Cevdet Yılmaz’dan asgari ücret açıklaması: Zam enflasyonun üzerinde mi olacak?

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, emeklilerin tamamını kapsayan bir çalışma yürüttüklerini belirterek, “Ama her halükarda emeklimize enflasyonun üzerinde bir artışı hedefleyen bir çalışmayı tamamlayıp meclisimizin takdirine sunacağımızı ifade edebilirim.” dedi. Fonların tasfiye sürecine ilişkin de bilgi veren Yılmaz, yatırımcılara yaklaşık 161 milyar lira ödendiğini, son ara ödemenin bir iki hafta içinde yapılmasının planlandığını açıkladı.

TRT Haber’de gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulunan Yılmaz; emekli aylıkları, asgari ücret, enflasyonla mücadele ve fonların tasfiye süreci hakkında soruları yanıtladı.

Emeklilerin tamamını kapsayan çalışma

Emekli aylıklarına yönelik hazırlıkların Hazine ve Maliye Bakanlığı, Strateji ve Bütçe Başkanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumunun katılımıyla sürdürüldüğünü belirten Yılmaz, farklı alternatiflerin değerlendirildiğini söyledi.

Çalışmanın yalnızca en düşük emekli aylığıyla sınırlı olmadığını vurgulayan Yılmaz, “Bu asgari emeklilerle ilgili sadece bir çalışma değil, geneline ilişkin, sistemin geneline ilişkin bir çalışma, emeklilerin geneline ilişkin bir çalışma. Prim ödeme gün sayısı gibi yaş gibi faktörler de bu çalışmada tartışılan konular.” ifadelerini kullandı.

Sosyal güvenlik sisteminin uzun vadeli sürdürülebilirliğini dikkate aldıklarını kaydeden Yılmaz, seçeneklerin Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a sunulmasının ardından düzenlemenin Meclis’e taşınacağını bildirdi.

Asgari ücrette denge vurgusu

Asgari ücret görüşmelerinin henüz başlamadığını belirten Yılmaz, müzakerelerin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yürütüleceğini hatırlattı.

Çalışanların refahı ile işletmelerin sürdürülebilirliğinin birlikte değerlendirileceğini ifade eden Yılmaz, “Diğer taraftan da işletmelerin sürdürülebilirliği, rekabet gücü, istihdamın korunması, kayıt dışılığın önlenmesi gibi amaçlar var. İşte bu ikisi arasında bir denge oluşturularak bir belirleme olacağını düşünüyorum ben ama henüz o müzakereler başlamış değil.” diye konuştu.

Fon yatırımcılarına yaklaşık 161 milyar lira ödendi

Fonlara ilişkin sorunun SPK’nın 28 Ağustos’ta yayımladığı yeni fon rehberiyle görünür hale geldiğini anlatan Yılmaz, ilk aşamada 7 şirketin 131 fonunun tasfiye kapsamına alındığını hatırlattı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın başkanlığında yapılan toplantının ardından Devlet Denetleme Kurulunun görevlendirildiğini ve Fon Koordinasyon Kurulunun oluşturulduğunu belirten Yılmaz, başkanlığını yürüttüğü kurulun onuncu toplantısını cuma günü gerçekleştirdiğini söyledi.

Kurulun ilgili kurumların yerine karar almadığını, kurumlar arasındaki koordinasyonu sağladığını ifade eden Yılmaz, olağan ve olağanüstü tasfiye süreçlerinde yatırımcılara yaklaşık 161 milyar lira ödendiğini açıkladı.

Toplam 455 bin 758 yatırımcıdan 444 bin 987’sine çeşitli tutarlarda ödeme yapıldığını bildiren Yılmaz, 371 bin 21 yatırımcının ise net yatırım tutarının veya portföy değerinin tamamını aldığını kaydetti.

Bu kişilerin ara ödeme sürecinin tamamlandığını belirten Yılmaz, nihai tasfiye aşamasında mahsuplaşma yapılacağını vurguladı.

Son ara ödeme için bir iki haftalık hazırlık

Ara ödemesi tamamlanmayan 84 bin 737 yatırımcı bulunduğunu aktaran Yılmaz, gerekli şartları sağlayanlara yapılacak son ödemeyle bu aşamayı bitirmeyi planladıklarını söyledi.

TMSF bünyesindeki çalışmaların, geri kazanımların ve fonlarda bulunan likide çevrilebilir varlıkların değerlendirilmesinin sürdüğünü belirten Yılmaz, “Bütün bunları önümüzdeki bir iki hafta içinde tamamlayıp son taksit ödememizi yapıp bu ara ödemeleri bitirmeyi planlıyoruz. Onun gününü bu hazırlıklarımız bittiğinde kamuoyuna ilan edeceğiz.” dedi.

