Yabancı yatırımlarda ciddi gerileme...

Osman AROLAT
Osman AROLAT AROLAT'tan osman.arolat@dunya.com

Yabancı sermaye yatırımları geriliyor. Teşvikli yatırımlar bölgeler arası eşitsizliği azaltmak yerine, artırıyor. Özellikle doğrudan yabancı sermaye alanında yeni düzenlemelerin gerekli olduğu çok açık. Umarım, siyasi yönetim bu tabloya aynı mercekten bakar.

DÜNYA Ankara Haber Müdürü arkadaşımız Hüseyin Gökçe’nin titiz veri ayıklamasından oluşan haberinde teşvik belgeli yatırımlarda %31 artış, yabancı yatırımlarda yüzde 22.1 düşüş bilgisi yer alıyor. Ayrıca teşvikli yatırımların ağırlıklı olarak ilk iki bölgede yoğunlaşması dikkat çekiyor. Bu tablo, bölgeler arası eşitsizliğin artmasının devam edeceğini ortaya koyuyor. 2020’de teşvik belgeli yatırımların tutarı 98 milyar 115 milyon liradan 128 milyar 778 milyon liraya yükseldiğini görüyoruz. İşin bir de aması var: Ocak-Ağustos döneminde yabancı şirketlerin yatırımları, bir önceki yıl 10.6 milyar TL iken, bu yıl 8.3 milyar liraya düşmüş.

2020 yılının Ocak-Ağustos döneminde toplam 128.7 milyar liralık yatırım teşviklerinin 44.4 milyar liralık yüzde 34.5 payı birinci bölge yani İstanbul ve çevresi. 31.1 milyarlık yüzde 24.3 payı ikinci bölgede, 21.5 milyarlık yüzde 16.7 payı üçüncü bölgede, 13.8 milyarlık yüzde 10.7 payı dördüncü bölgede, 10.7 milyarlık yüzde 8.3 payı beşinci bölgede, 5.5 milyarlık yüzde 4.2 payı altıncı bölgede yer alıyor. Sonuçta kalkındırmak istediğimiz Doğu ve Güneydoğu bölgesinin toplam yatırımlar içindeki payı sadece binde 5.

189 bin 189 kişilik istihdamın beşte biri 1. bölgede yer alırken, 729 teşvik belgesinin yer aldığı 6. bölgede öngörülen istihdam ise 50 bin 249 kişi ile 1. bölgeye yakın bir öngörü içinde yer alıyor. Bu da çok kayda değer. Burada işletme başına 70 insan istihdamının öngörülmesi Doğu ve Güneydoğu Anadolu’nun “dar gömleği” yırtma çabasını kanıtlıyor. Bu da Diyarbakır ve Erzurum TSO Başkanları Yücelik ve Kaya’nın uzun dönemdir tezi idi… Doğrulanmış olmasından DÜNYA adına mutluyum.

Haberin ortaya koyduğu tablodan benim çıkardığım iki sonuç oldu: Birincisi, doğrudan yabancı yatırımlar geriliyor. İkincisi ise teşvikli yatırımlar bölgeler arası eşitsizliği azaltmak yerine, arttırıyor. Her 2 veri de alarm verici.

Özellikle doğrudan yabancı sermaye alanında yeni düzenlemelerin gerekli olduğunu tablo çok açık olarak ortaya koyuyor.

Umarım, siyasi yönetim bu tabloya aynı mercekten bakmayı bilecek...

GÜNÜN NOTU:
Bilge insan Dr. Müh. Nejat Ölçen’in ölümünden çok etkilendim, DÜNYA olarak geride kalanlara baş sağlığı diliyorum.

Yazara Ait Diğer Yazılar Tüm Yazılar