“Yüzde 60 faizli” kredi yerine, yüzde 20 zararla mal satmak…
Tasarruf eksiği ve sermaye yetersizliği:
Üretim, ihracat ve ticaret yapan kuruluşlarımızın on yıllardır teknoloji geliştirmede, doğru ölçeği yakalamada, verimliliği sağlamada, rekabet edebilirlikte en büyük engeli…
(Tasarruf biriktirememek ise eğitimden girişimciliğe, kamu uygulamalarından sosyal yaşama bir kültür/alışkanlık/neden-sonuç meselesi…)
***
Bu nedenledir ki:
Üretimde de, tüketimde de ekonomik faaliyetlerin çoğunluğu “kredi” (borçlanarak) ile yapılabildi…
***
Kredi ve finansman maliyetleri yükseldiğinde ise:
Ya kapanmalar, ya iflaslar geldi; küçük tüketimler için ise yastık altı devreye girmişti…
***
Ankara Ticaret Odası Başkanı Gürsel Baran’ın son döneme ilişkin sahadaki gözlemi:
“Yüksek faizler (yüksek maliyet) nedeniyle bankaya gidemeyince, gücümüz depomuzdaki mala veya verdiğimiz hizmete yetiyor…
O mal veya hizmet değerinden satılamayınca da, işin devamlılığını sağlayabilmek adına ihtiyaç duyulan işletme sermayesi, o mal veya hizmetin fiyatları aşağı çekilerek sağlanabiliyor…
Yani:
10 birime alınan veya malolan mal veya hizmeti, 7-8 birime satmaya çalışanların sayısı artıyor...”
***
Holdinglerden gelen (küçük de olsa) hisse payı satışı haberleri:
Finansman ihtiyacını kredi ile değil de, farklı yollarla karşılama arayışının, diğer göstergesi…
VELHASIL
Kredi faizleri (maliyeti) o kadar yüksek ki:
Sermaye sıkıntısı yaşayan üretici ve ihracatçıya yönelik faiz destekli kredilerde dahi, kullanım oranı düşüyor…
Hazine destekli kredilerde, belirlenen kredi limitin yarısı kullanılmıyor…
***
Yurtdışı pazarlarda büyük riskler alarak ve çaba göstererek yer edinen ihracatçıların, bu yeri korumak adına siparişleri aksatmaması gerekiyor…
Bu alan için İGE tarafından sunulan 90 milyar liralık kredi limitinin dahi, 60 milyar liralık bölümüne talep geldiği görülüyor…
***
Daha da önemlisi:
Yabancıyla rekabet edebilmemiz için gereken yeşil/dijital dönüşüm ve E-ticaret yatırımlarına yönelik sağlanan kredi desteğinden, (desteğe rağmen yüksek olan maliyetler nedeniyle) hiç kimsenin faydalanmak istememesi…
Bugüne kadar, ayrılan kredi limitlerinin yaklaşık yüzde 5’i kadar talep geldi…