“Maliyetler yüksek”, “Katma değer düşük” deyip, kamyonu tercih edince…
Yüksek maliyetler nedeniyle “artan fiyatlar”, yurtiçi ve yurtdışına satışları, dolayısıyla üretimi de olumsuz etkiliyor…
Dün açıklanan “sanayi üretimindeki daralma “ da, “alandan yaptığımız bu tespiti” doğruluyor…
***
Maliyetler mi?
Enerji, işçilik, navlun vs…
(Maliyetler içinde Ar-Ge kaleminin son sıralarda olması -sorunların ana nedeni- farklı bir yazı konusu!…)
***
Örneğin taşımacılık…
Orada da örnek karayolu taşımacılığı…
Karayolu taşımacılığı tabi ki önemli…
Kârlı/hızlı olduğu mesafelerde/coğrafyalarda zorunlu olarak da tercih edilmeli…
Ama…
Diğer alternatiflere göre maliyetli olduğu mesafeler/coğrafyalar da göz ardı edilmemeli… Ve…
Maliyeti düşürecek alternatiflere (demiryolu, denizyolu) yatırımlar önceliklendirilmeliydi…
***
(Alternatifsizlik nedeni ile örneğin Antalya-İstanbul taşıma fiyatı, İstanbul-Hollanda taşıma fiyatı ile aynı olması da farklı bir yazı konusu)
***
Kendimi bildim bileli, tüm planlara/programlara/stratejilere yazılır:
“Demiryolu yük taşımacılığı geliştirilecek; OSB’ler limanlara bağlanacak vb…”
Ama;
80’li yıllardan buyana karayolu yatırımlarına öncelik tanınır…
Ve verimli arazilerimiz “karayolu” ile küçültülür; akaryakıt/kamyon/lastik/yedek parça gibi kalemler ile ithalat büyütülür;
Farklı alanlarda değerlendirilebilecek işgücü/zaman/ sermaye bu alanda kullanılır…
VELHASIL
Ar-Ge’yi, teknoloji geliştirmeyi, eğitimi önceliklendiremediğimiz için artan maliyetler; maliyetleri düşürmek için gereken altyapı yatırımlarını (örneğin demiryolunda yük taşımacılığı) ve “demiryolu/denizyolu taşımacılık mevzuatlarını, gelişmiş ülkeler örnekleri ile geliştirmeyi (bu alanlarda özel sektör yatırımları gibi) önceliklendiremediğimiz” için de arttı/artıyor…
Ama…
Yıllardır hafızalarımıza kazanan bu bilgiye/ zorunluluğa/eksiğimize rağmen:
Demiryolunun yurtiçi/ yurtdışı taşımacılıktaki payının, her geçen gün daha da düştüğünü (tüm taşımacılık içerisinde yüzde 1’e dahi ulaşamadı; hatta, binde 7’lere kadar düştü…) görüyoruz…
Bile bile, göre göre üreticimizin de, tüketicimizin de maliyetlerini yükseltiyoruz…