Tarıma destek tamam; sıra “verimsizlik hastalığımızın” tedavisinde mi?
Yaklaşık 1.5 ay önce, bu köşede, “Tarımsal üretim ‘desteksiz’ imkansız; artık, ihracatı da…” diye dikkat çekmiştik…
“Tarım ve hayvancılığı “meslek” edinenlerin işi çok zorlaştı…” demiştik…
***
Eklemiştik:
Sadece Türkiye’de değil, dünyanın herhangi bir ülkesinde tarımsal ürün (hayvan, hayvansal ürünler, sebze, meyve, hububat…) üreticisiysen:
Fazla yağış da sorun; eksik yağış da;
Aşırı sıcak da sıkıntı; yağışlı yazlar da;
Aşırı güneş de zararlı; az güneşli günler de;
Soğuk/don da sorun; kışın ılıman geçmesi de;
Çok üretmek de (bazen ve/veya üretimi kolay ürünler…) sorun; az üretmek de;
Savaşlar da sorun; savaşta olmayan, savaştan yeni çıkan ülkelerle rekabet de;
Borçlanmak da sorun; borçlanmamak da…
Vb…”
***
Örnek olarak AB ülkelerini vermiş, bütçesinin üçte bire yakınını tarım, hayvancılık ve çevreye ayırdığının altını çizmiştik…
***
Yüksek maliyetler ve destek/sübvansiyonlar (rakip ülkelere göre) ve eğitim/yönlendirme/ verimlilik eksiği nedeniyle, çiftçilerimizin yanında ‘ihracatçı tarımsal sanayinin’ de zorlandığını dile getirmiştik…
***
Dün, müjdeli bir sürpriz yaşandı:
Bazı ürünlerde yüzde 100’e yakın artışların da olduğu, “Yeni tarımsal destekler” açıklandı…
***
Örneğin mercimek ve nohut üreten üretici temel ve planlı üretim desteği olarak 2026 için dekara 734 lira destek alırken, 2027’de dekara bin 326 lira destek alacak.
Örneğin:
Buğday, arpa ve mısırda, temel destek ve planlı üretim desteği toplamı 2026 için 806 lirayken, 954 lira olarak güncellendi; 2027 için de bin 149 liraya yükseltildi.
Örneğin:
Büyükbaş hayvancılıkta hayvan başına buzağı temel desteği bin 400 liradan, 2 bin liraya çıkarıldı…
VELHASIL
Gebe hayvanlardan yavru kaybına, arıcılıktan su ürünlerine, patatesten nohuta, etten süte, ipek böceğinden tiftiğe “bitkisel ve hayvansal üretimin her alanında” destek tutarları, ciddi oranlarda artırıldı…
Artan girdi maliyetleri “nihayet” dikkate alındı…
***
Sırada ne var?
Eğitimsizlik/plansızlık/yönlendirme eksiğinin getirisi olan “verimsizlik” de dikkate alınmalı;
Ve bazı ürünlerde yüzde 50’ye varan, bazı ürünlerde yüzde 50’yi de aşan oranlarda ürün kaybının nedeni olan “verimsizlik hastalığımız”, kronikleşmeden, tedavi edilmeli…
