

Dr. Hakan ÇINAR
Dr. Hakan ÇINAR SIRADIŞI hakan.cinar@mentorgumruk.com.tr

Yok, aslında tam adı bu değil, gerçekte adı İhracatı Geliştirme Anonim Şirketi. Benim içimden İhracat AŞ. demek geldi nedense. Belki de tam da kafamda oturmamış veya sindirememiş olmamdır sebep.

Biraz tanıyalım evvela, ne iş yapar, kimin işine yarar. Çünkü içinde bulunduğumuz haftaya ihracatçılara özel KGF geliyor haberi ile girince, pek çok ihracatçı firma tarafından soru bombardımanına tutulduğumu itiraf etmeliyim. Bunu çok doğal buluyorum, çünkü ihracatçılarımızın şu an her türlü kana, her türlü desteğe fazlası ile ihtiyacı var. Kur yükseldi diye zil takıp oynadıklarını düşünenler aslında yanılıyorlar. Hammaddede, “o da bulabilir ve taşıtabilirlerse”, yüksek oranda dışa bağımlı olduklarından, zaten ithalat kuru, kur farkı gelirini alıp götürüyor. Bir yandan da ihracat yaptıkları müşterilerinin, kur sayesinde karınız arttı, fiyatı düşürün tacizini de yönetmek durumunda olduklarını unutmamak gerekiyor.

İşte bu dönemde Ticaret Bakanlığı’nın koordinesinde, “ihracatçıların finansmana erişim ve kredi kefalet sorunlarının çözümüne katkı sağlamak” amacıyla kurulan İhracatı Geliştirme Anonim Şirketi çıkageldi. Ticaret Bakanı Mehmet Muş'un çalışmalarda birebir yer aldığını biliyoruz. İhracatı Geliştirme AŞ., yani kısaca İGE, sadece ihracatçıların erişimine açık, ihracatçıların finansmana erişiminde teminat sorununu ortadan kaldırmayı amaçlıyor. Amaç, teminat yetersizliği nedeniyle çeşitli kredi ve destek imkânlarından yeterince yararlanamayan ihracatçıların krediye erişimlerinin kefalet suretiyle sağlanması. Diğer bir deyişle ihracatçıların, kredi almak için duran varlıklarını, gayrimenkullerini bankaya ipotek vermek zorunda kalmamaları ve teminat sorununun ortadan kalkması hedefleniyor. Maksat güzel güzel olmasına da, ne oranda objektif ve dengeli bir fonlama olacağı konusunu merakla bekliyor olacağız. Zira burada olması gereken, gerçek manada teminata ulaşamayan orta ölçekli ihracatçılara bu desteğin sağlanması. Üzerindeki mal varlığını boşaltan, gerçekte dünyalığını yapmış ihracatçıların bu işi suiistimal etmemesi yönündeki tedbirleri İGE’nin gözden kaçırmaması gerekiyor.

Şirket, öncelikle 10 milyon lira sermaye ile Türkiye İhracatçılar Meclisi’nin (TİM) yüzde 95 (9 milyon 500 bin lira) Eximbank'ın yüzde 5 (500 bin lira) ortaklığı ile kurulmuş. Yani ihracatçı birliklerimiz de şimdilik TİM üzerinden tüzel kişiliğin dolaylı ortağı gibi. Gelecekte ise doğrudan kendilerinin de ortak olacakları açıklamalar arasında yer alıyor. Elde ettikleri geliri yeniden ihracatçılara fon olarak döndürecek olmaları olumlu bir gelişme gibi görünse de, ülkemizde fonların yönetimi konusundaki geçmiş tecrübelerimiz beni bir parça tedirgin etmiyor değil.

Türkiye’de bir Eximbank gerçeği var. İhracatçıya ucuz kredi temini sağlaması en önemli görevlerinden ve misyonlarında. Ancak gelin görün ki, ihracatçının teminat gücü yoksa bu kaynağa ulaşması imkânsız. Bunun olmaması ve Eximbank’ın burada bankalardan farklı davranması gerektiği konusuna yıllardır değinen birisi olarak, bu yolla da olsa teminat sorunun aşılacak olmasına sevindim. Zira ihracata soyunmak isteyen ama fona ihtiyacı olan firmaların önündeki belki de en önemli engel, teminat.

İhracatımızı arttırmaya çalışırken, elbet pek çok proje geliştiriyoruz ve avantajlar yaratmaya çalışıyoruz. Bu yönde birçok teşvik ve desteğin var olduğunu bilmekle birlikte, ihracatı arttırmak için üretimi de geliştirmemiz gerektiğini, buna dair yenilikçi tedbirlerin de eş zamanlı ve aynı doğrultuda ortaya konulması gereksinimini aklımızdan çıkarmamalıyız. Kazanç üzerinden alınan kurumlar vergisini yükseltmek yerine ciddi manada düşürerek, coğrafi bölgelere göre farklı oranlarda uygulamamız; üretimi yurdun her yöresine yaymamız, tarım için yepyeni politikalar geliştirmemiz, ithalatta konulan koruyucu vergileri çok daha planlı ve gerçek manada üretimi baltalamayacak ürünler için uygulamamız gibi hususlardaki iyileştirmeler ile bütünleştirmemiz halinde bu tarz geliştirmeler daha çok karşılık bulacaktır. Aksi halde palyatif çözüm olmanın ötesine ne yazık ki geçemeyecektir. 

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar
Şu işsizlik meselesi 03 Aralık 2021
Ben ekonomiyi bilmiyorum 12 Kasım 2021
Bir iki üç çip 08 Ekim 2021