Makinesini ithal ettiğiniz üründe söz sahibi olamazsınız

Serbest Kürsü
Serbest Kürsü

Tekin ÇİÇEK - Gaziantep notları

Türkiye’nin ihracat ve üretim şehirlerinin başında gelen Gaziantep’in sanayileşmesinin ardındaki temel sektörlerin başında tekstil ve dokuma geliyor. Günlük 1 milyon metrekare halının işlendiği şehirde, dünyadaki parça halının yüzde 40’ı üretiliyor. Çoğunluğu Gaziantep Organize Sanayi Bölgesi’nde (GAOSB) kurulu halı firmalarının hemen hemen hepsi ihracata yönelik çalışıyor.

Dokumacılık kültürünün çok eskilere dayandığı kent, tahta kilim tezgâhlarından bugünlere geldi. Dokumacılar, halı sektörüyle yenilenerek bugün sektörün “bir numarası” olmayı başardı. Özellikle 2000’den sonra ileri teknolojiye yatırım yapan halıcılar, Ünaldı bölgesinden Gaziantep OSB’ye taşınmaya başladı. Belçika ve Mısır gibi halı sektörünün önde gelen ülkelerini geride bırakan Gaziantepli halıcılar, sektörü ileriye taşımak adına inovatif ürünlere ağırlık veriyor.

Halıcılığa giden yorucu yolculuk 1960’lı yılların sonuna doğru başlıyor. El tezgâhlarında dokunan kilimlerle ünlenen kentte, bir zamanlar şöhretli meslekler arasında yer alan kilim dokumacılığı zamanla yerini halıya bırakıyor. 1960’lı yılların ortalarında kilimde yeniliğe geçen ustalar, el tezgâhlarını motorlu kilim tezgahına çevirerek ilk seri üretime geçiyor. Kilimde zirve yapan Gaziantepli ustalar, 70’li yıllarda yavaş yavaş halıcılığa evrilmeye başlıyor.

Türkiye’deki halı üretiminin yaklaşık yüzde 85’i makine halısı ve bunun yüzde 89’u Gaziantep’te üretiliyor. Son yıllarda ileri teknoloji makinelerde dokunan halılar, Amerika’dan Çin’e, Suudi Arabistan’dan, Almanya’ya kadar ihraç ediliyor. Dünyanın en ücra köşelerinde bile Gaziantep’te dokunan halıları görmek mümkün…

Ünaldı ve Şehreküstü mahallerinin dar sokaklarından bugünlere gelmek kolay olmadı. Gece-gündüz demeden çalışan iş insanları, Gaziantep’i halının başkenti yapmayı başardı. Bin 300 halı makinesiyle günlük 1 milyon metrekare halı üretilen sektörde 20 binden fazla kişi istihdam ediliyor.

Buraya kadar her şey güzel ve kulağa hoş geliyor. Hepimiz biliyoruz ki başarı sürekli olunca anlam kazanır ve değerli olur. Sürekli başarı için dün kat edilen yolların yoruculuğu bugün bir anlam ifade etmeyebilir. Başarının devamı için eksik kalan bir yatırımın da bu şehirde olması ve eksiğin bu şekilde tamamlanması gerekiyor. Bugün halının başkenti olarak anılan Gaziantep’in bu sektörde yoluna devam edebilmesi ve sürdürülebilirliği sağlaması büyük önem taşıyor. Yeni trend, bölgeler arasındaki farklı taleplere şekillenmeli, çeşitlilik ve Ar-Ge çalışmaları artırılmalı. Bunların büyük ölçüde gerçekleştirildiğini gözlemliyoruz. Ancak dokumada dünyaya çalışan halıcıların sektörü ileriye umutla taşıyabilmesi için en önemli gelişme hiç kuşkusuz halı makinesi yatırımı olacaktır. Makine fiyatlarının milyon dolarla ifade edildiği günümüzde, bu yatırımın bir şekilde yerli olması gerekiyor ki bu alanda tam manasıyla söz sahibi olalım. Halıcılığın gelecek yıllara taşınabilmesi için halı makinelerinin Türkiye’de özellikle de Gaziantep’te üretilmesi gerekiyor. İstediğiniz kadar halı üretin ancak bu halıların dokunduğu makineler başka ülkelerden ithal edildiği sürece sektöre uzun süreli hakim olmanız mümkün olmayacaktır.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar
2020’nin ardından 28 Kasım 2020