24 °C

Konut satışlarında artış sürecek mi?

Eylül ayında toplam konut satışları bir önceki yıla göre yüzde 15,4 artışla 146,9 bine yükselirken, yüzde 42 artış gösteren ikinci el satışlar 95,5 bin adetle tarihi rekor seviyeyi gördü. Peki sektör temsilcileri konuyla ilgili ne düşünüyor?

Konut satışlarında artış sürecek mi?

Leyla İLHAN

Toparlanma eğilimindeki konut piyasasında eylül ayı sürprizi yaşandı. Türkiye genelindeki konut satışları eylül ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 15,4 artarak 146 bin 903 adete yükseldi. Büyük sürpriz ise ikinci el konutlarda yaşandı. Eylülde 95 bin 510 ikinci el konut satışı gerçekleştirildi. Geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 42, bir önceki aya göre ise yüzde 36 oranında artışı ifade eden bu rakam, aynı zamanda tüm zamanların en yüksek ikinci el konut satışı olarak da kayıtlara geçti.

TÜİK’in açıkladığı verilere göre, ipotekli konut satışları da eylülde geçen yılın aynı ayına göre yüzde 410,2 artarak 57 bin 811’e yükseldi. İpotekli satışlar, toplam satışların yüzde 39,4’ünü oluşturdu. Diğer konut satışları eylülde yıllık bazda yüzde 23,2 azalarak 89 bin 92 adete geriledi.

İlk defa satılan konut sayısı eylülde geçen yılın aynı ayına göre yüzde 14,7 azalarak 51 bin 393’e geriledi. Toplam konut satışları içinde ilk satışın payı eylülde yüzde 35 oldu.

Yabancılara yapılan konut satışları ise, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 25,6 azalarak 4 bin 177 oldu. Bir önceki aya göre ise yüzde 16 artış kaydetti.

Sektör temsilcileri ne diyor?

Konut satışları eylülle birlikte son üç aydır artışta. Ancak eylül ayında hem ipotekli (banka kredili) hem de ikinci el konut satışlarında rekor denilebilecek bir artış yaşandı. Adının açıklamasının istemeyen sektör temsilcileri ikinci elde yaşanan yüksek artışı konut kredi faizlerinin düşmesinin yanı sıra, ucuz krediden faydalanma isteği ve ihtiyaç nedeniyle yatırımlık konutu elinden çıkarmasına bağlarken, bankaların elinde biriken konutların da satışa girmesinin de artışta ivmeye neden olduğunu söyledi. Sektör temsilcileri bu açıklamaları yaparken, tarihsel artışta amacının dışında bir kredi kullanımı olup olmadığını da sorduk.

Konuyla ilgili İNDER ve Teknik Yapı Başkanı Nazmi Durbakayım şu cevabı verdi:

“Böyle birşey yok. Tamamen piyasanın kendi dengesinden kaynaklanan bir durum var. ikinci eldeki artışlar gayet normal. Çünkü şu aralar yeni projeler pek çıkmadığı gibi, eldeki bitmiş projelerde firmaların ve şahısların elinde. Şahıslar yatırım için aldığı konutları sattılar. Bitmiş projeye de kredi kullanabildiği için o tarz konutlar, faizlerin düşmesinden faydalanarak satıldı. Birinci elde bizim maliyetler yüksek. Maliyet artışı kaynaklı zamlar pek yapılamadı. Şimdi o zamlar yavaş yavaş konulmaya başladı. Firmalar olması gereken fiyata gelmeye çalışıyor. İkinci elde ise fiyatlar daha uygun. Şu anda listemizde 200 bin lira olan bir daireyi vatandaş önceden uygun fiyata almış ise bunu 150 bine satabiliyor” dedi.

BANKAYA GEÇEN KONUTTA ETKİLİ OLDU

Ayrıca borç karşılığında bankaların eline geçen konutların tapuda satış olarak görüldüğünü aktaran Durbakayım, “Bu şekilde de bir hareket oldu. Bunun dışında daha önce satılıp şimdi tapusunu alanlarda ikinci el olarak değerlendirilebiliyor” dedi.

İKİNCİ ELDE REKOR SATIŞLAR DEVAM EDECEK Mİ?

