Savaşın gölgesinde G7  

Amerika Birleşik Dev­letleri’nin 28 Şubat tarihinde İran’a saldırma­sıyla başlayan Ortadoğu Savaşı neredeyse 110 gü­nüdür devam ediyor. Sü­rekli “barış anlaşması” duyurulmasına rağmen devam eden savaşın göl­gesinde G7 Zirvesi yapılı­yor…

İsviçre’nin Cenevre gölünün karşı kıyısı olan Fransa’nın Evian kasabası üç gün­dür dünyanın en büyük yedi gelişmiş ekonomisinin liderlerinin bir araya getiren 52’nci G7 Zirvesi’ne ev sa­hipliği yapıyor. Pazartesi başlayan ve bugün sona erecek olan G7 Zirve­si, “yakın dönemin en gergin”i ola­rak değerlendirildi.

G7 Zirvesi’ne öncesi ABD Başkanı Donald Trump’ım 80. doğum günü nedeniyle Beyaz Saray’da “kafes dö­vüşü” etkinliği nedeniyle G7 bir gün ertelemeli başladı. Trump’ın, “kar­ma dövüş sanatları maçı” ismini ver­diği kutlamalardan sonra Fransa’ya geçti. “Büyük uluslararası meydan okumalara birlikte yanıt vermek” başlıklı resmî karşılama yemeğin­de bir araya gelen Fransa Cumhur­başkanı Emmanuel Macron ve ABD Başkanı Trump, G7 Zirvesi’nden sonra da “Fransız-Amerikan dost­luğu için kilit bir mekân”da bir ara­ya geldi. ABD’nin bağımsızlığını tes­cil eden 1783 tarihinde imzalanan “Versailles Anlaşması’nın 250. yılı Versailles Sarayı’nda kutlandı.

ABD’nin AB mallarına uyguladı­ğı yeni gümrük vergileri tarifeleri, Trump’ın NATO konusundaki ısra­rı ve Hürmüz Boğazı’nın kapatılma­sının ekonomik etkileri AB ile ABD arasında soğuk rüzgarlar estiriyor. Öte yandan G7 Zirvesi öncesi Dub­lin’de bir konuşma yapan Kanada Başbakanı Mark Carney “İrlanda ve Kanada, sessiz bir geçişi değil, küre­sel bir kopuşu yönetiyor.

Soğuk Sa­vaş sonrası dünyanın kural temel­li düzeni çözülüyor” ifadelerini kul­landı. ABD’den yapılan açıklamada Washington ile Tahran arasında Ortadoğu Savaşı’nı sonuçlandıra­cak “barış süreci” için dijital olarak karşılıklı imzaların atıldığı duyurul­du. Dünya bu duyuruya “temkinli bir iyimserlikle” karşılarken, Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ise yaptığı açıklamada uzlaşının memnuniyetle karşılandı­ğını belirterek, “Şu anki öncelik, an­laşmanın tüm taraflarca süratle ve eksiksiz bir şekilde hayata geçiril­mesidir.

“Bu anlaşma, Hürmüz Bo­ğazı’nın derhal yeniden açılmasına olanak tanımalıdır. Seyrüsefer öz­gürlüğü, herhangi bir ücret olmaksı­zın yeniden tesis edilmelidir. Elbet­te, Lübnan alevler içindeyken Orta­doğu’da barış sağlanamaz. Avrupa, tüm taraflara bir kez daha Lübnan’ın egemenliğine ve toprak bütünlüğü­ne saygı göstermeleri ve gerçek bir ateşkesi uygulamaya koymaları çağ­rısında bulunmaktadır” dedi.

Pakistan’ın arabuluculuğu ile ha­zırlanan müzakerelerin imza töreni­nin ise önümüzdeki cuma günü Ce­nevre’de yapılacağı belirtildi.

Trump’tan Zelenski’ye veto

G7 Zirvesi’nde “Krizlerle mü­cadele ve Orta Doğu’da istikrarın sağlanması” başlığı altında Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri ve Katar liderleri de konuşmacı olarak katıl­dı. Başkan Trump’ın Fransa, Katar, BAE, Mısır ve Hindistan liderleriy­le baş başa görüşmeler yaptı.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volo­dimir Zelenski de, “Ukrayna ve Av­rupa için barış ve güvenlik inşa et­mek” başlıklı bir G7 oturumunda konuştu. G7 Zirvesi’ne katılan an­cak ABD Başkanı Trump ile ikili görüşme yapamayan Zelenski’nin durumu, “Kiev’in Washington’daki konumunun zayıfladığının bir işa­reti olarak” nitelendirildi.

“Yapay zeka”nın ilk zirvesi

Yapay zekâ ilk defa bir G7 Zirve­si’nin ana gündem maddesi olarak ele alındı. Yapay zekanın dünya li­derleri de Evian’da buluştu. OpenAI, Google DeepMind ve Anthropic’in CEO’ları zirveye katıldı. G7 Zirve­si’ne ilk defa katılan OpenAI CEO’su Sam Altman’ı bizzat Fransa lideri Macron’un davet ettiği açıklandı.

Dünyada 3 büyük yapay zekâ şir­ketinin temsil edildiği ilk G7 toplan­tısında, bugün iş dünyası temsilci­leriyle “yapay zekanın güvenli, hızlı ve etkili biçimde devreye alınması” başlıklı özel bir oturum düzenlene­cek.

Yıllar önce bir belgesel çekimi için Cenevre’ye gittiğimde konakla­dığım otelin girişi Fransa toprakla­rında odalar ise İsviçre’deydi. Son­radan öğrendim, konaklama ücretle­ri Fransa’da daha uygun olduğu için birçok kişi aynı yöntemi kullanıyor­muş.

Dünyanın en zengin yedi ülkesi­nin lideri de Cenevre gölünün kar­şı kıyısında G7 Zirvesi’nde bir araya geldi. Ekonomik olsun diye değildir sanırım…