Trump’ın kasım imtihanı
Amerika’da ara seçimler yaklaşırken Trump etkisi ve bu etkinin ne yöne doğru olacağı her gün daha çok ilgimi çekiyor. Trump %33 oran ile ABD tarihinin en düşük destek oranına sahip başkanlarından biri. En düşük diyenleri çok duyuyorum ama değil. 2. Dünya Savaşı’ndan sonra yapılmaya başlayan anketlerde kayda geçmiş en düşük destek oranı %22’lerle Truman’a ait oldu ve Truman’ı, Carter, baba Bush ve oğul Bush izledi. Trump ise 5. en düşük destek oranıyla yerini koruyor, ama böyle giderse baba ve oğul Bush’ları geçme konusunda iddialı. Bu arada genel orana bakıldığında, birinci dönemi ABD başkanları içinde en az destek gören başkan rekorunu kırdı. Kafalar karışmasın, biri tüm zamanların en düşük destek oranı, diğeri ise başkanlık dönemi ortalaması.
Uzaklaşmalar başlayacak
Her neyse konumuza dönelim. Trump’ın desteğinin halk nezdinde bu kadar düşük olmasının elbette birçok sebebi var. Ekonomideki gidişat, petrol fiyatları, İran krizi, ülke içindeki sosyal gerginlik vb. Trump’ın desteği düştükçe düşüyor. Demokratlar ve bağımsız seçmen nezdinde oldukça oy kaybı var. Hatta Cumhuriyetçiler nezdinde de gerileme var. Tam da bu yüzden Kasım seçimlerinde Cumhuriyetçi adaylar Trump’a ne kadar yakın ne kadar uzak durmaları gerektiğini değerlendirmeye çalışıyorlar. “Trump’ın oyları düşüyorsa, destek azalıyorsa uzaklaşsınlar ne olacak” diyebilirsiniz. Bir noktada doğru ve bence uzaklaşmalar başlayacak. Ancak bütün bu Trump aleyhindeki emarelere rağmen Trump’ın arkasında durduğu ve desteklediği vali, senatör ve temsilciler meclisi üyesi adaylarının da neredeyse tamamı (bazı istisnalar dışında) ön seçimleri kazandılar. Yani Trump etkisi genel seçim zamanı geldiğinde ters etki yaratabilir, ama hala parti içinde etkisi ve MAGA’cılar içinde liderliği tartışılmaz.
Destek %20’lere inerse…
Peki, ne olur istikamet? Temsilciler meclisi 220-230 vekille bence demokratlara geçer. Senato ise zor, olsun olsun 48- 49 demokrat olur. Ama teki bile kâfi. Eğer temsilciler meclisi düşerse, o zaman Trump’ın destek durumu %33’lerden %20’li oranlara inerse, işte tam o vakit parti içi eleştiriler, isyanlar ve uzaklaşmalar başlar. Beni asıl düşündüren Trump’ın böyle bir zamanda nasıl ve ne şekilde krizi yöneteceği, gerginliği nasıl yöneteceği. Tabi ki bu süreç 2028 Mart itibarıyla gözler önüne serilir. Bunun iç politikaya en önemli yansıması, şüphesiz 2028 başkan adaylarının netleşmesi ile olur.
Trump’ın ara seçim başarısı ya da başarısızlığı, 2028’i baştan aşağıya etkileyecek. Adayların kisvesi, tarzı Demokrat veya Cumhuriyetçi fark etmeksizin yarış asıl şimdi başlayacak.
