28 °C

Endüstri 4.0,“modernizasyon ve uyum yatırımları” ihtiyacını artırdı

İktisatçı Bayram Ali Eşiyok, dinamik mukayeseli üstünlüklere göre yeni nesil yatırımlar yapılmadan teknolojik ihracattaki payımızın artırılamayacağını vurguluyor.

Endüstri 4.0,“modernizasyon ve uyum yatırımları” ihtiyacını artırdı

RÜŞTÜ BOZKURT

Endüstri 4.0 aşamasının etkileri sadece endüstri alanıyla sınırlı değil. Tarım ve hayvancılık, sağlık, lojistik hizmetleri gibi diğer birçok alanları da etkiliyor. 24 Kasım 2016 tarihinde Samsun’da Tarım Ve Gıda Fuarı’nda CRISPR-Cas 9 tekniğinin moleküler mekanizmaların işleyişini izleyerek, bitki gelişmesini yönlendireceğini, daha uzun ve sağlıklı yaşam olanakları sağlayacağını, tarım sektöründe ürün sistemlerinin dönüşmesi ve “toptan dönüşüm” yaratacağını anlattık. Dinamik karşılaştırmalı üstünlüklere dayanan bir “yatırım seferberliği” yapılacaksa, geleceği etkileyecek gelişmelerin dikkate alınması gerekir.( Değişmelerin bütünsel kapsamı için kutuya bakınız)

Dijital dönüşümlerin yarattığı “fırsat penceresinden”geleceği görmek bugünün önemli gündemidir.

Teknolojik dönüşümler “girdi bileşenlerini” katlanarak büyüyen bir hızla değiştiriyor.
Üç boyutlu baskı ve eklemeli üretimin yaygınlaşması yeni hammaddeler ve yarı mamul maddelerin piyasaya sunulmasını alabildiğine hızlandırıyor.

Girdi kombinasyonları değişiyor, iş süreçleri hızlanıyor ve esneklikler artıyor.

Üretimin dönüştürme aşamasına yeni bakış açısı gerekiyor. Özellikle üç boyutlu baskı ve eklemeli üretim tekniğinin hızla yayılmasının yarattığı “birey-odaklı üretim olanakları” yeni bir üretim aşamasına işaret ediyor.

İş süreçlerindeki değişme nedeniyle dönüştürme ve işlem maliyetleri arasında dengelerin değişmesi yatırım yönetimine dinamiklerini de değiştiriyor.

Blockchain tekniğinin kayıt ve işlem maliyetlerini köklü biçimde değiştirme potansiyeli geniş açılardan değerlendirilmesi gereken teknik gelişme olarak önümüzde duruyor.

Daha net bir anlatımla tedarikten dönüştürmeye, dağıtımdan satış sonrası hizmetlere bütün “iş ekosistemleri” farklılaşıyor. Yeni oluşan ekosistem ihtiyaçlarını tanımlamadan, eskileri ile olan ilişkilerinde geliştirici ve engelleyici bileşenlerini kavramadan yapılacak yatırımlar kaynak israfına yol açar.

Dünyamızın bugün geldiği aşamada, piyasanın görünmez eli gibi ideolojik model saplantıları sakıncalı sonuçlar yaratıyor. Statik karşılaştırmalı üstünlüklerden türeyen, ucuz-emek ve hammadde odaklı kalkınma bakış açıları gerilerde kalmıştır. Mevcut faktör donanımı yapısı geleceğimizi güven altına almaya yetmemektedir. Düşük ve orta düzeyde teknolojilere dayalı gelişme stratejilere ülkeyi “orta gelir tuzaklarına” düşürmüştür. Hızla seçici öze sahip, rekabet edebilir alan seçimi, rekabet edebilir ölçek, rekabet edebilir teknik donanım ve rekabet edebilir yönetişim anlayışı gerektiren bir aşamadayız.

Yatırım ihtiyacını dinamik bir anlayışla yeniden tanımlamamak gerekiyor.

Modernizasyon yatırımları

Bayram Ali Eşiyok’un tabloya yansıyan hesaplamaları “modernizasyon yatırımları” ihtiyacımızın ne denli ivedi olduğunun kanıtı. Yüksek teknoloji ihracatında dünyaki payımız paylarında yerimiz, olması gereken düzeyde değil. Bu yapıyı değiştirmek için rekabet edebilir alan keşfi, yeni nesil OSB’lerle sağlanacak mekansal avantaj, en az on yıllık bir zaman kesitinde işimizi görecek yeni teknolojik donanımlar, iş yerlerimizde rekabet edebilir ölçek ve rekabet etebilir yönetim anlayışı için kendimize yatırım yapma, gündemimizin önemli sorunları. İzlediğimiz “yüksek teknolojili ihracat” tablosu, gündemin en önemli maddesinin modernizasyon yatırımları olduğunu kanıtlıyor. Bu yatırımlar, ciddi bir bakış açısı gerektiren “yeni nesil yatırımlar” olmalıdır. Yatırımlar yapılırken, çok odaklı, çok sesli ve çok kültürlü bir bakış açısına şiddetle ihtiyacımız vardır.

