Türkiye’de işletme eğitiminin geleceği

Serbest Kürsü
Serbest Kürsü

Prof. Dr. İlhan EGE-Mersin Üniversitesi

YÖK, Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarına göre bazı bölüm ve programlara başarı sırası şartını getirmiştir. Bu doğru uygulamanın İşletme Bölümü başta olmak üzere benzer bölümlere de getirilmesi gereklidir. İşletme bölümlerinin bazıları toplam derslerin en az %30’u İngilizce olacak şeklinde eğitim vermektedir. Bu bölümlerde zorunlu bir yıl İngilizce hazırlık eğitimi de vardır. Zamanında bu bölümlerin eğitimleri ve mezunları ile ekonomik ve ticari hayata önemli katkıları olmuştur. Fakat günümüzde bu şekilde yapılan eğitim işlevini ve gereğini kaybetmiştir. İşletme eğitimi ya %100 Türkçe ya da %100 İngilizce yapılmalıdır. Bu ara çözümlerin (%30 İngilizce) uygulanması kaldırılmalıdır.  

Artık işletme bölümleri mezunlarının yetkinlikleri de değişmiştir. Günümüzde işletme bölümlerinin yer aldığı fakültelere bilgisayar laboratuvarları kuruyor isek ve müfredatta bilgisayar derslerine yer verip Office programları anlatıyorsak, zaten çıktının niteliği bırakın geleceği günümüzün taleplerini bile karşılamaz. Yapılan çalışmalara göre işyerinde başarı için önemli olan on özellikler arasında 2015 yılında yaratıcılık onuncu sırada iken 2020 yılında üçüncü sıraya çıkmıştır. Bu değişimin sonucunda günümüzde önemli işletme okullarına bakıldığında çok farklı yaratıcılığı geliştirecek uygulama laboratuvarlarının ve merkezlerinin kurulduğunu görüyoruz. “Yaratıcı Pazarlama Merkezi”, “Sosyal ve Yenilikçi Pazarlama Laboratuvarı” bunlara örnek olarak verilebilir. Yine işyerinde başarı için önemli olan on özellikler arasında 2015 yılında hiç yer almayan duygusal zekâ, 2020 yılında altıncı sırada, hizmet odaklılık 2020 yılında sekizinci sırada ve bilişsel esneklik ise 2020 yılında altıncı sırada yer almaktadır. Bu yetkinlikler ile ilgili önemli işletme okullarında “Davranışsal Araştırma”, “girişimcilik ve strateji”, “çalışma, istihdam ve sağlık” laboratuvarları yer almaktadır. Finansal teknoloji (Fin-Tek), büyük veri, finansal piyasalar, tedarik zinciri gibi birçok konu da benzeri birimlerin kurulduğu görülmektedir. Bunların bir kısmında lisans düzeyinde, bir kısmında ise lisansüstü düzeyde çalışmalar yapılmaktadır. İşlevsiz bilgisayar laboratuvarlarının devri çoktan bitmiştir. Zaten teknoloji çok hızlı geliştiği için yenilenmeyen bilgisayar laboratuvarları zamanla bilgisayar çöplüğüne dönüp ne yazık ki internet kafe halini almaktadır. Korona virüs salgını döneminde tüm eğitimin ve derslerin çevrimiçi (uzaktan öğretim) yapıldığı göz önüne alındığında ülkemizde de üniversite öğrencilerinin bilgisayara ve internete erişiminin arttığını söylememiz mümkündür. Ama üniversiteler yine de ihtiyacı olan öğrenciler için merkezi bilgisayar laboratuvarları ve üniversite kütüphanelerinde bilgisayarlı çalışma alanları oluşturabilirler. Ama bu alanlarda ve bölümlerde muhakkak öğrencinin kendi dizüstü bilgisayarları veya tabletleri ile çalışabilecekleri mekânlarda oluşturulmalıdır. Fakülte ve bölümlere ise sadece yukarıda örneklerini verdiğim çağın gerektirdiği yazılım ve donanıma sahip işlevsel laboratuvarlar kurulmalı, bu yetkinliklerin gelişmesi için müfredatta yer alan dersler ile uygulamalar desteklenmelidir.  

YÖK, kalite çalışmaları kapsamında önemli adımlar atmıştır. Bu kapsamda işletme bölümleri uluslararası akreditasyon çalışmalarına da başlamalı ve bölümler akredite edilmelidir. Örneğin dünyada en önemli ve yaygın akredite kuruluşu olan AACSB tarafından Türkiye’de sadece Bilkent, İstanbul ve Sakarya Üniversitesi İşletme bölümleri akreditedir. Staj, konusu da işletme eğitimi için önemlidir. İşletme eğitimde sekiz dönemlik toplam eğitimin yedi dönem ders ve sekizinci dönem ise zorunlu uzun dönemli staj şeklinde yapılması, öğrenciler tarafından uygulamanın da öğrenilmesi açısından önemlidir.

İşletme bölümlerinin geleceği için işletme eğitiminin de yeni gelişmeleri yakalaması ve yeni ekonominin gerekliliklerini karşılaması bir zorunluluktur. YÖK ve üniversitelerin bu kapsamda çalışmaları artarak devam etmelidir.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar
Neden yeşil lojistik? 05 Ağustos 2021