Tutkunun sembolü Harley-Davidson

KERİM ÜLKER
KERİM ÜLKER Perde Arkası kerim.ulker@dunya.com

Geçtiğimiz hafta sizlere dünyaca ünlü otomobil markası Opel’in başarı hikayesini, markalaşma sürecini anlatmıştık. 1.5 asır önce bir ahırda doğan Opel’in önce dikiş makinesi ürettiğini, ardından ulaşıma yöneldiğinden bahsetmiştik.

Opel, hatırlayacağınız üzere bisiklet üreterek başladığı bu yolculuğuna. Günümüzün dünya devi şirketleri olan Amazon, Apple, Microsoft, Google, Hewlett Packard’ın da modern ulaşım aracı otomobillerin garajında dünyaya geldiğini de unutmamak gerek.

Geçen hafta ahır ve bisikletten bahsetmişken, bu haftayı da benzer bir konuya ayıralım istedik. Motosiklet denilince akla ilk gelen marka olan Harley-Davidson’a. Küresel otomotiv sektörünün elektrikli araçlara döndüğü süreçte geçen yıl ABD’li Harley-Davidson, “Model 7-17 Standard” adlı elektrikli bir bisiklet üretti.

Ancak sadece bir adet. İşte bu ikonik bisikletin üretimi Harley-Davidson’un da tarihinin bir parçasıydı aslında. Savaşlarla krizlerle dolu bir hikayeye sahip Harley-Davidson bundan tam 120 yıl önce iki çocukluk arkadaşının bisiklete olan ilgilerinden doğdu. 1901 yılında henüz 21 yaşlarında olan William Harley ve Arthur Davidson, bisikletlere monte edilebilecek bir tasarım ortaya çıkarmıştı. İki arkadaş, günümüzün popüler aracı scooter’ın ilk modeli olan elektrikli bisikleti yapmak için bir garajda birlikte çalışmaya başladılar.

115 yıldır aynı merkez kullanıyor

Ürettikleri ilk motor tam olarak beklentilerini karşılayamamış, istedikleri güçte olmamıştı. Ancak bu başarısızlık onları yıldırmadı ve daha iyisini yapabilmek için iki koldan çalışmaya devam ettiler. İki genç girişimci bu kez daha farklı ve gelişmiş parçalar üretmeleri gerektiğine kanaat getirdi. Bu doğrultuda arka tekerleklere daha fazla gücün binmesini sağlayacak bir sistem geliştirildi.

Kaynaklar “Serial Number 1” adındaki bu motoru soyadlarından kurdukları şirket olan Harley-Davidson’un doğrudan satış için ürettiği ilk motosiklet olarak kabul edildi. Önce Chicago’da satış mağazası açtılar. Ardından 1905 yılındaki 4 Temmuz Bağımsızlık Günü yarışlarında birinci gelerek adlarını duyurdular. Artan şöhretleri, 1906’da ahırdan bozma garajdan şu andaki merkez binası olarak kullanılan yapıya taşınmalarını sağladı. Markanın güçlü motoru ilk önce güvenlik güçlerinin ilgisini çekti. ABD polisi en iyi müşterileri oldu. Ardından 1914’te başlayan Birinci Dünya Savaşı, onları cepheyle tanıştırdı.

ABD Ordusu’nun 15 bin adetlik siparişi, 6 çalışanı olan şirketin de büyümesini hızlandırdı. Savaşın ardından yılda 28 bin adetlik üretimle dünyanın en büyük motosiklet üreticisi haline gelen Harley-Davidson, küresel ekonomiyi çökerten 1929 kriziyle karşılaşınca üretimi motora yönlendirdi.

İkinci Dünya Savaşına da katıldı

Otomobil firmalarının peş peşe battığı bu süreci başarıyla atlatan marka, en önemli sınavını ise İkinci Dünya Savaşı’nda verdi. ABD dışında Kanada, İngiltere, SSCB gibi ülkelerin de ilgisini çeken Harley-Davidson, 100 bin adetlik üretim gerçekleştirdi, savaşın sonunda da Japon mucizesi ile mücadele etmek zorunda kaldı.

Japonların uygun fiyatlı ürünleriyle rekabet etmekte zorlanan marka, finansal bir krize girdi. 1969 yılında ise AMF’ye satıldı. Bu satış, yaşanılan krizi daha da derinleştirdi.

Grevler başladı, üretimdeki kalite düştü. 1981 yılında AMF, 13 yatırımcıya şirketi devretti. Harley-Davidson bugün 5-6 milyar dolarlık bir ciroya sahip. Satışları biraz düşse de sektördeki hakimiyeti hala belirgin.

Dünyada hiçbir markanın bu kadar büyük çaplı hayranı da yoktur belki de… Örneğin dünyadaki ilk motosiklet kulübüne sahip. 1928’de Prag’da kurulmuş olan Harley-Davidson Kulübü hala etkin bir güç. Bu sadakat şirket gelirlerinin yüzde 5’ini de yan faaliyetlerden, logonun gücünden sağlıyor aslında. 1983 yılında bu tutku küresel bir anlam kazandı ve Harley-Davidson Group ile müşterilerini buluşturdu.

Harley tutkusunun yaşı yok

Birçok filme de esin kaynağı olan Harley-Davidson’ın kullanıcıları da oldukça ilginç aslında. Motosiklet denilince genelde genç kuşak akla gelse de bu Harley-Davidson’ın dışında gelişiyor aslında. 1987 yılında tüm kullanıcıların yarısı 35 yaşının üstündeydi. 2006’da bu oran yüzde 85’e çıktı. 2008 yılında ise Harley-Davidson kullananların yaş ortalaması 48 olarak açıklandı. Harley-Davidson bir tutku. 1914 yılında doğan ve en yaşlı Harley motorcusu Chester Zawalik’in bu tutkusu da devam ediyor.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar