İlk çeyrekte de birikimlerin adresi altın oldu

İlk çeyrekte TL mevduat ile dolar, euro gibi döviz hesaplarının hacmi adeta değişmezken, altın mevduat hesapları yüzde 21,5 oranında net 733 milyar TL arttı. Altın hesaplarının toplam yurt içi mevduat içinde bir yıl önce yüzde 9 ve 2025 sonunda yüzde 13,3 olan payı Mart 2026 sonunda yüzde 15,6’ya ulaştı.

Küresel finansta 2025’e damgasını vuran altın furyası, 2005 sonundan itibaren Orta Doğu’da artan gerilimin zirve­ye çıktığı ve ardından fiilen sı­cak savaşın yaşandığı bu yılın ilk çeyreğinde de devam etti.

Bankalardaki TL mevdua­tının adeta hiç artmadığı, do­lar, euro gibi döviz hesapları­nın da yerinde saydığı ilk üç ayda, altın mevduatının hac­mi ise hem yeni açılan hesap­lar hem de fiyat yükselişine bağlı olarak hızlı bir artış kay­detti. Altın mevduatı hesabı, bankaların müşterilerinin fi­ziki altınlarını ya da altın kar­şılığı TL/döviz bakiyelerini kaydî (elektronik) ortamda al­tın cinsinden sakladıkları bir mevduat türü ve yastık altı al­tınlar bunun dışında yer alı­yor. Ülkedeki altın hesapları­nın yarıdan fazlası, ekonomik gelişmişliği, tasarruf büyüklü­ğü ile orantılı olarak üç büyük ilde bulunmakla birlikte, ken­di mevduatı içinde en büyük altın payına sahip il ise Rize.

Altına 3 ayda net 733 milyar TL daha

Bankacılık Düzenle­me ve Denetleme Kuru­mu’nun (BDDK) mart sonu itibarıyla toplulaş­tırılmış bankacılık ista­tistiklerini içeren FİN­TÜRK verilerine göre yurt içi yerleşiklere ait toplam mevdu­at, ilk çeyrekte yüzde 3,6 oranında net 928,6 milyar lira artarak 26 trilyon 478,5 milyar liraya yükseldi. Bunun 16 trilyon 165 milyarını TL cinsi, 10 trilyon 313,5 milyar liralık bölümünü ise yabancı para cinsinden açılan döviz tevdi­at hesapları (DTH) oluşturdu. DTH’ın da 4 trilyon 136,4 mil­yar liralık bölümünün altın mevduatı, 6 trilyon 177,1 mil­yarının ise dolar, euro ve di­ğer dövizler üzerinden açılan hesaplarda olduğu belirlendi.

İlk çeyrekte, TL mevduatlar cari olarak sadece yüzde 0,6 oranında 97,8 milyar liralık bir net artış kaydetti. Aynı dö­nemde, altın hesaplarındaki tutar ise yüzde 21,5 oranında 733,2 milyar lira büyüdü. Aynı dönemde diğer döviz hesap­ları da yüzde 1,6 oranında net 97,7 milyar lira arttı ve böyle­ce toplam döviz mevduatının TL cinsinden tutarındaki no­minal büyüme yüzde 8,8 oldu.

Altın mevduatının yarısı üç ilde

İl bazında altın mevduatı hacminde; nüfusu ve ekonomik gelişmişliği ile paralel olarak üç büyük il başı çekiyor. İstanbul 1 trilyon 307,7 milyarı gerçek kişilere ait toplam 1 trilyon 467,2 milyar lira ile yurt içi altın mevduatının yüzde 35,5’ine sahip. Yine büyük bölümü gerçek kişilere ait olmak üzere Ankara 475,4 milyar, İzmir 245,7 milyar liralık altın hesabına sahip bulunuyor. Üç büyük ildeki hacim, toplam yurt içi altın mevduatının yüzde 52,9’unu oluşturuyor. Altın mevduatı hacminde bu illeri 143,2 milyar lira ile Antalya, 128,9 milyar lira ile Bursa, 96 milyar lira ile Kocaeli izliyor. Konya 79,2 milyar, Adana 68,4 milyar, Mersin 66,2 milyar, Muğla 65,3 milyar lira ile en çok altın hesabına sahip ilk on il arasında. On ildeki altın mevduatları 2 trilyon 836,3 milyar lira ile toplamda yüzde 68,6’lik paya ulaşıyor.

