Aydın'ın gözdesi değerini katlıyor: 3 günde hazırlanıyor, fiyatı 6 katına çıkıyor
Aydın’da hasat sezonuyla birlikte incirin katma değerli hali için üretim mesaisi başladı. İnce dilimlenerek birkaç gün içinde hazırlanan incir cipsi, taze ürüne göre 5-6 kat daha yüksek fiyatla alıcı bulurken üreticilere ve bölgedeki kadınlara yeni gelir kapısı oluşturuyor.
Türkiye'nin Avrupa Birliği (AB) tarafından tescillenen coğrafi işaretli ürünleri arasında bulunan Aydın İnciri'nde hasat sezonunun başlamasıyla birlikte "incir cipsi" üretimi de hız kazandı. İnce dilimler halinde kurutularak hazırlanan ürün, kuru ve taze incire kıyasla daha yüksek fiyatlardan alıcı buluyor.
Aydın'da yaklaşık 40 bin hektarlık alanda incir yetiştirilirken, sezon boyunca ortalama 200 bin ton ürün elde ediliyor. Üretimin yaklaşık 70 bin tonu kurutularak ihraç edilirken, ürünün bir bölümü taze olarak piyasaya sunuluyor. Son yıllarda incirin ince dilimler halinde kurutulmasıyla hazırlanan "incir cipsi" de hem iç pazarda hem de yurt dışında ilgi görüyor.
İncir cipsi 3-4 günde hazırlanıyor
Nazilli'de üreticiler, incirin katma değerini artırmak amacıyla küçük işletmelerde ve evlerde incir cipsi üretimi gerçekleştiriyor.
Üretim süreci, bahçelerden toplanan taze incirlerin bıçak yardımıyla ince dilimlere ayrılmasıyla başlıyor. Özel kerevetlere yerleştirilen dilimler, doğrudan güneşe maruz kalmadan gölgelik teraslarda veya bahçelerde kurumaya bırakılıyor. Yaklaşık 3-4 günlük kurutma sürecinin ardından ürünler paketlenerek satışa hazır hale getiriliyor.
Üreticilerin bir bölümü hazırladığı incir cipslerini sosyal medya üzerinden tüketicilere ulaştırırken, bazı ürünler ise doğrudan yurt dışına gönderiliyor. İncir cipsi, kuru incirin yaklaşık 2-2,5 katı, taze incirin ise 5-6 katı fiyatla satılıyor. Böylece ürüne katma değer kazandırılırken bölgedeki istihdama da katkı sağlanıyor.
İnciri işleyerek değerini artırıyor
Nazilli'nin kırsal Kızıldere Mahallesi'nde yaşayan 30 yaşındaki Nuri Duran da ailesine ait bahçelerden ve çevredeki üreticilerden temin ettiği taze incirleri cips haline getirerek değerlendiriyor. Bölgedeki üreticiler de ürünlerini Duran'ın işletmesi aracılığıyla değerlendirme imkanı buluyor.
Çocukluk yıllarında babasının verdiği 3 çuval kuru inciri Karadeniz illerinde cami önlerinde satarak ticarete başlayan Duran, edindiği tecrübeyi yaklaşık 10 yıl önce kurduğu işletmeyle büyüttü.
İhracata başlamayı hedefleyen Duran, incir cipsinin yanı sıra kuru incir, incir reçeli, dağ kekiği, domates kurusu, domates salçası, zeytin ve erken hasat zeytinyağı, kestane ve enginarın da aralarında bulunduğu yaklaşık 65 farklı ürünü işleyerek satışa sunuyor.
20'den fazla kadına istihdam sağlıyor
Kızıldere Mahallesi'nin meydanındaki cemiyet alanını uygun zamanlarda kurutma işlemleri için kullanan girişimci, 20'den fazla kadına da çalışma imkanı sağlıyor. Sabah erken saatlerde toplanan taze incirler öğle saatlerine doğru alana getiriliyor. Burada kadınlar tarafından tek tek dilimlenen ürünler, kerevetlere serilerek doğrudan güneş görmeyen alanda kurumaya bırakılıyor.
Belirli aralıklarla kontrol edilen incirler 3-4 günlük sürecin ardından ambalajlanarak satışa çıkarılıyor.
Hedef yurt dışı pazarı
Duran, babasının verdiği 3 çuval kuru inciri Trabzon'a giderek cami önlerinde sattığını ve ardından da bu şekilde ilerleyerek kendi işletmesini kurduğunu belirtti. Hikayesinin devamında katma değerli ürünlere yöneldiğini ifade eden Duran: "İncirlerimiz Nazilli dağlarından toplanıyor. Engebeli arazide topladığımız taze incirlerimizi özellikle incir cipsi yapıyoruz. Ve dünyanın tedarik ettiği tek yer olan Nazilli'de üretimini yapıyoruz. Cips ve taze incir olarak katma değer sağlamaya çalışıyoruz. İncir kurusu, taze incir ve incir cipsi olarak satışa sunuyoruz. Sabahın erken saatlerinde toplanan incirlerimizi işletmemize getirip burada eleklerin üzerine ince ince dilimleyip, her şeyden önemlisi güneş görmeden kurumaya bırakıyoruz. İncirlerimiz 3 günde kuruyor. Üçüncü günün sonunda temiz ve hijyenik olarak paketlediğimiz incir cipsilerimizi iç piyasada satışa sunuyoruz. Sezonda da 150-200 ton taze incir işliyoruz. Biz ürünlerimizi sadece iç pazarda değerlendiriyoruz. Tabi büyüdükçe hedeflerimiz arasında Avrupa'ya ve yurt dışına açılmak var" dedi.
Köy kadınlarına gelir kapısı oldu
İşletme çalışanlarından Gizem Şimşek ise "Ben bu incir cipsi işini 3 senedir yapıyorum. Köyün bayanlarıyla, genç bayanlarıyla, evdeki ev hanımlarıyla beraber toplaştık ‘gelin abla çalışalım' dedik. İncirlerimizi topladık, boyutlarını ayırdık. Topladığımız incirleri sap ve alt kısımlarını kesip ince ince dilimledik. İncir cipslerimizi kerevetlerde, eleklerde kuruttuk. Kuruttuğumuz cipslerin seçimini, boyutlandırmalarını yaptık. Şu şekilde kuruttuğumuz incirlerimizi hazırladık ve değerli müşterilerimizin siparişlerini hazırlayıp hazırlayıp gönderiyoruz. Hem köy hanımlarına destek olduk hem de cebimize destek olduk" dedi.