Netandaşlar (İnternet Vatandaşları)

Hakan OKAY
Hakan OKAY Helikopter Bakışı hakanokay@hakanokay.com

90’ların başında Michael Hauben, aktif internet kullanıcılarını tanımlamak için “Netandaş” sözcüğünü kullanmıştır.

Pazarlama Duayeni Philip Kotler’in, Hermawan Kartajaya ve Iwan Setiawan ile birlikte kaleme aldığı “Pazarlama 4.0 – Gelenekselden Dijitale Geçiş” isimli kitabında da aynı sözcüğü kullanmış ve “Netandaş”ların neler yaptıklarından söz etmiştir. Bu tanımı çok benimsedim ve sizlere kitaptan bir alıntı ile bu kavramı açıklamak istiyorum…

Tüm dünyanın yararına interneti geliştirmeyi önemseyen ve etkin bir şekilde bunun için çalışan, coğrafi sınırları olmayan insanlar “Netandaş” olarak tanımlanmaktadır.

Netandaşlar, demokrasinin gerçek vatandaşları olarak kabul edilir, çünkü interneti geliştirilmesi ile ilgilenirler ve dünyayı dikey olarak değil, yatay olarak görürler.

İnternetteki içerikler insanlar tarafından, insanlar için yaratılır. Ama netandaşlar tam demokrasiye inanırlar ve hükümetlere o kadar çok inanmazlar.  Coğrafi sınırlar olmaksızın, açıklığı ve başkalarıyla paylaşmayı benimserler.

Birleşleşmiş Miletler tarafından yapılan hesaplamalara göre dünyada 3,5 milyarın üzerinde internet kullanıcısı bulunmaktadır. Bu sayı yaklaşık olarak dünya nüfusunun %45’idir. Ancak bunların tümü netandaş olarak kabul edilmez.

Forrester Araştırma Şirketinin Sosyal Teknografi bölümlendirmesi, neden bütün internet kullanıcılarına neden netandaş denilemeyeceğini açıklamamıza yardımcı olabilir. Bu bölümlendirmeye göre, bir internet kullanıcıları hiyerarşisi vardır. Bu hiyerarşide, etkin olmayanlar, izleyiciler (Online içerikleri izleyen ve okuyan insanlar), katılanlar (Sosyal medyaya katılan ve ziyaret eden insanlar), toplayıcılar (İnternet sayfalarına etiketler ekleyen insanlar), eleştirmenler (İnternette derecelendirme etkinliklerine ouan veren ve yorum yazanlar) ve yaratıcılar (Online içerikler yazan ve yayınlayan insanlar) vardır.

Netandaşların, yani internetin sadece tüketicisi olmayan ve interneti etkin bir şekilde katkı sağlayan insanların ayırt edici özelliklerini en iyi yansıtanlar, toplayıcılar, eleştirmenler ve yaratıcılardır.

Bu insanların başkalarını etkilemekteki rolleri, daima bağlı olma ve katkı yapma arzularıyla yakından ilgilidir. Netandaşlar “Sosyal Bağlayıcı”dırlar.  Netandaşlar bağlanmayı severler. Birbirleri ile konuşuyorlar ve sohbet uzadıkça bilgi akışı oluyor. Anonimlik sayesinde risk daha az oluyor ve bu nedenle başkalarıyla etkileşime girme ve online sohbetlere katılma konusunda kendilerini daha fazla güvende hissediyorlar.

Netandaşlar ayrıca “İçerik Ortakları”dır. Onlara internet vatandaşları denilmesi boşuna değildir. Ülkelerine katkıda bulunan sorumlu vatandaşlar gibi, netandaşlar da internetin gelişmesine katkıda bulunurlar. Netandaşların çalışmaları diğer internet kullanıcılarının işlerini kolaylaştırır. Etiketlerin kullanılmasıyla internetteki bilgiler daha düzenli hale gelir ve diğer kullanıcıların kaliteli içeriğe daha kolay ulaşmasını sağlar. Netandaşlar, internet sitelerine “Oy vererek” kaliteli siteleri başkalarına tavsiye ederler. İnternetteki ürün derecelendirmeleri ve yorumlar sayesinde diğer kullanıcılar olası en iyi seçimi kolayca yapabilirler.

Bunlarla birlikte, en önemli katkı, yeni içerikler yaratmaktır. Bu içerikler farklı formatlarda olabilir. Makaleler, tanıtım yazıları, e-kitaplar, infografikler, grafik sanatlar, oyunlar, videolar ve hatta filmler. Bağımsız yazarlar internet sayfalarında, bloglarda makaleler yazarlar, bağımsız müzisyenler ve film yapımcıları videolar yayınlarlar. Her saniye yeni içeriklerin yaratıldığı internet gittikçe daha zengin ve daha yararlı hale geliyor. Bu durum kullanıcılara yarar getirecek ve kullanıcı olmayanları da internete çekecektir.

Tüm bunlar internetin değerini artırdığı gibi, netandaşların da sayısını artırmaktadır…

Kaynakça: Kotler, P., Kartajava H., Setiawan I. Burke, R. J. (2017). Pazarlama 4.0, Gelenekselden Dijitale Geçiş. Optimist Yayınevi (S. 97-71)

 

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar
D-Medya 04 Ekim 2021
M-ticaret 27 Eylül 2021
Kariyer Maratonu 16 Ağustos 2021