Ara ödemeler ile nihai tasfiyenin farklı aşamalar olduğuna işaret eden Yılmaz, varlıkların değerlendirilmesini de kapsayan nihai tasfiye sürecinin daha uzun zaman alacağını ifade etti.

Küçük yatırımcı ve para piyasası fonları öncelikli

Olağan tasfiyeye tabi 97 fondan 94’ünde bütün ödemelerin tamamlandığını açıklayan Yılmaz, kalan 3 fonun az sayıda yatırımcısı bulunan ve halka açık olmayan kapalı fonlar olduğunu belirtti.

Olağanüstü tasfiye kapsamında ise Tera, Pusula ve Atlas olmak üzere üç şirket bulunduğunu aktaran Yılmaz, ödemelerde para piyasası fonları ile küçük yatırımcılara öncelik verildiğini söyledi.

Kaynakları yeterli olan fonlarda 1 milyon liranın üzerinde ödeme de yapılabildiğini belirten Yılmaz, imkânları sınırlı fonlarda düşük tutarlardan başlanarak 1 milyon liraya kadar ödeme yapılmasının esas alındığını kaydetti.

Henüz ödeme yapılmayan 10 bin 771 yatırımcı bulunduğunu bildiren Yılmaz; net yatırım tutarı sıfır olanlar, yatırdığı tutarı veya fazlasını daha önce sistemden çekenler ile haksız kazanç ve manipülasyon nedeniyle hukuki sorunları bulunanların ara ödemelerden yararlanamayacağını anlattı.

Gönüllü iadeler 33,4 milyar liraya ulaştı

Ödemelerde kamu kaynağı kullanılmadığını vurgulayan Yılmaz, “Bugüne kadar da bütün bu ara ödemelerde tek bir lira bütçeden, hazineden bir kaynak kullanılmadı.” ifadelerini kullandı.

Finansmanın fonlarda kalan likit veya likide çevrilebilir kaynaklardan, gönüllü iadelerden ve adli süreçlerde el konulan varlıkların değerlendirilmesinden sağlandığını belirten Yılmaz, gönüllü iadelerin 33,4 milyar liraya ulaştığını açıkladı.

TMSF bünyesinde her fon için ayrı olmak üzere 131 hesap ve bunların yanında genel bir hesap açıldığını aktaran Yılmaz, belirli bir fonla ilişkilendirilemeyen geri kazanımların genel hesapta toplandığını söyledi. Bu kaynakların kanundaki kriterler doğrultusunda SPK’nın belirlediği kurallarla diğer fonlara dağıtıldığını kaydetti.

Yatırımcıların sisteme giriş ve çıkışları ile yatırdıkları ve çektikleri tutarların kayıt altında olduğunu belirten Yılmaz, “Kim ne yaptıysa, başlangıcından bugüne, kim ne zaman girdiyse, sistemden çıktıysa, ne kadar yatırdıysa, ne kadar çıktıysa, yüz binlerce insan tabii ve her biri kim bilir ne kadar işlem yaptı. Bütün bunlar devletin kayıtlarında.” diye konuştu.

Adli süreçte 123 kişi tutuklandı

Fonlara ilişkin kapsamlı bir adli süreç yürütüldüğünü belirten Yılmaz, 123 kişinin tutuklandığını, 279 kişi hakkında adli kontrol kararı verildiğini bildirdi.

Ayrıca 124 gerçek ve tüzel kişinin banka hesaplarının dondurulduğunu, 285 el koyma işlemi gerçekleştirildiğini açıklayan Yılmaz, yeni suç duyuruları ve işlemlerle bu rakamların değişebildiğini söyledi.

SPK’nın manipüle edildiği düşünülen hisseleri tek tek incelediğini anlatan Yılmaz, tespit edilen şüpheli durumların adli makamlara iletildiğini belirtti. Suçluluğa ilişkin kararı bağımsız yargının vereceğini vurguladı.

Devlet Denetleme Kurulunun da ilgili kurumlarda incelemelerini sürdürdüğünü aktaran Yılmaz, sorumluluğu tespit edilen bürokratlar hakkında soruşturma süreçlerinin başlatıldığını kaydetti.

Sermaye piyasaları için yeni kanun hazırlığı

Benzer olayların tekrar yaşanmaması amacıyla yeni bir kanun hazırlığı yürütüldüğünü açıklayan Yılmaz, yaptırımların ağırlaştırılmasının, denetimlerin etkinleştirilmesinin ve kurumsal kapasitenin güçlendirilmesinin hedeflendiğini söyledi.