Dijital uyum yatırımları

Dijital dönüşüm sürecinin üretim ve bölüşüm ilişkilerinde yaptığı köklü değişmeleri dikkate almadan gelecek inşa etmek mümkün değildir.Toplum olarak bir başka düşünceyi daha ortak değer, ortak irade, ortak düşünce ve ortak projeler haline getirmeliyiz: Geleneksel fiziki sermaye stoklarının artırılması- Yol,köprü, demiryolu, liman, havaalanı, kanal, OSB vb. altyapılar- ile dijital altyapı yatırımları birlikte ele alınmalı; ihtiyaçların ivediliği rekabet odaklı bir bakışla belirlenmelidir. Özellikle de sahada yatırım yapacak olan firmaların satın alacakları dijital malzeme ve cihazlar konusunda bilgi sahibi olmaları önemli. Geçmiş dönemlerdeki yanlışlar tekrarlanmamalı, kulaktan dolma bilgilerle donanım satın alınmamalı.Bir enstitü odaklı örgütlenme ile cihazlar ile yapılacak işleri uyumlandıran bilgi desteği sağlanmalı. Kullanılacak cihazlarla yapılacak işlerin uygunluğuna ilişkin yatırımcı bilgilendirilmeli. Mekanizmaların ciddi biçimde işlemesi yatırım planlaması aşamasında ele alınmalı.Aynı sensöre, 90 dolar ile 500 dolar ödeme yapılması gibi gereksiz kaynak tahsisine yol açan israf kolektif bir anlayışla önlenmeli. Ortak alımlarla maliyet avantajı, Çin ve benzeri ülke deneyimleri de dikkate alınarak mutlaka organize edilmelidir. Özellikle Kazakistan’da Samruk-Katyna Fonu çalışmalarına bakılmalı. Bu da sözü edilen kurumun eş müdürü Yerzhan Tutkusev’in dediği gibi, altyapı, dijital ekonomi ve tarım alanlarında yeni sektörlere ciddi bir strateji, plan ve kaynak tahsisi disiplini gerektiriyor.

Dijital dönüşüm kapsamı

I Cihazlar ve donanımlar

01 Çipler ve entegre devre üretimi

02 Bilgisayar jızları ve kapasitelerinde ki artış

03  Sensörler,ölçme ve algılama

Alanının genişlemesi

04 Veri depolama ve işleme onarımları

II Kritik altyapılar

05 Fiber optik ağlar

06 Kırsal alanda uzak mesafelere erişim

07 Mikrodalga ve diğer havadan erişim

08 5 G platformu

III UYUM STRATEJİLERİ

09 Farkındalık ve doğru algılama

10 Donanım satın alma

11 Donanım üretimi

12 İşletme ölçeğinde yatırım rehberliği

13 Algoritmaların geliştirilmesi

14 Kodlama ve yazılım

15 Veri üretimi ve büyük veri yönetimi

16 Veriyi anlamlandırma/değer üretimi

IV İşlevsel derinlikler

17 Ölçme,sayma ve veri üretimi

18 İnternet ,bulut ve blockhain erişim hizmetleri

19 Analitik ve anlamlandırmanın gerek şartları

20 Platform yapılar ve etkişelim

21 Ağ yapıları ve ağ etkisi

22 Akıllı,bağlantılı ürünler

23 Her şeyin interneti

24 Üç boyutlu baskı ve ekleme üretimi/bireyselleşen üretim

25 Simülasyon,sanal ve arıtılmış özellik

26 Platform yapılar

27 Ağlar ve ağ etkileri

28 Sistem organizasyonu

29 Yapay zeka ve otonom uygulamalar

30 İnsansız fabrikaya geçiş

31 Bağlantı,erişim ve etkileşim(işbirliği)

32 Süreçlerin farklılaşması

33 İşgücü profillerinde ki değişme 

34 Ekosistemlerde farklılaşma

35 İnsan kaynağı arzı

36 Mevut birikimlerin fırsat ve tehlikeleri

V Yaygın güvenlik

37 Dışardan saldırılara karşı dayanıklılık

38 Yedekleme ve müşteri güveni kazanma

39 Aktif güvenlik

40 Pasif güvenlik

41 Siber güvenlik derinliği

Güncel gelişmelerden anında haberdar olun!
dunya.com'a girmeden de haberleri takip edebilirsiniz.