Üniversitelerde eğitim modeli değişiyor: Öğrenciler en az 4 ay iş hayatında olacak

Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, Kocaeli Üniversitesi'nde düzenlenen "Yükseköğretimde Mesleki Eğitimin Yaygınlaştırılması Programı"nda üniversite-sektör işbirliğini güçlendirmeye yönelik yeni eğitim modelinin ayrıntılarını anlattı.

Yükseköğretimin yalnızca eğitim ve öğretim faaliyetlerinin yürütüldüğü bir alan olmaktan çıktığını belirten Özvar, üniversitelerin ülkelerin beşeri sermayesi, üretim yapısı ve rekabet gücü açısından stratejik bir konuma geldiğini söyledi.

Bazı bölümlerin kontenjanları düşürülüyor

Üniversitelerin başarısını sadece öğrenci ve mezun sayılarıyla değerlendirmediklerini belirten Özvar, mezunların sahip olduğu yetkinliklerle iş gücü piyasasının ihtiyaçları arasındaki uyuma da baktıklarını ifade etti.

Bu doğrultuda kontenjan planlamasının sektörlerin ihtiyaçları dikkate alınarak yapıldığını söyleyen Özvar, istihdam imkanı azalan veya sektörlerle bağı zayıflayan programların kontenjanlarının düşürüldüğünü, bazı programların dönüştürüldüğünü, ihtiyaç kalmayanların ise kapatıldığını belirtti.

Buna karşılık yapay zeka, dijital teknolojiler, ileri üretim sistemleri, yeşil dönüşüm, enerji, tarım teknolojileri ve sağlık gibi alanlarda yeni programlar destekleniyor.

Öğrenciler bir veya iki dönem işletmelerde olacak

Yeni modelin önemli ayaklarından birini üniversitelerdeki staj sisteminin dönüştürülmesi oluşturuyor.

Klasik staj uygulamalarının öğrencilerin mesleki gelişimi ve sektörün ihtiyaçları açısından artık yeterli olmadığını belirten Özvar, öğrencilerin çalışma hayatında geçirdiği sürenin artırılacağını belirterek şunlrı söyledi:

"Staj uygulamalarının kısa süreli ve sınırlı bir deneyim olmaktan çıkararak eğitim sürecinin bütünleyici bir unsuruna dönüştürüyoruz. Meslek yüksekokullarında ve lisans programlarında öğrencilerimizin bir veya iki dönem boyunca doğrudan çalışma hayatının içinde bulunmalarını hedefliyoruz. Burada hedeflenen klasik anlamda uzatılmış bir staj değildir. Aksine kredilendirilen, ölçme ve değerlendirmeye tabi tutulan ve akademik açıdan düzenli biçimde izlenen yapılandırılmış bir eğitim sürecidir.

Bu yapının uygulamadan ortak standartlara kavuşması amacıyla işletmede mesleki eğitim usul ve esaslarını da yayımlamış bulunmaktayız. Böylece ön lisans ve lisans programlarında en az bir yarı yıl süreyle yürütülecek işletmede mesleki eğitimin planlanması, izlenmesi ve değerlendirilmesiyle üniversitelerin, işletmelerin sorumlu öğretim elemanlarının ve öğrencilerin görev ve yükümlülüklerini açık bir çerçeveye kavuşturmuş olduk." 

Öğrenciler en az 4 ay iş hayatında olacak

Yeni modelle öğrencilerin teorik bilgilerini gerçek çalışma ortamında uygulaması, işletmelerin de gelecekte istihdam edebilecekleri öğrencileri yakından tanıması amaçlanıyor. Özvar, klasik stajdan farklı olarak öğrencilerin işletmelerde en az 4 ay bulunacağına dikkat çekerek, "Yani bir öğrenciyi 20 gün tanımak var, asgari 4 ay tanımak var. Arada böylesine ciddi bir farktan söz ediyoruz." dedi.

İlk etapta 120 bin öğrenciyi kapsıyor

Yeni model için pilot uygulama Konya, Gaziantep, İstanbul, Bursa, Kocaeli, İzmir ve Ankara olmak üzere 7 ilde başlatıldı.

İlk aşamada Türkiye genelinde 120 bin öğrencinin eğitim gördüğü 185 mesleki ön lisans programı kapsama alındı.

Süreç üniversitelerin yanı sıra bakanlıklar, kamu kurumları, meslek kuruluşları ve sektör temsilcilerinin katılımıyla yürütülecek. YÖK ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) arasında imzalanan protokolle de üniversite-sektör işbirliğinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.

Müfredatı sektörle birlikte belirleme çağrısı

Eğitim programlarının yalnızca akademik bakış açısıyla hazırlanmasını yeterli görmediklerini belirten Özvar, sektör temsilcilerinin de sürece dahil edilmesini istedi. Özvar, "Gelin meslek yüksekokullarımızdaki müfredatı hep birlikte belirleyelim. Sektörün ihtiyaç duyduğu bilgi, beceri ve yetkinlikler konusunda bizlere lütfen bilgi ve tecrübelerinizle destek olun. Biz de sizden aldığımız bilgilerle, bu verilerle müfredatlarımızı yenileyelim." dedi.

Program kapsamında YÖK, Kocaeli Sanayi Odası ve Kocaeli Ticaret Odası arasında işbirliği protokolü de imzalandı. Protokolle öğrencilerin teorik eğitimlerini iş dünyasındaki uygulamalarla birleştirmesine imkan veren İşletmede Mesleki Eğitim (3+1) Modeli'nin Kocaeli'de daha yaygın uygulanması hedefleniyor.