Bakır sıkıştı, demir cevheri 100 doların altında kaldı

Sanayi metallerinde fiyat hareketleri tek yönde ilerlemedi. Londra Metal Borsası’nda üç ay vadeli bakırın ton fiyatı yüzde 0,55 düşüşle 13 bin 808 dolara gerilerken düşük stoklar ve Çin’in artan ithalatı fiyatı desteklemeyi sürdürdü.

Alüminyum yüzde 1,09 artışla 3 bin 192,50 dolara, nikel yüzde 0,87 yükselişle 17 bin 234 dolara çıktı. Kalay yüzde 0,07 ile sınırlı yükselerek 53 bin 922 dolardan işlem gördü.

Demir cevherinin Çin limanlarına teslim fiyatı yüzde 0,27 düşüşle ton başına 98,38 dolara indi. Çin’de yuan cinsinden vadeli fiyat ise yüzde 1,08 yükselerek 747,50 yuana çıktı. Singapur’da ağustos vadeli kontrat 97,75 dolar çevresinde işlem gördü.

Bakırda stok alarmı fiyatı destekliyor

Bakır, güçlü dolar ve yüksek seviyelerde oluşan kâr satışlarına rağmen 13 bin doların üzerinde tutunuyor. Piyasanın temel desteğini Çin’de azalan stoklar ve ABD’ye yönelen metal akışı oluşturuyor.

Şanghay Vadeli İşlemler Borsası tarafından izlenen bakır stokları 79 bin 909 tona geriledi. Stok miktarı mart ortasından bu yana yüzde 80’den fazla azalarak geçen yılın ağustos ayından bu yana en düşük seviyeye indi.

Londra Metal Borsası depolarındaki bakır miktarı da mayıs sonundan itibaren yüzde 24 düşerek 295 bin 275 tona geriledi. Mevcut stokun yüzde 56’sının teslimat için ayrılması, borsa sisteminden 166 bin 25 ton daha metal çıkabileceğine işaret ediyor.

Çin’in bakır ithalatında dokuz aylık zirve

Çin’in rafine bakır ithalatı haziranda son dokuz ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Yerli izabe tesislerinde bakım çalışmaları nedeniyle üretimin azalması, ithal bakıra olan talebi artırdı.

Çin’in ithalat iştahını gösteren Yangshan bakır primi ton başına 100 dolara yükseldi. Prim, 17 Temmuz itibarıyla son 14 ayın en yüksek seviyesine çıkarken yıl başından bu yana yüzde 133 arttı.

ABD’nin bakır ithalatına yeni tarife getirebileceğine ilişkin beklentiler de küresel metal akışını değiştirdi. Yüksek ABD primi, Avrupa ve Asya’daki bakırı Amerikan depolarına yönlendirerek diğer bölgelerde arzın daralmasına yol açtı.

Demir cevherinde ithalat güçlü, fiyat zayıf

Demir cevheri piyasasında Çin’in yüksek ithalatına rağmen fiyatlar 100 dolar sınırını aşmakta zorlanıyor. Avustralya, Brezilya ve Gine’den artan sevkiyatlar küresel arzı genişletiyor.

Çin’in demir cevheri ithalatı haziranda 112 milyon 690 bin tona ulaşarak altı ayın en yüksek seviyesine çıktı. İthalat geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,4 arttı.

Yılın ilk yarısında ithalat yüzde 6,3 artışla 628 milyon 870 bin tona yükseldi. Çin, deniz yoluyla taşınan küresel demir cevherinin yaklaşık yüzde 75’ini satın alıyor.

Güçlü ithalata karşın yüksek liman stokları fiyatların yükseliş alanını sınırlıyor. SteelHome tarafından izlenen liman stokları 17 Temmuz haftasında 156 milyon 600 bin ton seviyesinde bulunuyor. Miktar geçen yılın aynı döneminden yüzde 19,6 daha yüksek.

Çin çeliğinde iki farklı sinyal

Çin’in ham çelik üretimi haziranda 83 milyon 670 bin tona ulaştı. Üretim geçen yılın aynı ayına göre yüzde 0,4 artarken mayıs ayındaki 84 milyon 360 bin tonun altında kaldı.

Günlük üretim 2 milyon 790 bin tonla mart ayından bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Buna karşılık yılın ilk yarısındaki toplam üretim yüzde 3 azalarak 499 milyon 950 bin tona geriledi.

