Mey Diageo Genel Müdürü Levent Kömür: Orta gelir tuzağından tarımla çıkılacak

Yasemin SALİH
Yasemin SALİH İYİLİK FABRİKASI yasemin.salih@dunya.com

Elazığ Ziraat Odası’ndan çiftçi ruhsatına sahip bir şirket olduklarını ve tarımsal kalkınmaya destek verdiklerini belirten Mey Diageo Genel Müdürü Levent Kömür, yılda 200 milyon liralık tarımsal girdi sağladıklarının altını çiziyor. Kömür, “Yılda 27 bin çiftçiye dokunuyoruz. Bu topraklar tarımı icat etti, çıkışı da tarımda olacaktır” diyor.

“Taş yerinde ağırdır” derler büyükler. Mey Diageo Genel Müdürü Levent Kömür, bu sözün sürdürülebilir büyümenin temel felsefesi olduğuna inananlardan. “Bu topraklar bilgisayarı değil, tarımı icat etti. Biz bu alanda farklılaşmaya, liderliğe odaklanmalıyız” diyor. Tekel’in alkollü içkiler bölümünün özelleştirilmesiyle 2004 yılında kurulan Mey, Elazığ Ziraat Odası’na kayıtlı, çiftçi ruhsatına sahip bir şirket. Türkiye’de tarımsal üretimi artırmak, tarımdaki işgücünü geliştirmek gibi bir iddiası var. Genel Müdür Levent Kömür de, tarımın; özellikle de kadınların yön verdiği tarımın sürdürülebilir büyümede hayati önem taşıdığına inanıyor.

2011’de 180 ülkede ticari faaliyetleri olan Diageo’nun şemsiyesi altına giren Mey’de 2 binin üzerinde kişi çalışıyor. Şirketin tarımsal üretim aracılığıyla dokunduğu kesim ise 2 binin üzerinde çiftçi aile. Levent Kömür’ün “Türkiye’de tarımsal üretim artmalı deniliyor. Tamam işte biz bunu yapabiliriz. Bu nedenle üniversite-sanayi işbirlikleriyle ciddi Ar-Ge çalışmaları yürütüyoruz” sözleriyle özetlediği Mey Diageo’nun tarımdaki tavrı, çiftçiye yıllık 200 milyon liralık girdi katkısı sağlıyor. Bunun 10’a 1’i buğday, geri kalanı ise üzüm ve anasondan oluşuyor.

Anasonda üç yerli tohum tescili yapıldı

Bünyesinde 30’un üzerinde mühendis istihdam eden Mey Diageo’nun “Tarımın atası” denilen topraklarda yeni tohum çalışmalarına dikkat çekiyor Levent Kömür. Bulundukları alanda yüzde 100 yerli ürünlerle çalışma zorunluluğu olduğunu hatırlatan Kömür, özellikle Türkiye’ye özel bir tür olan anason için beş yıl önce başlatılan projeye dikkat çekiyor. Diyor ki, “Bu, yıldız anason gibi değil. Bu topraklara özel bir ürün. İlaç, pastacılık gibi alanlarda da kullanılıyor. Biz de anason üretimine destek vermek için Ege Üniversitesi ile 2014’te bir proje başlattık. Anason tohum ıslah çalışması ile rekolte ve verimliliği artıralım dedik. 5 yılın sonunda 3 tip yeni tohum elde edildi ve tohumlar için Tarım Bakanlığı’na tescil başvurusu yapıldı. “Yeni 37”, “Ege 53” ve “Altın 8” olarak isimlendirilen tohumların üçünün de tescili onaylandı. 2020 yılı itibarıyla geliştirilen bu 3 yeni çeşidin Mey adına resmi tescili alındı. Yapılan tarla denemelerinde bu çeşitlerin aynı tarlada ekilen üretici tohumlarına oranla yüzde 20-30 civarında daha yüksek eteri yağ içeriğine sahip olduğu görüldü. Adı geçen 3 tohum Türkiye’de ticarete konu ve tescilli ilk anason tohumları.”

Anason, ciddi bir ekonomik gelir kapısı aynı zamanda. Kurusunun kilogram fiyatının 20 TL olduğunu belirten Levent Kömür, anlaşmalı çiftçilere mazot, teknolojik yardım gibi destekler vererek üretimi teşvik ettiklerini vurguluyor.

'Tek kollu boksör maçı kazanamaz’

Levent Kömür’ün odaklandığı konulardan biri tarımsal üretimi artırmaksa diğeri de kadını ekonomiye daha fazla dahil etmek. "Ekonomi konuşuyorsanız önce kadından bahsetmeniz gerekiyor. Kadın olmadan iş dünyası, tek kollu bir boksör gibi. Nasıl maça çıkacaksınız, en güçlü kolunuzu evde bırakıp, üretimden, ekonomiden bahsetmek istiyorsunuz" diyen Kömür, çuvaldızı kendine de batırıyor. Mey Diageo’da 2016’da yüzde 22 olan kadın yönetici sayısı, 2020’de yüzde 42’ye yükselmiş durumda. Hedefinin bunu yüzde 50’ye çıkarmak olduğunu belirten Kömür, "Bu yöneticiler, kadın oldukları için değil, gerçekten çok yetenekli ve başarılı oldukları için bu noktaya geldiler" diyor.

Şirketin Elazığ ve Şarköy’deki faaliyetlerinde ise işgücünün yüzde 85’ini kadınların oluşturduğunu söyleyen Levent Kömür, "Tarım birinin sabah evden çıkıp akşam mesai bitiminde döneceği bir iş değil. Bu bir aile işi ve kadın işin öncüsü. Dolayısıyla tarımı büyütmek için kadına iyi imkanlar sunulmalı. Biz de direkt çalıştığımız ailelerin yanında mevsimlik işçilerin yaşamlarını iyileştirecek projelere imza atıyoruz" diye anlatıyor çalışmalarını.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar