Türkiye’ye yatırım için en iyi zaman

Vahap MUNYAR
Vahap MUNYAR İŞ DÜNYASINDA DİYALOG vahap.munyar@dunya.com

YARI Amerikalı, yarı İsveçli Bruce Harvey Grant’ın hayatı, mentörü Jan Stenbeck ile karşılaştıktan sonra değişti.

Jan Stenbeck, Grant’a iş hayatıyla ilgili şu tavsiyesini sıklıkla yineledi:

- Çok fazla plan yapma. İş yapmak şarap gibi değildir. Yani, plan süresi uzadıkça değeri artmaz. İş hayatı hızlı harekete geçmeyi gerektirir.

Grant, Jan Stenbeck’in teklifiyle ABD merkezli Tele 2 şirketine geçerken tereddüt yaşadı:

- Birincisi ben annemin memleketi İsveç’te yaşamak istiyorum. İkincisi, cep telefonunu bile doğru dürüst kullanamıyorum. Bir telekom şirketini nasıl yönetirim?

Derken şirketin gündemine önemli bir yatırım kararı geldi. Şirket yönetim kurulu, ABD’nin ve dünyanın önde gelen finans-danışmanlık grubuna yatırımla ilgili görüş sordu, şu yanıtı aldı:

- Bu yatırımı yapmalısınız. Grant, itiraz etti:

- Bence bu yatırımı yapmak yanlış olur. Şirketimiz para kaybeder.

Grant, o günlerde 33 yaşındaydı. Yönetim kurulu onun itirazını dikkate alıp, yatırımı yapmadı. Bir yıl sonra Grant’ın haklılığı daha iyi anlaşıldı:

- Eğer o yatırımı yapsaydık, yılda 30-40 milyon dolar çöpe gidecekti.

Grant, bir süre sonra Jan Stenbeck’e öneri götürdü:

- Benim yanımda olursanız, destek verirseniz kendi şirketimi kurmak istiyorum.

Stenbeck’in olumlu yanıtı ile 24 yıl önce şirket kuruldu:

Applied Value.

(Soldan sağa) Carl Bildt, Reyhan Baylan, Vahap Munyar, Bruce Harvey Grant

Şirketin kurulmasından 4 yıl sonra Stenbeck vefat etti. Grant, Stenbeck’in yüzde 30’luk hissesini ailesinden satın aldı. O dönemde ilk büyük danışmanlık hizmetini Ericsson’a verdi:

- Zararda olan, para kaybeden Ericsson’da olumsuz gidişi değiştirmede etkili olduk.

Grant’ın şirketi zamanla Appied Value Group’a dönüştü. Danışmanlık hizmetlerinin yanına yatırımları da ekledi:

- İsveç, ABD, Almanya, Hollanda, Kanada, Avustralya, Finlandiya, Danimarka ve Türkiye’de yatırımlarımız var. Ayrıca Shanghai’da (Çin) danışmanlık şirketimiz var.

Bruce Harvey Grant ve Applied Value Group (AVG) Türkiye Genel Müdürü Reyhan Baylan ile grubun dünyanın çeşitli noktalarında satın aldığı-ortak olduğu şirketlerin yöneticilerini İstanbul’da bir araya getirdiklerinde buluştum.

Grant, AVG’nin dünyada satın alma ve çoğunluk ortaklığıyla yönettiği şirket sayısının 50 dolayında olduğunu belirtti. Bunun üzerine söz konusu şirketlerin toplam cirolarını merak ettim, paylaştı:

- Şirketlerimizin toplam cirosu 350 milyon dolar dolayında. EBİTDA (faiz, vergi ve amortisman öncesi kâr) ise 50 milyon dolar.

Sahip oldukları şirketlerin toplam cirosunda ilk hedefl erinin 500 milyon dolara ulaşmak olduğunu vurguladı:

- Ben asla memnun olmam. Bu, beni daha çok çalışmaya sevk eder. Hedefim toplam cironun 1 milyar dolara ulaşması.

Bu noktada Türkiye’ye dönük yorumunu paylaştı:

- Türkiye’ye yatırım için en iyi zaman olduğunu düşünüyorum. Satın almaları Euro ve dolar gibi güçlü para birimleriyle yaptığımız için avantajlıyız.

Bunun üzerine Türkiye’deki şirket değerlerinin çok düştüğünü anımsattım:

- Türkiye’de yabancılar için şirketler çok ucuzladı değil mi?

