Potada büyük şantiye: Düzen yeniden kuruluyor

ABD’de genişleme

1- Takım başına 7 milyar dolar

NBA’de halen 30 takım mücadele edi­yor. Bu 30 takım Doğu ve Batı konfe­ransındaki üçer gruba beşer beşer da­ğılmış durumda. Ancak 2002’den be­ri ligde genişleme olmadı. Son olarak 2002’de New Orleans Hornets’ın (daha sonra Pelicans oldu) eklenmesinden beri NBA’e yeni katılan takım olmadı. Halbuki neredeyse çeyrek asırda bas­ketbol sektörü büyüdü. Yayın hakları pastası neredeyse 10 katına çıktı. Bu durumda lige iki takım ekleme fikri bir süredir dillendiriliyordu. Sonuçta NBA yönetimi Las Vegas ve Seattle şehirleri için ihaleye çıkacağını açıkladı. Bu iki şe­hirde takım sahibi olmak isteyen aday­lar teklif verecek. Takım başına ihale bedelinin 7 ila 10 milyar olması bekleni­yor. Ortada bir noktada sonuçlansa bi­le ihale, NBA buradan 15-16 milyar dolar gibi bir rakam alacak. Bu genişlemenin gerçekleşmesi 2030’ları bulacak gibi…

2- 20 milyarı paylaşacaklar

Bu genişlemeye karşı olanlar da var. Öyle ya NBA’de takım sayısı 32’ye çıkarsa mevcut patronların ligdeki payı 30’da birden 32’de bire inecek. Ligin medya hakları ve di­ğer tüm ortak gelir­leri 30 yerine 32 ta­kım arasında pay edilecek. Bunun­la birlikte mevcut patronlar genişle­meden gelecek iki takımın katılım payı­nı aralarında paylaşa­caklar. En düşük ihtimal­le 15 milyar dolardan bah­sediyoruz. Üstüne üstlük NBA Avrupa projesi hayat geçerse ora­dan gelecek toplam 5 milyar civarın­daki katılım bedelini de paylaşacaklar. Ve de bu toplam 20 milyar dolar civa­rındaki pasta oyunculara değil doğru­dan patronlarına cebine gidecek. Ayrı­ca iki önemli şehrin lige eklenmesiyle beraber basketbol sektörünün büyü­me potansiyelini de atlamayalım. Bun­dan sonraki tüm pazarlıklar bunu hesa­ba katılarak yapılacak.

3- Sezonu mu kısaltalım yoksa maçı mı?

NBA’in kısa vadede uğraşması gereken bir diğer mevzu da oyuncuların üze­rindeki yükle alakalı. Maç süresi hâlâ 48 dakika olsa bile oyunun ritmi son 10 yılda çok yükseldi. Oyuncu kadrosu genişledi ve kimse eskisi gibi 40 dakika sahada kalmıyor. Ama yine de takımlar sakatlık riskinden korumak için zaman zaman oyuncuları dinlendiriyor. Bura­da çeşitli öneriler geliyor. Birincisi 82 maçlık normal sezonu 70 ya da 72 ma­ça indirip takvimi biraz gevşetip herke­si biraz nefeslendirmek. Böylece oyun­cular diri kalıp daha az sayıda maç kaçı­rabilir. Ancak lig için sezonda 2,6 milyar dolar ödeyen yayıncılar maç sayısının azalmasına iyi gözle bakmayabilir. İkinci öneriyse NBA yorumcusu Bill Simmons’dan geldi: Maç süresini 48 dakikadan 40 dakikaya indirelim. Bu durumda en iyi oyuncuların sahada kaldığı süre zaten 28-30 dakika olacak ve yük azalacak. Hem de maç sayısı aynı kala­cağı için yayın ve gişe geliri için sorun teşkil etme­yecek.

Avrupa’da yeni düzen

1- Takım başına 300 ila 500 milyon dolar

Yaklaşık bir yıldır dillendirilen NBA Av­rupa projesinde önemli bir eşik geçil­di. 100’den fazla yatırımcı, kulüp veya takımın veri odasına eriştiğini biliyo­ruz. NBA Avrupa’nın Direktörü Yorgo Ayvazoğlu ligde yer alacak şehirleri “İspanya'da Madrid, Barselona, İngil­tere'de Londra ve Manchester, Fran­sa'da Paris ve Lyon, İtalya'da Milano ve Roma, Almanya'da Münih ve Berlin, Yunanistan’da Atina ve Türkiye’de İs­tanbul” olarak açıklamıştı. Bu 12 daimî takımın her biri için başvurular olduğu muhakkak. Mesela müstakbel Londra takımıyla ilgilenenler arasında New­castle futbol takımının sahibi Suudi kamu fonu PIF’in olduğunu biliyoruz. Keza Paris adaylarından biri PSG fut­bol takımının sahibi Katar Yatırım Fo­nu. NBA’in takım başına 300 ila 500 milyon dolar giriş bedeli talep edeceği tahmin ediliyor.

2- 3,2 milyar Euro değer biçtiler

Avrupa basketbolu yeni düzen için ça­lışmalara devam ederken, Euroleague yönetimi İspanyol varlık yöneticisi JB Capital’a bir değerleme raporu hazır­lattı. JB Capital, Euroleague’e ve ligde­ki takımlara toplam 3,2 milyar euroluk bir değer biçti. Buna göre Euroleagu­e’in değeri yaklaşık 1,4 milyar euro. Ta­kımların toplam değeriyse yaklaşık 1,8 milyar euro. Mesela Real Madrid ve Barcelona gibi iki büyük markaya yak­laşık 300 milyon euro değer biçilmiş. Fenerbahçe ise 250 ila 270 milyon euro değerle dördüncü sırada.

3- NBA ve Euroleague ortaklığına doğru

NBA kendi projesini yürütürken Euro­league de boş durmuyor tabii. Gele­cek sezonların planlamasını yapıyor­lar. Ligdeki takım sayısının 20’den 22’ye, hatta 24’e çıkması söz konusu. Böylece NBA’deki gibi iki konferansa ayrılmış bir Euroleague görebiliriz. Bir yandan da son haftalarda NBA ve Euroleague’in yeni bir lig için or­taklığa gideceği yönünde sinyaller var. Euroleague’in yeni CEO’su Chus Bueno, muhtemelen NBA’in yayın­cılık ve ticari alanlardaki bilgi ve biri­kimini, Euroleague’deki kulüplerine katmak isteyecek. Böylece yüzde 50 ortaklı yeni bir yapı ortaya çıkabilir ve 450 milyon potansiyel izleyiciye hi­tap edecek bu yeni ligin değeri şim­dikinden çok daha büyük olabilir.