Otoda yerlinin payı ithali geçti

Otomobil ve hafif ticari araç satışlarında yerlinin payı 20 yıl sonra ilk kez yüzde 50’yi aştı. Kur etkisiyle ekim ayı satışlarında yeni rekor bekleniyor.

YAYINLAMA
GÜNCELLEME

Talebinin arttığı ekim ayında otomobil ve hafif ticari araç pazarının 90 bini aşması bekleniyor. ODD, ekim ayı net satış rakamlarını yarın açıklayacak. Ancak sektör temsilcileri eylülden sonra ekim ayında da yeni bir rekorun gelebileceğini öngörüyor. Satışlar 92 bin adede ulaşırsa hem bu yılın, hem de tüm zamanların ekim rekoru kırılmış olacak. Pazar özellikle son bir haftada daha da hareketlendi. Stok sorununun azalmasının yanı sıra kurdaki artışla fiyatların yükseleceği beklentisi tüketicinin talebini öne çekti. Pazarda yerli araçlara yoğun ilgi geçen ay da devam etti. Tofaş, talebe yetişmek için üç vardiyaya çıkarken, diğer yerli markalar da tam kapasiteye yakın çalışıyor. Öte yandan sektör temsilcileri, kurdaki hızlı yükselişin önümüzdeki aylarda, özellikle de 2021’in ilk çeyreğinde satışları frenlemesinden endişe duyuyor.

Hatırlanacağı gibi, pandemi sonrası hızlanan otomobil ve hafif ticari araç satışları, ÖTV düzenlemesine rağmen eylül ayını da rekorla kapatmıştı. Otomobil ve hafif ticari araç pazarı, eylülde bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 115,8 büyüyerek 90 bin 619 adetlik satış rakamına ulaştı. Bu tüm zamanların en yüksek eylül ayı rakamı olarak belirlendi. Eylül ayında önemli bir gelişme de yerli ithal dağılımında yaşandı. ÖTV matrahlarındaki güncelleme nedeniyle yüzde 50 bareminin altında kalan araçlara talep arttı bu da yerli üretim araç satışlarını hareketlendirdi. Eylülde son 10 yılda ilk kez yerli araç satışları ithali geçti. Bunda yerli ticari araç satışlarındaki artışın önemli bir katkısı oldu. Eylülde 45 bin 959 yerli, 44 bin 660 ithal araç satıldı. Böylece yerli araçlar ilk 9 ayda ithal ile aradaki makası azalttı. Ocak-Eylül döneminde 222 bine yakın yerli araç satılırken, 271 bin adet de ithal satıldı. 2020 yılının 9 aylık döneminde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 75,5 büyüyerek 493 bin 621 adet olarak gerçekleşen pazarın kur artışına rağmen yılsonunda 750 bini aşması bekleniyor. Geçen yıl 479 bin adet otomobil ve hafifticari araç satılmıştı.

Eroldu: Satışların %95’i Bursa’dan

Tofaş CEO’su Cengiz Eroldu, sektörde haziran ayından bu yana çok yoğun bir talep olduğunu vurgulayarak, bu durumun ekim ayında da devam ettiğini söyledi. Eroldu, “Hızla talebe cevap vermeye çalışıyoruz. Bu zor koşullara rağmen fabrikamız çok iyi iş yapıyor. Talebi karşılamak için maksimum tempoda çalışıyoruz. Geçen yılın seviyesinde imalat yapıyoruz fakat pandemiden dolayı kapattığımız bir dönem var. Yani aslında şu içinde bulunduğumuz aylarda kapasite kullanımımızı ve hızımızı artırmaya çalışıyoruz. Pandemi sonrasında gövde hattımızı üç vardiyaya çıkarttık. O şekilde üretimi destekliyoruz. Bu yüzden de özellikle otomobil tarafında 2.5 vardiyaya çalışıyoruz” şeklinde konuştu. Ekim ayı için yaklaşık 90 bin adetlik satış öngörüleri olduğunu açıklayan Eroldu, yıl sonunda 750 ile 800 bin arasında bir pazar beklentileri olduğunu söyledi. Eroldu, araç bulunurluğunun ve kur artışının bu noktada belirleyici olacağını söyledi. Eroldu, “Türkiye’nin en yerli markası biziz. Toplam satışlarımızın yüzde 95’i Bursa’daki fabrikamızda üretiliyor. Egea, 5’inci yılında pazarın en çok satılan aracı ve başarısını sürdürüyor” dedi.