Durbakayım, ikinci eldeki bu cazip fiyatların da biteceğini ifade ederek şu değerlendirmede bulundu:

“Adım adım oraya giriyoruz. Çünkü yeni üretim yok. Mevcutlar tükenmeye başladı. Bunun ilk emareleri de kiralık konutta. Artık kiralık yer zor bulunuyor. Kiralar yükselmeye başladı. Daire fiyatları da artmaya başladı. İkinci elde zamanında daire alan yatırımcılar bunu tıpkı borsadaki gibi elindeki konutu satıp paraya dönmek istiyor. Onlar bu fırsatta ellerindeki konutları sattılar. Bundan sonra kalan yatırımcı ise bekleyip daha yüksek rakamı seçecektir. Çünkü şu andaki satış fiyatları hala maliyetin altında. Onlar birinci el dinamiklerini bozmaz. Dolayısıyla elimizde hakiki maliyetlerle ürettiğimiz konutlar var. Yatırım için alıp hızlıca satanlar ise şu furyada sattı ve bu tablo oluştu. Ancak önümüzdeki ayla birlikte hem birinci elde hem ikinci fiyat artışı olacak. Dolayısıyla aradaki makas kapanacak ve konut satışlarında yeniden denge oluşacak. Piyasa gerçeklerini önümüzdeki ayda göreceğiz.”

1. EL SATIŞLARINA TEŞVİK VERİLMELİ

Kredilerde ilk satışların teşvik edilmesi gerektiğini savunan Durbakayım, “Örneğin birinci el satışlarda KDV alınmayabilir. Alım satım vergilerinde bir indirim yapılabilir. Bu şekilde birinci el satışları teşvik edilerek piyasanın yeni konutta daha çabuk harekete geçmesi sağlanabilir” dedi.

KONUTDER ve Sur Yapı Başkanı Altan Elmas da yükselen konut talebinde konut alıcılarını yeni konut alımına yönlendirecek teşvik mekanizmalarının hızla devreye alınması gerektiği görüşünü savundu.

Elmas, “Toplam satış içinde 1. el konut satışının artması inşaat sektörü başta olmak üzere sanayimizi, hizmet sektörümüzü ve dolayısıyla ülke ekonomimizi hızlandıracak ve hem büyümeye hem de istihdama katkı verecektir” açıklamasını yaptı.

Coldwell Banker Türkiye Ülke Başkanı Dr. Gökhan Taş ise, Türkiye’de yıllık 620 bin civarında evlenme, 120 bin boşanma ve 50 bin civarında ise gurbetçilerin gayrimenkul alımı olduğunu ifade ederek, “Yani Türkiye’nin gayrimenkul ihtiyacı yıllık 800 bin seviyesinde. Dolayısıyla ilk 8 ayda ertelenmiş bir talep var. Ancak getirilerinden dolayı insanlar paralarını dövizde ve mevduatta parasını bekletiyordu. Şimdi faizler düştü ve paralarına yüksek faiz alamıyorlar. İkiincisi, doların artmadığına kanaat getirdiler. Üçüncüsü de konut kredi faizleri düşünce 'bir daha bu fiyata bulamam' düşüncesiyle alımageçenler oldu” açıklamasını yaptı.

“Böylece alıcının psikolojisi değişti” diyen Taş, “Bu nedenle çok fazla arama trafiği başladı. Fakat talep ikinci ele yönelikti. Bu durum, ihtiyaç sahibi alıcıların fiyat avantajını görüp alım yapmasından kaynaklandı” dedi. Müteahhitin tamamlayıp sattığı bir projede müteahhidin elindeki dairenin, yatırımcının elindeki daireden daha pahalı olduğunu aktaran Taş, “Diyelim ki 400 daireli bir projede 340 daire satılmış. Müteahhidin elinde ise 60 daire kalmış. Dolayısıyla bu tip dairelerde müteahhidin 1 milyon lira istediği yer ikinci elde 800 bin liraya alınabiliyor. Müteahhit çeşitli nedenlerle muadildeki ikinci el konut fiyatına inemediği için ikinci el tercih ediliyor” diye konuştu.

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapınız.
Giriş Yap