27 °C

Akuvatur, balıkçılığa yeni bir melez ırk kazandırdı

Akuvatur, trança ve sinaritten melezlediği yeni ırk için Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan üretim izni aldı. Türkiye’de Egeli, yurtdışında Royal Dentex adıyla pazara sunulacak olan balığın tescil süreci devam ediyor.

Akuvatur, balıkçılığa yeni bir melez ırk kazandırdı

Ahmet USMAN

İZMİR - Akdeniz balıklarının pek çok türünü kültür üretimine kazandıran Akuvatur, son olarak trança ve sinaritten melezlediği yeni ırk için Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan üretim izni aldı. Türkiye’de Egeli, yurtdışında Royal Dentex adıyla pazara sunulacak olan balığın tescil süreci devam ediyor. Yetiştirme havuzuna alınan yavru Egeli’ler, önümüzdeki yıl sonunda hasat edilebilecek boyuta gelecek.

Akuvatur Yönetim Kurulu Başkanı Haluk Tuncer, “Yaklaşık 10 yıl önce işimizi çeşitlendirmeye karar verdik. Ama çipura, levrek üreterek müşterilerimize rakip olmak istemedik. Bu iki tür dışında kültür üretimine uygun Akdeniz balığı türleri bulma ve nesillerini tükenme tehlikesinde olan bazı türleri tekrar sofralara kazandırma hedefiyle yola çıktık. Sivriburun karagöz, kaya levreği, sargoz gibi 20’ye yakın tür üzerinde çok ciddi denemeler yaptık. Bunların pek çoğunun kültür adaptasyonunu sağladık ama ticarileştirme kısmında mercan, trança ve sinarit olmak üzere 3 türe ulaştık. Bunları uzun zamandır pazara sunuyoruz” diye konuştu.

Adını Egeli-Royal Dentex koydukları ırkın Dentex familyası içindeki trança ve sinaritten melezlendiğini belirten Tuncer, “Melezleme işlemi aynı familyadan iki ayrı türün istenen huylarının tutulup, istenmeyen huylardan arındırılması amacıyla yapılır ve balıkçılıkta sık kullanılan bir yöntemdir. Ana türlerin sivri huylarını kaybettiği, olumlu özelliklerini koruduğu melezleme işlemleri başarılı sayılır. Buna en iyi örneklerden biri olarak at ve eşek melezi olan katırı gösterebiliriz. Lezzet olarak da iki ırkın kombinasyonu gibi” dedi.

Denemelere 8-10 yıl önce başlandı

Egeli-Royal Dentex için denemelere 8-10 yıl önce başladıklarını ifade eden Tuncer, “Her iki türün üreme periyotları farklı olduğu için, tüp bebek süreçlerindeki gibi trançanın spermlerini donduruyoruz, zamanı geldiğinde bunlarla sinaritin yumurtalarını döllüyoruz. Şu anda yavruları kafeslere indirme dönemindeyiz. Kuluçka safhası başladı. Bu sene 500 bin-1 milyon adet arası yavru koyacağız. 2 bin ton üretim hedefliyoruz. Bu balık bir senede yarım, bir buçuk senede 1 kilogram ağırlığa ulaşıyor. Önümüzdeki yıl pazara sunabilecek hale geleceğiz” diye konuştu.

Bu yeni türü ağırlıklı olarak yurtdışına satacaklarını vurgulayan Tuncer, “Ana hedefimiz Avrupa’daki Metro Marketler. Buralarda halihazırda ürünlerimizi kendi markamızla satıyoruz. Egeli-Royal Dentex çipura ve levreğe göre daha katma değerli. Çipura ve levreğin ihraç fiyatı 3-4 Euro dolayında, bu balıkta hedefimiz ise 10-12 Euro. Trança ve sinarit nesli tükenmekte olan balıklar ve doğada bulmak çok zor. O yüzden tüketiciler gördüklerinde çok ilgi gösteriyorlar. Egeli’de aynı ilgiyi görecektir. Türkiye’nin kilogram ihracat değeri geçen sene 1.28 dolar oldu. Egeli bunun neredeyse 10 katı. Yurtdışında bir reyonda göreceğiniz en pahalı balık bu olacak” dedi.

Dünyada akuakültürde yeni trendin kapalı devre üretim sistemleri olduğunu belirten Haluk Tuncer, “Pazara çok yakın olarak kurulan bu sistemlerde su bir kere alınıyor ve akvaryumlarda olduğu gibi filtrelerle arıtılıyor, balığın yaşayacağı ortam yaratılıyor. Balık 18 ay yetiştirildikten sonra en taze şekilde pazara sunuluyor, sipariş üzerine hasat yapılabiliyor. Sistemin maliyeti yüksek olduğundan ancak yüksek fiyatlı balıklar bu sistemde tercih ediliyor. En çok da somon rağbet görüyor. Dünyada bu sistemlerin kurulması ve işletilmesi konusunda uzman olan birkaç firma var. Bunlardan biri ile görüşmelerimiz sürüyor. Bu şirkete yavru Egeli – Royal Dentex ihraç etmeyi hedefliyoruz. Çünkü bu modele çok uygun bir tür” dedi.

Kilogramı 4 bin euroya yumurta ihracatı

Akuakültürün katma değeri yüksek bir sektör olduğuna dikkat çeken Tuncer, “Türkiye’nin ortalama kilogram ihraç değeri 1.28 dolar iken, biz çipura ve levrekte bunu üçe dörde katlıyoruz. Egeli-Royal Dentex ile bu rakam 10 katı aşacak. Bizim bir de yumurta üretimimiz var. Bunu Türkiye’deki kuluçkahanelere satıyoruz. Bu yıl ilk kez ihracatını da yaptık. Türkiye’den kilogram ortalaması en yüksek ürün grubu 770 dolarla mücevher iken, biz İtalya’ya kilogramı 4 bin eurodan 20 kilogram levrek yumurtası sattık. Önümüzdeki dönemde yumurta ihracatını artırmayı hedefliyoruz” dedi.

Yorumlar

Yorum yapabilmek için lütfen giriş yapınız.
Giriş Yap