Toyota Pazarlama ve Satış A.Ş. CEO’su Ali Haydar Bozkurt da satışlardaki artışa dikkat çekerek, “Yerli bir üretici olarak Adapazarı fabrikamız henüz tam kapasiteye ulaşmasa da üretimi devam ettirmesi tedarik sorunumuzu kısmen de olsa çözüyor ve bizi avantajlı konuma getiriyor. Özellikle marka olarak Türkiye’de üretilen Corolla ve C-HR modellerimize ilgi çok büyük. Toyota olarak bu yoğun talebi karşılamak için ancak önümüzdeki yılın ilk aylarına uzanan teslimat tarihleri verebiliyoruz” dedi.

Bozkurt: Kurun seyri belirleyici olacak

Pandeminin seyrine ve tedarik durumuna bağlı olarak Türkiye otomotiv pazarının bu yılı 750 bin adetlerin üzerinde kapatacağını öngördüğünü ifade eden Bozkurt, “Ancak bu öngörü üretimin talebe ne ölçüde cevap verebileceğine ve olası bir ikinci dalga pandemi ortamının oluşup oluşmayacağına bağlı olarak değişkenlik gösterebilir. Pazardaki yüksek talep, 2021 yılının ilk çeyreğine kadar devam edecek gibi görünüyor. Ancak, üretimin bu talebe ne ölçüde cevap verebileceğini ve satışlara doğrudan etki eden kurların seyrini önümüzdeki aylarda daha net olarak görebileceğiz” açıklamasını yaptı.

Berkel: İzmitli i10 ve i20’ye talep yoğun

Hyundai Assan Genel Müdürü Murat Berkel, ÖTV değişikliği sonrasında yerli üretim olan i10 ve i20 araçlara olan talebin gözle görülür bir şekilde arttığına vurgu yaparak, “Bu doğrultuda, oluşan müşteri taleplerini karşılamak için Hyundai Assan İzmit fabrikamızda üretimimize hız kesmeden devam ediyoruz. Ancak, daha önce yoğun ilgi gören Tucson modelimizde ise aynı satış temposunu maalesef göremiyoruz. Ekim ayının son haftasında artan kurlar sebebiyle, kasım ve aralık ayında da satışlarda bir yavaşlama olmasını tahmin ediyoruz” diye konuştu.

Kılıçer: Tüketici talebi öne çekti

Honda Türkiye Genel Müdür Yardımcısı Bülent Kılıçer, Adapazarı fabrikasında 2 vardiya çalışmaya devam ettiklerini belirterek, “Tüm modellerimize talep var. Dövizdeki yükselişin talebi öne çektiğini düşünüyoruz. Tüketici, fiyatların daha da artacağı düşüncesi ile talep dövize bağlı fiyat artışlarının devam edeceği düşünüyor. Dolayısıyla biz marka olarak pazara daha temkinli yaklaşıyoruz. Pazar tahminimizi değiştirmedik, 650 bini otomobil olmak üzere toplamda 740 bin adetlik satış öngörümüz var” dedi. Kılıçer, kur artışı nedeniyle 2021’in de zor bir yıl olmasından endişe ettiklerini söyledi.

“2 litre üstü pazar bitmiş vaziyette"

►Lüks araç pazarının önde gelen temsilcilerinden Minoto CEO'su Ferhat Albayrak, ekim ayında toplam satışlarda yüksek temponun devam ettiğini ancak lüks araç satışlarında talebin ikinci ele kaydığını söyledi. Albayrak, "Ekim ayında bayi satışları oldukça iyiydi. Ancak, lüks tarafta satışlar ikinci ele kayıyor. Lükste fiyatlar ekim ayında da düştü. Vergi artışı sonrası 2 litre üzeri pazarın devamlılığı söz konusu değil. Pazar bitmiş vaziyette ve bu araçları sadece 2.elde sahip olma söz konusu” dedi. Albayrak, elektrikli araçlarda ise bir hareketlenme olduğunu belirterek, "Elektrikli araçlara talep var. Henüz birkaç yüz adetlik satışlardan bahsetsek de yeni çıkan bu modeller için siparişler almaya başladık” dedi.