Kurumlar ve sektör paydaşlarından görüş alınarak olgunlaştırılan çalışmanın son değerlendirmelerin ardından Meclis’e sunulacağını belirten Yılmaz, “Ekonominin düşmanı belirsizliktir. Bizim bu işleri ortada bırakmamız, belirsiz bırakmamız söz konusu olamaz.” dedi.

Uluslararası endeks kuruluşlarının yaklaşımlarına ilişkin teknik çalışma da başlatıldığını aktaran Yılmaz, Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısının başkanlığındaki ekibin fiili dolaşım oranlarını bağımsız biçimde teyit edecek bir mekanizma üzerinde çalıştığını bildirdi.

SPK’nın manipülasyonları daha hızlı tespit edebilmek amacıyla yapay zekâ kullanımına yönelik çalışma başlatacağını da ifade etti.

Savaşın enflasyona etkisi yaklaşık 7 puan

Küresel savaşların enerji maliyetlerini yükselttiğini, büyümeyi baskıladığını ve enflasyonu artırdığını belirten Yılmaz, enerji ithalatçısı ülkelerin bu gelişmelerden daha fazla etkilendiğini söyledi.

Türkiye’nin enerji yatırımlarına rağmen fosil yakıt ithalatının önemli bir yapısal sorun olmaya devam ettiğini ifade eden Yılmaz, Merkez Bankasının hesabına göre savaşın enflasyona etkisinin yaklaşık 7 puan olduğunu kaydetti.

Merkez Bankasının yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 29,5 olarak açıkladığını hatırlatan Yılmaz, Orta Vadeli Program’da bu oranın yüzde 28,4 olarak öngörüldüğünü belirtti. Yılmaz, 2027 için yüzde 21, sonraki yıl için yüzde 13,5 ve ardından tek haneli enflasyon doğrultusunda politikaların sürdürüldüğünü söyledi.

Enflasyonla mücadelede kararlılık mesajı veren Yılmaz, “Koşullar ne olursa olsun, dışsal koşullar ne olursa olsun biz doğru bir istikamette olduğumuza inanıyoruz. Bu istikameti devam ettireceğiz ve eninde sonunda arzu ettiğimiz noktalara geleceğiz.” ifadelerini kullandı.

Sosyal konut için 250 milyar lira ödenek

Enflasyonla mücadelede para ve maliye politikalarının yanında arzı artıracak adımlara da ağırlık verdiklerini belirten Yılmaz; sosyal konut, gıda, yenilenebilir enerji ve lojistik yatırımlarının öncelikli alanlar arasında yer aldığını söyledi.

500 bin sosyal konut hamlesi için gelecek yıl bütçeden 250 milyar lira ayrıldığını açıklayan Yılmaz, bütçe dışı kaynakların da kullanılacağını bildirdi. Dar gelirli hanelere yönelik projede kiralık konutların da bulunacağını belirterek bu adımların kira ve konut fiyatlarına olumlu yansımasını beklediklerini kaydetti.

Gıdada sulama yatırımları ve tedarik zincirine yönelik tedbirlerle arzın destekleneceğini ifade eden Yılmaz, lojistikte taşıma maliyetlerini düşürmek amacıyla demir yollarına, özellikle üretim alanlarını limanlara bağlayan iltisak hatlarına öncelik verildiğini söyledi.

COP31’de elektrifikasyon ve finansman gündemi

2026’nın Türkiye açısından zirveler yılı olduğunu belirten Yılmaz; NATO Zirvesi, Türk Devletleri Teşkilatı Zirvesi ve Antalya Diplomasi Forumu’nun ardından COP31’e ev sahipliği yapıldığını hatırlattı.

Liderler bölümünün tamamlandığını, teknik müzakerelerin ise 20 Kasım’a kadar Antalya’da süreceğini ifade eden Yılmaz, organizasyona 1 milyondan fazla kişinin katıldığını aktardı.

Türkiye’nin öncülük ettiği 35’te 35 Hedefi kapsamında, 2035’te enerji tüketiminin yüzde 35’inin elektrikten karşılanmasının amaçlandığını belirten Yılmaz, elektrikli araçlar ve yenilenebilir enerji yatırımlarıyla küresel bir hamlenin hedeflendiğini söyledi.

Türkiye’nin önerdiği BRIDGE mekanizmasının ise finansman arayan nitelikli projelerle yatırım yapacak proje arayan finansman sahiplerini buluşturacağını ve proje hazırlama kapasitesini güçlendireceğini kaydetti.

BM'den Türkiye'nin iklim hamlesine övgü: Yeni işbirliği duyurulduGündem