Rusya, Ukrayna’yı işgal ederse asıl sıkıntıyı Avrupa değil, Türkiye yaşar

KERİM ÜLKER
KERİM ÜLKER Perde Arkası kerim.ulker@dunya.com

Rusya’nın Ukrayna’ya ait Donbass ve Kırım’ı işgal etmesinin üzerinden 8 yıl geçti. Türkiye’nin, bu işgalin ardından Ukrayna’nın toprak bütünlüğünü desteklemesi ve Kırım’da bulunan Tatarların güvenliğine yönelik endişelerini dile getirmesi, Moskova’nın beklediği bir karar olmadı. Libya ve Suriye’de devam eden Ankara-Moskova geriliminin Karadeniz’e sıçrayacağına yönelik endişe, Ukrayna ve Türkiye arasında savunma sanayisindeki ilişkiler ile arttı. Moskova her defasında özellikle Türk İHA ve SİHA’larının Ukrayna’ya satılmasına karşı çıktığını açıklarken, Ankara’ya da uyarılarda bulunmaktan geri kalmadı. Gelinen süreçte ASELSAN, Bayraktar başta olmak üzere Türk savunma şirketlerinin Ukrayna ile imzaladığı anlaşmalar ve işbirliği kararları Kiev’in daha modern bir ordu kurmasının da yolunu açtı. Bu da Rusya için tehdidin artmasını sağladı. Tüm dünyanın gözü şimdilerde hem Moskova’nın hem de Kiev’in üzerinde. Rusya’nın Ukrayna’ya saldırması, coğrafi olduğu kadar ekonomik ve siyasi olarak Türkiye’yi de yakından ilgilendiriyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın iki ülke arasında gerilimi azaltacak görüşmeler için düğmeye basması ve 3 Şubat’ta Kiev’e gitme kararı tansiyonun düşmesine de katkı sağlayacak gibi görünüyor. İnsani olduğu kadar ekonomik anlamda Türkiye’yi bekleyen tehlikeleri Türk Ukrayna İş Adamları Derneği Başkanı Burak Pehlivan ile konuştuk. Ukrayna’nın enerji dışında Türkiye’nin en önemli ticari partnerlerinden biri olduğunu kaydeden Pehlivan, Serbest Ticaret Anlaşması’nın masada olduğunu da hatırlatıyor.                 

GIDANIN YÜZDE 40’I, TURİSTLERİN YÜZDE 30’U İKİ ÜLKEDEN

Rusya ve Ukrayna arasındaki gerilimin kaybedeninin Türkiye olacağını dile getiren Pehlivan, “Türk müteahhitleri geçen yıl yurtdışında 29,3 milyar dolarlık proje aldı. Bunun yarısını Ukrayna ve Rusya karşıladı. Türkiye’ye gelen turistlerin yüzde 30’u yine bu iki ülkeden. Türkiye’nin gıda tedarikinde en önemli ülkeler Rusya ve Ukrayna. İthalatımızın yüzde 40’ını Rusya ve Ukrayna karşılıyor. Bir anlamda savaş, turizmden gıdaya hemen hemen her sektörde Türkiye’yi olumsuz etkileyecek” diyor. Gelelim Ukrayna özeline. Ukrayna’da 700’den fazla Türk şirketi bulunuyor. Bu şirketlerin yarattığı iş gücü 30 bin ve sermayesi 4,5 milyar doların üzerinde. Türk girişimciler ülkedeki en büyük yabancı sermayedarları arasında. 2019 yılında ihracatın yüzde 47 arttığını dile getiren Pehlivan, “Pandemi sürecine rağmen büyüme devam etti. 2021 yılında yüzde 52’lik artış var. İlk kez 3,2 milyar doların üzerine çıktı. Yatırım ve ticarette iki ülke birbiriyle koparılmaz bir bağ ile bağlandı” diyor.            

Turizmde Ukrayna en önemli partnerlerden. Rusya’nın uçuş yasağı aldığı süreçte Ukrayna can suyu oldu. Pehlivan, “Pandemi sürecinde Türkiye’ye yönelik turist artışı sağlayan tek ülke Ukrayna oldu. 2021’de 2 milyonu aşkın Ukraynalı turist Türkiye’ye geldi. Birçok otel ve turizm tesisini kurtaran, binlerce çalışanın işini kaybetmemesini sağlayan Ukraynalı turistlerdi. Öte yandan Ukrayna müteahhitlik alanında da benzer katkı sağladı. Şu ana kadar 8 milyar doları aşan iş aldılar. Ülkenin en büyük havalimanını, sanayi tesislerini, köprüsünü, yollarını Türkler yaptı ve yapıyor. Şu anda 2 milyar dolarlık iş yapıyorlar. En fazla iş alınan 2’inci ülke Ukrayna. Türk şirketleri açısından oldukça önemli. Yenilenebilir enerjide 600 milyon dolarlık Türk yatırımı var” diyor.

Erdoğan’ın Kiev’e yapacağı ziyaret oldukça önemli. Verilen mesajlar, atılan adımlar Rusya ve Ukrayna’nın olduğu kadar Türkiye’nin de güvenliğini etkileyecek. Zira Karadeniz’in, “Barış Denizi” olarak kalması dünyanın daha güvenli olması demek.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar
Kelebek, ABD’ye uçuyor 10 Mayıs 2022