Altın mevduat hacminde zirve İstanbul’un

İlin mevduat hacmi içinde altın hesaplarının payına göre ise 2025 sonu itibarıyla olduğu gibi mart sonu itibarıyla da “en altıncı il” Rize oldu. Bu ilin 55,6 milyar liralık mevduatının 23,4 milyar lira ile yüzde 42,2’sini altın hesapları oluşturdu. Bunun da 15,4 milyarının gerçek kişilere, 8,4 milyarının şirket ve benzeri tüzel kişilere ait olduğu belirlendi. İl bazında mevduatta altının payında bu ili yüzde 36,5’le Malatya ve Çankırı izledi. Malatya’nın 106,8 milyar liralık mevduatının 39 milyarını, Çankırı’nın 24,1 milyar liralık mevduat hacminin 8,8 milyar liralık bölümünü altın hesapları oluşturdu. Kırıkkale yüzde 35,6, Elâzığ yüzde 34,3, Kütahya yüzde 34, Bingöl yüzde 33,8, Artvin yüzde 33,4, Bayburt yüzde 32,6, Karabük yüzde 32,5 oranı ile mevduatında dövizin payı en yüksek ilk on il arasında yer aldı. İstanbul, en büyük altın mevduatı hacmine sahip il olmasına karşılık, toplam mevduatında altının payında ise yüzde 12 ile en son sırada olduğu belirlendi. Ankara da mevduatında altın hesaplarının yüzde 12,4’lük payı ile bu ili izledi. Sanayi ve genel olarak ekonominin başkenti konumundaki İstanbul’daki hesapların tutar bakımından büyük bölümünü tasarruf mevduatı dışındaki mevduatların oluşturması, Ankara’da ise yüksek orandaki kamu mevduatı altın oranının düşük çıkmasında etkili oldu. Altın mevduatının payının en düşük olduğu illerde bunları yüzde 14,1’le Gaziantep, yüzde 15,3’le Tunceli, yüzde 16,9’la Hatay izledi. Mevduatında altın payı en düşük diğer iller ise yüzde 17,1’le Antalya, yüzde 17,3’le Şırnak, yüzde 17,5’le Adana ve yüzde 17,6 ile İzmir.

Altının payı yüzde 15,6’ya ulaştı

İlk üç ayda TÜFE bazında yüzde 10,04 olan enflasyonla indirgendiğinde “reel” bazda TL mevduat hacminde yüzde 8,6, ve diğer döviz hesaplarında da yüzde 7,7 daralma yaşanırken, altın hesaplarının hacmi reel olarak yüzde 10,5 büyüdü. Son bir yılda ise nominal olarak TL mevduat yüzde 27,2, altın hesapları yüzde 132,3, diğer döviz mevduatlarının hacmi yüzde 18,2 arttı. Mart itibarıyla yüzde 30,87 olan yıllık enflasyondan arındırıldığında “reel” bazda TL mevduat hacminde yüzde 2,8, diğer dövizlerde yüzde 9,7 daralma, altın mevduatında ise yüzde 77,5 ile rekor düzeyde bir reel artış yaşandığı belirlendi. Altın hesaplarının bir yıl önce yüzde 9 olan toplam yurt içi mevduat içindeki payı, 2025 sonunda yüzde 13,3’e ve Mart 2026 sonu itibarıyla yüzde 15,6’ya kadar çıktı.