İnşaat sektöründeki zayıflık çelik talebini baskılıyor. Çin’de gayrimenkul yatırımları ilk yarıda yüzde 18, yeni inşaat başlangıçları yüzde 23,4 ve metrekare bazında konut satışları yüzde 11,6 düştü.

Demir cevherinin yönü, Çin yönetiminin büyümeyi desteklemek amacıyla yeni altyapı veya gayrimenkul önlemleri açıklayıp açıklamayacağına bağlı olacak.

Alüminyumda savaş primi büyük ölçüde silindi

Alüminyum, yüzde 1’i aşan günlük yükselişle 3 bin 200 dolar sınırına yaklaştı. Fiyat, haziran başında görülen dört yıllık zirvenin altında kalsa da arz güvenliği piyasadaki temel risklerden biri olmayı sürdürüyor.

Körfez bölgesindeki iki izabe tesisinin saldırılardan etkilenmesi ve lojistik sıkıntılar, şubat ile mayıs arasında bölgesel üretimi yıllıklandırılmış bazda yaklaşık 2 milyon ton düşürdü.

Arz kesintisi alüminyumun ton fiyatını haziran başında 3 bin 787,50 dolara kadar çıkarmıştı. Üretimin normalleşeceği beklentisi savaş primini büyük ölçüde ortadan kaldırdı.

Londra Metal Borsası’ndaki kayıtlı ve kayıt dışı alüminyum stoklarının toplamı 400 bin tonun biraz üzerinde bulunuyor. Düşük stok seviyesi, yeni üretim veya taşımacılık kesintilerinde fiyatın yeniden hızlı tepki vermesine neden olabilir.

Nikelde Endonezya kotası fiyatı belirliyor

Nikelin ton fiyatı 17 bin 234 dolara yükseldi. Piyasa, Endonezya’nın maden üretim kotalarına ilişkin kararları ile yüksek küresel stoklar arasında yön arıyor.

Endonezya’nın yılın ilk bölümünde madencilik kotalarını azaltması nikel fiyatını mayısta 20 bin dolara taşıdı. Kota sınırlarının gevşetilebileceği beklentisi fiyatı daha sonra 16 bin dolar çevresine çekti.

Ülkedeki üreticiler ayrıca Körfez kaynaklı kükürt ve asit tedarik sorunlarıyla karşılaştı. Söz konusu girdiler, elektrikli araç bataryalarında kullanılan nikel ürünlerinin üretiminde önem taşıyor.

Buna karşılık arz fazlası ortadan kalkmadı. Şanghay Vadeli İşlemler Borsası’ndaki nikel stokları 2016’dan bu yana ilk kez 100 bin tonun üzerine çıktı.

Kalay yüksek fiyatını koruyor

Kalay yüzde 0,07 artışla 53 bin 922 dolara yükseldi. Günlük hareket sınırlı kalsa da kalay, 2026’nın ilk yarısında Londra Metal Borsası’nda en güçlü performansı gösteren metaller arasında yer aldı.

Fiyatlar yılın ilk altı ayında yüzde 27 arttı. Elektronik devrelerde kullanılan lehim talebi, yarı iletken yatırımları ve sınırlı maden arzı kalayın yapısal açığına ilişkin beklentileri güçlendirdi.

Kalayın yüksek fiyatı elektronik, beyaz eşya, otomotiv ve veri merkezi ekipmanı üreticilerinin girdi maliyetlerini artırabilir. Arzın az sayıda üretici ülkede yoğunlaşması da fiyat oynaklığını yükseltiyor.

Metallerde Çin ve arz takvimi izlenecek

Sanayi metalleri için kısa vadeli yönü Çin’in büyüme görünümü, ABD’nin tarife politikası ve maden üretimindeki kesintiler belirleyecek.

Bakır düşük stoklarla desteklenirken demir cevheri yüksek ithalat ile zayıf inşaat talebi arasında sıkışıyor. Alüminyumda Körfez üretimi, nikelde Endonezya kotaları ve kalayda elektronik talebi fiyatlamanın ana başlıklarını oluşturuyor.

Piyasa ayrıca Çin’in teşvik kararlarını, ABD’nin bakıra yönelik olası gümrük vergisini ve Gine’deki yıllık 120 milyon ton kapasiteli Simandou demir cevheri projesinin üretim artışını izleyecek.