“Ucuz” tanımını uygun bulmadığını bildirdi:

- “Pahalı değil”, “pahalı olmayan” desek daha iyi olur.

Bruce Harvey Grant ve Reyhan Baylan ile buluştuğumuzda konuşma fırsatı bulduğum İsveç eski Başbakanı Carl Bildt de Türkiye ile ilgili şu mesajı vermişti:

- Türkiye’nin uzun vadeli potansiyeline inanıyorum.

Applied Value Group, 1.5 yılda Türkiye’ye 6-7 milyon dolar getirdi, 3 şirkete yatırım yaptı.

Grant, Reyhan Baylan’ın da yönlendirmesiyle Türkiye’ye daha fazla yatırım yapmaya niyetli görünüyor.

Yabancı yatırımcıların önemli bölümü ülkemize tereddütlü yaklaşırken, Applied Value Group gibi, “Türkiye’ye yatırım için en iyi zaman” diyenlerin önünü açmak gerekiyor.

TÜRKİYE KONUSUNDA CAHİLİZ, 3’ÜNCÜ DÜNYA ÜLKESİ DİYE BAKIYORUZ

APPLIED Value Group (AVG) Yönetim Kurulu Başkanı Bruce Harvey Grant, Reyhan Baylan ile AVG’nin Türkiye ofisini açma kararı almalarından önce ülkemize bir kere geldiğini belirtti:

- İstanbul’daki ofisimizin açma süreci ve sonrasında Türkiye’ye 20 kez geldim. Türkiye’ye seyahatlerim sıklaşınca ülkenizi daha iyi tanıdım ve şunu anladım: Biz, Türkiye konusunda cahiliz ve burayı 3’üncü dünya ülkesi sanıyoruz.

Türkiye’yi görmemiş Batılıların yaklaşımıyla ilgili şu saptamayı yaptı:

- Batılılar son yıllarda Türkiye’yi Suriye sınırı ile değerlendiriyor. Türkiye’yi modern dünya ile 3’üncü dünya arasında bir yerlerde görüyorlar. Türkiye’nin misafirperverliği ve insan kaynağı gücüne işaret etti:

- Türkiye’de iyi eğitimli ve genç insan kaynağı var. Bu önemli bir avantaj. Ayrıca, yabancılar geldiklerinde burada kendilerini evlerinde, ülkelerinde gibi hissedebiliyor. Türk insanı bunun için çaba harcıyor.

YATIRIM YAPTIĞIMIZ 50 ŞİRKETTEN İKİSİNİ SATTIK

APPLIED Value Group Yönetim Kurulu Başkanı Bruce Harvey Grant’a yatırım stratejilerini sordum:

- Yatırımlarınızı “girişim sermayesi” gibi mi yapıyorsunuz, yoksa “stratejik yatırımcı” şeklinde mi davranıyorsunuz? Önce şu yanıtı verdi:

- Bugüne kadar 7-8 ülkede 50 dolayında şirkete yatırım yaptık. Onlardan sadece ikisini sattık. Ardından ekledi:

- Biz çoğunlukla fonlar gibi, girişim sermayesi gibi davranmıyoruz. Doğrudan yatırımcı olarak giriyoruz. Şirketlerin ya yüzde 100’ünü ya da çoğunluk hisselerini alıyoruz. Yönetimlerine girip aldığımız şirketleri büyütüyoruz.

Grubu şöyle tanımladı: - Uzun soluklu yatırımlar yapan yönetim danışmanlığı ve yatırım firmasıyız. Arada melek yatırımcı olarak da bazı işlere giriyoruz.

Pandemi dönemindeki yatırımlarıyla ilgili şu bilgiyi paylaştı:

- Pandemi sürecinde 10 şirket satın aldık, 4 yeni girişim başlattık.

GM’DEN FACEBOOK’A UZANAN ‘DANIŞMANLIK PORTFÖYÜ’ BULUNUYOR

APPLIED Value Group Kurucusu Bruce Harvey Grant, global şirketlerde yatırımcı, yönetim kurulu başkanı, icra kurulu başkanı ve danışman gibi pozisyonlarda

30 yıllık deneyime sahip olduğunu belirtip, örnekler verdi:

- Volvo, Maersk, General Motors (GM), Sony Mobile, BMW, Fiat, Chrysler, Ford, Scania, GAZ Group, Ericsson, Blackberry ve Facebook gibi şirketlerin yönetim danışmanlığını üstlendim.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar