Girdi maliyetleri arttı, üreticinin fiyatı yerinde saydı

Tarımsal girdi fiyatları eylülde yıllık yüzde 32,36 artarken, tarımsal üretici fiyatlarındaki artış yüzde 12,93’te kaldı. Antalya Ticaret Borsası Başkanı Ali Çandır, girdi maliyetleri ile üretici fiyatları arasındaki farkın tarımda uzun yıllara yayılan gelir kaybını ortaya koyduğunu belirtti.

Dünya'yı haber kaynağınız olarak eklemek için tıklayın!
Girdi maliyetleri arttı, üreticinin fiyatı yerinde saydı

ANTALYA - DÜNYA

Antalya Ticaret Borsası (ATB) ve Antalya Tarım Konseyi Yönetim Kurulu Başkanı Ali Çandır, TÜİK’in açık­ladığı Eylül 2026 Tarımsal Gir­di Fiyat Endeksi (Tarım-GFE) verilerini değerlendirdi. Tarım­sal girdi fiyatlarının eylülde aylık yüzde 3,78, yıllık yüzde 32,36 art­tığını belirten Çandır, aylık artı­şın 2015’ten bu yana ölçülen ey­lül ayları ortalamasının (yüzde 1,95) yaklaşık iki katına ulaştığını kaydetti. Eylül ayındaki aylık artı­şın son 10 yılın aynı ayları içinde en yüksek seviyeye çıktığını ifa­de eden Çandır, yıllık artışın ise son 10 yılın eylül ayları ortalama­sı olan yüzde 34,25’in altında kal­dığını belirtti.

Enerjide yıllık artış yüzde 53,38

Tarım-GFE’nin alt kalemle­rinde yıllık en yüksek artış yüzde 53,38 ile enerjide gerçekleşti. Ay­nı dönemde tohum fiyatları yüz­de 26,22, gübre yüzde 31,90, ta­rımsal ilaç yüzde 22,87, veteriner hizmetleri yüzde 25,37, yem yüz­de 31,19 ve diğer mal ve hizmetler yüzde 29,76 arttı. Tarımsal yatı­rımda kullanılan mal ve hizmet­lerdeki yıllık artış ise yüzde 22,97 oldu.

Üretici fiyatları maliyet artışının gerisinde

Tarımsal girdi maliyetleri ile üretici fiyatları arasındaki far­kın üreticinin gelir kaybını gös­terdiğine dikkat çeken Çandır, Tarım-ÜFE’nin eylülde aylık yüzde 1,19 gerilediğini, yıllık ar­tışın ise yüzde 12,93’te kaldığını bildirdi.

Çandır, son 15 yıllık eylül ayı ortalamalarıyla karşılaştırıldı­ğında üretici fiyatlarındaki artı­şın belirgin biçimde düşük kal­dığını belirterek, “Tarımsal girdi maliyetlerinin aynı dönemdeki yüzde 33,36’lık ortalama artışıy­la karşılaştırıldığında tarımsal faaliyetlerde bulunanların uzun yıllar boyunca yıllık kayıpları açıkça ortaya çıkmaktadır” dedi.

Yurtdışı üretici fiyatlarının eylülde aylık yüzde 2,82, yıllık yüzde 33,64; yurtiçi üretici fiyat­larının ise aylık yüzde 2,07, yıl­lık yüzde 27,38 arttığını belirten Çandır, tarıma dayalı imalat sa­nayisindeki enflasyonun tarım­dan daha düşük seyrettiğini ifa­de etti.

Tüketici fiyat endeksinin aynı dönemde aylık yüzde 1,84, yıllık yüzde 29,73 arttığını kaydeden Çandır, tüketici gıda enflasyo­nunun aylık yüzde 0,02 geriler­ken yıllık yüzde 24,11 yükseldi­ğini bildirdi. Yaş meyve ve sebze fiyatlarında aylık yüzde 8,93 dü­şüş, yıllık yüzde 11,17 artış ger­çekleşti. Çandır, tarımın enflas­yonla mücadeleye hem tedarik hem de ürün fiyatları açısından olumlu katkı verdiğini belirte­rek, “Özellikle yıllık yüzde 12,93 artan tarımsal üretici fiyatları, TÜFE’nin yarısına yakın bir ar­tış göstermiştir. Enflasyonun gı­da bölümünde tarım tedarik ve ürün piyasalarında tüketici enf­lasyonunun ciddi altında artışlar olması dikkat çekicidir ve politi­ka üreticileri tarafından mutlaka dikkate alınmalıdır” değerlen­dirmesinde bulundu.